بازیافت صلح و قداست
حمید بهلولی
در سالهای پرتنش دهههای گذشته که بیشترین جنگها، درگیریها و تنازعات سیاسی با نام دین شکل گرفته و شعلههای آن از بستر آماده التهاب خاورمیانه آغاز شده و بسیاری از کشورهای جهان را در این تنازع خونین سهیم کرده، جستوجوی صلح خود جستوجوی انسانی است. اگر جنگها با پرچم تقدس با رنگهای مختلف شکل گرفتهاند، برای ایجاد صلح پایدار ابتدا باید مراجع اندیشههای قدسی به هماندیشی صلحطلبانهای برسند تا زمینه برخوردهای فرقهگرایانه را بخشکانند. جدا از اینکه ابتکار اولیه چنین دیداری بین پاپ فرانسیس و آیتالله سیستانی از سوی کدام طرف از ملاقات بوده باشد، پذیرش این دعوت نیز خود ابتکاری است که در مجموع در راستای شکستن استبداد کبیر یعنی استبداد عرف despotism of custom و تسلط کلیشههای ذهنی مبتنی بر تضاد مابین ادیان و تسلط نگاه توطئه در دو طرف پیروان این معادله میتواند نقش مهمی را در ایجاد صلح در جهان ایفا کند. استبداد کبیر خود عامل ایجاد استبداد صغیر و حافظ و توجیهگر آن است. این دیدار کوتاه و ساده اما بزرگ و تاریخی به تنهایی تأثیرش در این مسیر از تأثیر ایجاد دهها مرکز، تالار و سمینار گفتوگوی ادیان بیشتر بوده و در عرصه عمل کاربرد بیشتری خواهد داشت. اگرچه معادلات بازی در جهان پیچیده است و مراکز پرقدرتی در آن بازی میکنند ولی با نگاه تقلیلگرانهای میتوان گفت که این دیدار پیام مهمی را به جهان مخابره کرد که قدرت نرم در جهان معاصر از قدرت سخت مؤثرتر است اینکه قدرت نرم همنشین اقتدار و قدرت سخت وامدار اجبار است.
صاحب خانه کوچک و ساده آیتالله که در اخبار و با چشم ظاهربین خانه محقر نامیده شده، میزبان صاحب موزههای مجلل واتیکان با آثار میکل آنژ با بیش از دو میلیارد پیرو شده است و بعد از این دیگر کسی به این خانه محقر نخواهد گفت؛ چراکه سادگی و بیپیرایگی این خانه در چشم جهانیان کریمانه و بزرگمنشانه جلوه کرد و از آن خانه کرم و بینیازی ساخت و خانه ساده و کوچک اسوه کرم و صوت عدالت علی ابن ابیطالب (ع) و سادهزیستی و زهد پارسایانه آیتالله خمینی (ره) را در خاطرها زنده کرد. اینجاست که فرمایش رسول (ص) در «الفقر فخری» تفسیر میشود و فقر ظاهر با غنای باطن در چشم جهانیان فخر میشود که همانا عزت و ذلت بندگان به دست خداوند است. این خانهها تا وقتی کوچکاند اقتدار بزرگی دارند چنانکه روزی در خانه کوچک آیتالله خمینی، نماینده گورباچف، آقای شواردنادزه با پاهای لرزان به احترام در مقابل پیرمردی ایستاده بود که تاریخ کمونیسم را تمامشده میدانست و امروز در این خانه کوچک تعادل بزرگی در راستای حکمت عملی شکل گرفت و مولود نوینی از صلح بین ادیان در آن متولد شد. مولودی که نیازمند توجه و عنایت دانشمندان، فرهیختگان و مردم پارسایی است که در جستوجوی همزمان رهایی بشر از دست جهالت و خشونت و آموزههای قدسی انسانسازند. برای هر دو رهبر از دو دین ابراهیمی آرزوی سلامت و عزت میکنیم تا نهاد صلح در جهان استوارتر، رایت پرهیزگاری افراشتهتر و نهال عقل سلیم در جامعه بشری بارورتر شود.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.