|

كمبود روغن نيمه‌جامد در بازار

شرق: برخی گزارش‌ها از كمبود روغن در سوپرماركت‌ها حكایت دارد. اگرچه میلاد رستمی، كارشناس آمار و برنامه‌ریزی انجمن صنفی صنایع روغن‌کشی ایران، در گفت‌وگو با «شرق» از كاهش یك میلیون تُنی روغن‌كشی در كارخانه‌ها در‌مقایسه‌با سال گذشته خبر می‌دهد و وجود كمبود در بازار را به كاهش واردات دانه روغنی به كشور نسبت می‌دهد، اما این مسئله از‌سوی امیرهوشنگ بیرشك، دبیر انجمن صنفی روغن نباتی ایران، در گفت‌وگو با «شرق» رد می‌شود. به گفته او در تمام فروشگاه‌های زنجیره‌ای، روغن مایع به‌وفور یافت می‌شود. در بحث روغن نیمه‌جامد كمبودهایی در بازار هست و روغن صنعتی هم با حواله‌های وزارت صمت، به متقاضیان عرضه می‌شود. برخی گزارش‌های مردمی حاكی از آن است كه روغن در سوپرماركت‌ها یافت نمی‌شود. بازاری كه چندی پیش به‌شدت متلاطم شده بود، حالا شرایط دیگری پیدا كرده است؛ اما گویا چشم مردم به حدی ترسیده كه اگر در یك سوپرماركت روغن نباشد، آن را كمبود روغن در بازار تلقی می‌كنند. تعبیری كه درباره آن در میان اهل فن هم اختلاف‌نظرهایی وجود دارد. میلاد رستمی، كارشناس آمار و برنامه‌ریزی انجمن صنفی صنایع روغن‌کشی ایران، در گفت‌وگو با «شرق» وجود كمبود روغن در بازار را تأیید می‌كند. او می‌گوید: این كمبود به‌خاطر آن است كه ارز برای واردات دانه‌های روغنی به‌راحتی جابه‌جا نمی‌شود. رستمی ادامه می‌دهد: مشكل انتقال ارز داریم. واردات روغن خام هم با همین مشكل مواجه است. این مشكلات به خاطر تحریم‌هاست. به گفته او حدود 90 درصد دانه‌های روغنی ایران وارداتی است و ترجیح انجمن صنایع روغن‌كشی هم این است كه به جای روغن خام دانه از خارج وارد كنیم تا حداقل اشتغال ایجاد شود و كارگران ایرانی سر كار بروند. كارشناس آمار و برنامه‌ریزی انجمن صنفی صنایع روغن‌کشی ایران بیان می‌كند: سال گذشته سه میلیون تُن روغن‌كشی داشتیم و امسال در خوش‌بینانه‌ترین حالت دو میلیون تُن دانه در كارخانجات روغن‌كشی شده است. به‌این‌ترتیب میزان فراوری دانه روغنی یك میلیون تُن كاهش داشته است. او درباره تأثیر كاهش تولید بر قیمت‌های بازار می‌گوید: در حالت كلی قیمت دانه و روغن در بازارهای جهانی افزایش یافته است؛ اما در ایران بخشی از تغییر در شرایط بازار تحت تأثیر تحریم و جابه‌جا نشدن ارز است.

‌به بازی گرفته‌نشدن بخش خصوصی رستمی ادامه می‌دهد: ما در حال پیگیری هستیم تا از مسیر كشورهای دیگر انتقال ارز انجام شود. به دنبال راهكارهای جدیدی هستیم، شاید بتوان تهاتر انجام داد. مثلا نفتی بدهیم و دانه روغنی وارد كنیم. او تأكید می‌كند: تنها دانه‌های روغنی دچار مشكل نشده‌اند. همه چیز به مشكل برخورده است. به گفته كارشناس آمار و برنامه‌ریزی انجمن صنفی صنایع روغن‌کشی ایران، دولت برای حل مشكلات با بخش خصوصی جلسه برگزار نمی‌كند و در تصمیم‌سازی‌ها بخش خصوصی را به بازی نمی‌گیرد. او هیچ‌گونه پیش‌بینی از شرایط آینده ندارد؛ اما كاهش واردات دانه‌های روغنی را باعث بروز مشكل برای كنجاله و صنعت مرغ‌داری كشور معرفی می‌كند. رستمی می‌گوید: 78 درصد دانه سویا تبدیل به كنجاله می‌شود و بروز مشكل در واردات دانه‌های روغنی، مرغ 30 هزار‌تومانی را در بازار به‌ وجود آورده است. ‌كمبود روغن در بازار نداریم برخلاف نظر رستمی كه كاهش واردات دانه روغنی را عامل بروز كمبود در بازار روغن می‌داند، امیرهوشنگ بیرشك، دبیر انجمن صنفی روغن نباتی ایران، در گفت‌وگو با «شرق» كمبود روغن در بازار را رد می‌كند. او می‌گوید: تمام فروشگاه‌های زنجیره‌ای سراسر كشور پر از روغن است. كمبود روغن را باید معنی كنیم. روغن مایع كه برای خانوار است، در بازار یافت می‌شود. روغن نیمه‌جامد كه مصرف آن در خانوار كم است و برای صنف و صنعت استفاده می‌شود، روزانه چهار هزار تُن تولید می‌كنیم. بیرشك اضافه می‌كند: برای سراسر كشور بین سه‌هزارو 500 تُن تا چهار هزار تُن روغن نیمه‌جامد تولید می‌شود. او بیان می‌كند: در بخش روغن مایع با توجه به مشكلاتی كه چند وقت پیش داشتیم، در حدود بیش از 90 درصد مشكلات حل شده است و روغن‌های نیمه‌جامد هم در حدود 40 تا 50 درصد مشكلاتش حل شده است و روز‌به‌روز اوضاع بهتر می‌شود. دبیر انجمن صنفی روغن نباتی ایران عنوان می‌كند: این آرامشی كه در بازار می‌بینیم، به خاطر تولید و توزیع روغن است. موقعی دوستان می‌گویند در بازار، مغازه‌ها و عمده‌فروشی‌ها روغن نیمه‌جامد صنف و صنعت پیدا نمی‌شود، این هم به خاطر سیاست دولت است. او ادامه می‌دهد: دولت به كارخانجات گفته است كه با حواله سازمان‌های صمت استان‌ها روغن را مستقیما در اختیار مصرف‌كننده‌ها قرار دهند. كارخانجات شیرینی و شكلات، كنسرو، سس، تن ماهی و كسانی كه این روغن را مصرف می‌كنند، مستقیما از كارخانجات تولیدی بر‌اساس حواله‌هایی كه وزارت صمت می‌دهد، می‌گیرند و از بازار تهیه نمی‌كنند. بیرشك تأكید می‌كند: در بازار كمبودی وجود ندارد. در بحث روغن مایع بازار آرامش دارد و در بحث روغن نیمه‌جامد كمبودهایی هست. تلاش می‌كنیم كه این كمبودها حل شود. او ادامه می‌دهد: چالش بزرگ صنعت روغن بحث ارز است كه با كمك بانك مركزی و وزارت صمت ارز قابل انتقال در اختیار صنعت قرار بگیرد تا بتوانند روغن خام‌شان را بیاورند. ‌تكذیب قاچاق روغن روغنی كه میزان واردات ماده اولیه آن یك میلیون تُن كاهش یافته است، به نحوی در حال تولید و توزیع در بازار است كه اختلاف نظر كارشناسی درباره كمبود روغن در بازار ایجاد كرده است. در چنین شرایطی دبیر‌كل اتحادیه بنكداران از قاچاق سازمان‌یافته روغن به خارج از كشور خبر می‌دهد كه بدون‌شك می‌تواند تلاطم جدی در بازار روغن ایجاد كند. مگر آنكه بپذیریم میزان تولید روغن در كشور به حدی زیاد بوده است و مازاد بر نیاز تولید می‌شده است كه پس از كاهش یك میلیون تنی فراوری دانه روغنی، باز هم شاهد شرایط معقولی در بازار روغن هستیم. بر‌اساس گزارش فارس، قاسمعلی حسنی، دبیر‌کل اتحادیه بنک‌داران مواد غذایی، می‌گوید: بسیاری از روغن تولیدی کشور به صورت سازمان‌یافته از مرزهای شرقی و غربی قاچاق می‌شود. به گفته او یكی از اوزان روغن مایع در ایران به قیمت 9 هزار تومان به فروش می‌رسد و این در حالی است كه همین روغن با قیمت 56 هزار تومان در كشور همسایه ما به فروش می‌‎رسد؛ بنابراین اگر فردی همین روغن 9 هزار تومانی را به قیمت 14 یا 20 هزار تومان خریداری کند، با توجه به اختلاف قیمت این کالا در خارج از مرزها می‌تواند با قاچاق آن سود درخور‌توجهی را به دست بیاورد. اما آیا می‌توان صحبت‌های مطرح‌شده درباره قاچاق روغن را پذیرفت؟ بیرشك، دبیر انجمن صنفی روغن نباتی ایران، در این زمینه می‌گوید: باید ستاد مبارزه با قاچاق كالا و ارز در‌این‌باره پاسخ دهند؛ اما ما مصداق این مسئله را نداریم. او تأكید می‌كند: صادرات روغن نباتی ممنوع است و ما آن‌چنان احساس نمی‌كنیم كه قاچاق سازمان‌یافته انجام شود. اگر افراد مصداقی دارند، حتما به مراجع ذی‌صلاح بگویند كه برخورد شود. به گفته بیرشك، قاچاق سازمان‌یافته در بازار کمبود ایجاد می‌كند. نمی‌توانیم بگوییم اصلا قاچاق نیست؛ اما اگر دوستان مصداقی دارند، حتما مصداقش را بدهند؛ زیرا صادرات روغن كاری غیر‌قانونی است و مراجع ذی‌صلاح با آن برخورد می‌كنند و بررسی لازم انجام می‌شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.