پیشنهادی برای بهبود کارایی مجمع تشخیص مصلحت
علیرضا دباغ (باران)
مجمع تشخیص مصلحت نظام با توجه به وظایف اصلی خود که عبارتاند از ارائه مشورت برای سیاستهای کلان و راهبردی نظام و حل اختلافات بین مجلس و شورای نگهبان درباره قوانین مورد اختلاف، جایگاه مهم و تأثیرگذاری بر شرایط کشور و مردم میتواند داشته باشد. با توجه به گستردگی و سطح موضوعاتی که این نهاد درباره آنها کار میکند و شامل موضوعات اقتصادی، حقوقی و قضائی، زیستمحیطی، مسائل بانکی، سیاست خارجی، موضوعات امنیتی، آموزشی، بهداشتی و درمانی و... میشود، به نظر میرسد این نهاد، نیازمند حضور کارشناسان توانمند و خوشنام با تخصصهای مختلف است تا بتوانند در بررسیها، مباحث و رأیگیریهای این مجمع، با ارائه نظرات و آرای کارشناسی خود، به تصمیمات و مشورتهای مفیدتر، آیندهنگرانه و بهموقعتر در مجمع یاری رسانند. این جمع کارشناسان قاعدتا باید اکثریت یا حداقل 50 درصد تعداد نفرات مجمع را تشکیل دهد تا بتواند تأثیرگذاری کافی داشته باشد. مجمع خوب است این کارشناسان مختلف را برای دورهای حداقل دوساله بهعنوان عضو بپذیرد و این کارشناسان، هیچ نقش دیگری در نظام حاکمیتی کشور نداشته باشند تا با استقلال مناسب بتوانند به انجام کار کارشناسی خود بپردازند. سازوکار مناسبی باید برای انتخاب این کارشناسان در نظر گرفته شود تا انتخاب این کارشناسان از بین افرادی باشد که صاحب تخصص و توانمندیهای کافی و ویژگیهای اخلاقی مناسب باشند تا بتوان امیدوار بود با رعایت حقوق ملی و فردی، برای مسائل اساسی کشور و افراد جامعه به کار خود بپردازند. یک راهحل مناسب این است که این کارشناسان از بین متخصصانی که توسط مجمع اساتید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، معرفی میشوند، انتخاب شوند و معرفیشدگان میتوانند شامل متخصصان ایرانی شاغل یا بازنشسته و ساکن ایران یا خارج از کشور باشند. عزل این افراد نیز بهتر است با پیشنهاد مجمع اساتید یا با پذیرش استعفای هر کارشناس انجام شود. وقتی مجمعی با این شرایط داشته باشیم، برای توجه کافی و تأثیرگذاری مناسب آن، باید آرای مجمع و با ذکر دلایل و شواهد، در موارد غیرمحرمانه، در زمان مناسب و بدون تأخیر به اطلاع عموم جامعه رسانده شود. با داشتن چنین مجمعی که نهاد فکری توانمندی در عرصههای مختلف خواهد بود، مقامات مختلف کشوری خواهند توانست با کارایی و اطمینان بیشتر و همینطور پذیرش و مقبولیت اجتماعی بالاتر، به تصمیمگیری بپردازند و علاوه بر اینکه مزایا و منافع تصمیمگیریهای آنها بیشتر میشود، هزینههای این تصمیمگیریها نیز به حد درخورتوجهی کاهش خواهد یافت.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.