|

طرح ‌اصلاح قانون انتخابات ریاست‌جمهوری به‌زودی به صحن خواهد رفت

قانوني براي انتخابات 1400

شرق: نمایندگان مردم در بهارستان بی‌توجه به انتقادات به طرح اصلاح قانون ‌انتخابات به‌زودی این طرح را برای بررسی و تصویب به صحن علنی خواهند برد و با توجه به روند تدوین این طرح، عدم تصویب دور از ذهن است.
قانون انتخابات ریاست‌جمهوری دارای ایرادات بسیاری است که نیاز به اصلاح آن اجتناب‌ناپذیر بود و بر همین اساس دولت لایحه اصلاح این قانون را تدوین و به مجلس ارسال کرد. البته مجلس‌دهمی‌ها فرصت رسیدگی پیدا نکردند و کار را به مجلس یازدهم واگذار کردند اما نمایندگان فعلی به جای بررسی این لایحه تصمیم گرفتند با مشورت شورای نگهبان قانون انتخابات را اصلاح کنند. بنابراین طرحی در حال طی‌کردن مراحل آخر برای تبدیل‌شدن به قانون است که خود باری بر دوش روند دموکراسی‌خواهی در کشور و شورای نگهبان تصمیم‌گیر نهایی در انتخابات خواهد بود. طرح اصلاح قانون انتخابات ریاست‌جمهوری ۱۴ ماده مشخص دارد که تکمله‌هایی به ماده ۳۵ قانون انتخابات ریاست‌جمهوری است. بر اساس بند ۳۵ قانون انتخابات ریاست‌جمهوری انتخاب‌شوندگان باید از رجال مذهبی، سیاسی، ایرانی‌الاصل، دارای تابعیت جمهوری اسلامی ایران، مدیر و مدبر، دارای حسن سابقه و امانت و تقوی، مؤمن و معتقد به مبانی جمهوری اسلامی ایران و مذهب رسمی کشور باشند. نمایندگان مجلس در ماده دوم طرح اصلاحیه پیشنهادی خود، ماده مکرری به این موارد افزوده‌اند که برخی از آنها مورد انتقاد قرار گرفته است. برای مثال تعیین سن نامزد انتخابات که حداقل آن ۴۵ سال تمام و حداکثر آن ۷۰ سال هنگام ثبت‌نام است. داشتن مدرک تحصیلی کارشناسی ارشد یا معادل آن مورد تأیید وزارتخانه‌های علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت و درمان و آموزش پزشکی و مرکز مدیریت حوزه علمیه هم از افزوده‌های طرح پیشنهادی است که مناقشه‌برانگیز شده است. در این بین یکی از ضعف‌های نامزدهای انتخابات در ایران عدم ارائه برنامه مدون و مشخص برای چهار سال ریاست‌جمهوری است اما مسئله این است که داشتن و نداشتن برنامه مقبول برای مردم تأثیر خود را بر آرای نامزدها می‌گذارد اما اینکه نامزدها قرار باشد برنامه‌ها و اسامی مشاوران و تیم خود را برای احراز صلاحیت به شورای نگهبان بدهند و این شورا به افرادی با برنامه مقبول خود روی خوش نشان دهد، نتیجه‌ای جز چینش نامزدهای انتخابات جز سلیقه و خواست این شورا نخواهد داشت. البته این یک بند اعجاب‌برانگیز طرح اصلاح قانون انتخابات است و مثلا ذیل ماده ۶ این طرح و برای احراز مدیربودن نامزد انتخابات ریاست‌جمهوری قید شده که او باید آرمان‌خواه باشد و در‌عین‌حال واقعیت‌ها را هم در نظر بگیرد! یا اینکه او باید به توانایی‌ها و ظرفیت‌های داخلی و ملی و استفاده بهینه از آنها و عدم تأثیرپذیری از فشارهای داخلی و خارجی توجه داشته باشد! همچنین در طرح مذکور آمده است که نامزد انتخابات باید استقلال شخصیتی و استقلال در تصمیم‌گیری داشته باشد و در انجام وظایف و مسئولیت‌هایش مشورت‌پذیر و نقدپذیر باشد! در همین بند اشاره شده است که کاندیدای ریاست‌جمهوری باید فردی ساده‌زیست باشد و از اشرافی‌گری پرهیز کند. اینکه ساده‌زیستی چگونه تعریف و تفسیر شود هم جای بحث دارد. وقتی بسیاری از مسئولان مدعی ساده‌زیستی هستند اما فرزندان‌شان خارج از ایران مشغول تحصیل و کار و زندگی هستند نقد جدی به شعار ساده‌زیستی وارد است. همچنین در بند بعدی که ناظر به احراز شروط مدبربودن نامزد ریاست‌جمهوری است، آمده است که این کاندیدا باید مسائل و ضرورت‌های مورد نیاز کشور و اولویت‌بندی‌های امور را به‌موقع شناسایی کند و همچنین توانایی تحلیلی مناسبی برای وضعیت موجود و برنامه‌ریزی جهت آینده داشته باشد. حال سؤال مهم این است که معیار تشخیص داشتن تحلیل مناسب چیست؟!؟ یا شورای نگهبان کدام تحلیل را مناسب ارزیابی خواهد کرد؟!. از سویی برای اولین بار رسما مسیر ورود نظامیان به انتخابات هموار شده است. پایش از این نامزدهایی که سابقه نظامی‌گری داشته‌اند را در انتخابات ریاست‌جمهوری تجریه کرده‌ایم اما این بار افرادی که همچنان در لباس رزم در حال فعالیت هستند نیز می‌توانند وارد میدان رقابت‌های انتخاباتی شوند که در این صورت منجر به دولت نظامی خواهد شد. این طرح پُرایراد و انتقاد‌برانگیز با همه واکنش‌های منفی که در پی داشته است به‌زودی در صحن مجلس تعیین تکلیف خواهد شد. نایب‌رئیس کمیسیون امور داخلی کشور و شوراها گفته: ما در تلاش هستیم تا طرح اصلاح قانون انتخابات ریاست‌جمهوری را به‌خوبی بررسی کنیم تا انتخابات ۱۴۰۰ با قانون جدید و اصلاحاتی که در آن اعمال می‌شود، برگزار شود. هرچند طراحان اصلی این طرح همچنان مدافع آن هستند و خیال‌شان هم از همراهی شورای نگهبان راحت است اما مسئله مهم نادیده‌انگاشتن حق مردم در انتخاب نامزد اصلح است و محدودکردن دایره انتخاب از یک جناح خاص حداقل دستاورد این طرح خواهد بود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.