نخستین کشور اروپایی سفارتش را به بیتالمقدس منتقل میکند
ميانجيگري با چاشني پيروزي
اینطور كه به نظر میرسد، «دونالد ترامپ»، رئیسجمهوری ایالات متحده، مصمم است تا پیش از انتخابات ماه نوامبر، گونهای دیگری از طرح صلح خود موسوم به «معامله قرن» را اجرائی كند. روز گذشته و سه هفته پس از بیانیه رئیسجمهوری آمریکا درباره توافق امارات و اسرائیل برای عادیسازی روابط، ترامپ از رسیدن «لحظه تاریخی» دیگری سخن میگوید. «الکساندر ووچیچ»، رئیسجمهوری صربستان و «عودالله هوتی»، نخستوزیر کوزوو در گفتوگوهای دوروزه با میزبانی آمریکا در واشنگتن بر سر برقراری رابطه عادی میان بلگراد و پریشتینا به توافق رسیدند اما این تمامی ماجرا نیست؛ لحظه تاریخی برای دونالد ترامپ زمانی رقم خورد كه صربستان متعهد شده سفارت خود در اسرائیل را به بیتالمقدس (اورشلیم) منتقل کند و جمهوری کوزوو و اسرائیل نیز برای برقراری مناسبات میان خود به توافق رسیدهاند. اسرائیل تا پیشازاین از بهرسمیتشناختن کوزوو که از سال ۲۰۰۸ اعلام استقلال کرده، خودداری کرده و نگران بود که این امر کشورهای دیگر را به شناسایی کشور مستقل فلسطین تشویق کند. آمریکا و اکثر کشورهای غربی استقلال کوزوو را که حاصل جنگهای خونین دهه 90 میلادی در منطقه بالکان بود، به رسمیت شناختهاند. صربستان که عضو اتحادیه اروپا نیست و متحد روسیه و چین محسوب میشود، تاکنون از شناسایی کشور مستقل کوزوو خودداری کرده بود.به گزارش آسوشیتپرس، دونالد ترامپ پس از اعلام این خبر گفت این توافقها نتیجه کوششهای دولت او برای حل اختلافات میان صربستان و کوزوو بوده و در توییتی نوشت که امروز «روز بزرگ دیگری» برای صلح در خاورمیانه بود و کشور کوزوو با اکثریت مسلمان و اسرائیل توافق کردهاند روابط عادی و سیاسی برقرار کنند. او با تحسین این رویداد نوشت که کشورهای عرب و اسلامی دیگری بهزودی به مسیر صلح (با اسرائیل) خواهند پیوست. ترامپ در میانه نشست با رهبران صربستان و کوزوو در کاخ سفید، با «بنیامین نتانیاهو» نخستوزیر اسرائیل هم تماس تلفنی گرفت تا تعهد این دو کشور به ایجاد تحول در رابطه با اسرائیل را به او اطلاع دهد. نتانیاهو هم از کوششهای دونالد ترامپ در رسیدن به این «دستاوردهای سیاسی» قدردانی کرد و در بیانیهای برای رسانههای اسرائیل نوشت که سفارت کوزوو نیز در اورشلیم دایر خواهد شد. لحظاتی بعد «هاشیم تاجی» رئیسجمهوری کوزوو نیز در توییتی با تأیید سخنان نتانیاهو، نوشت: «کشورش با اسرائیل رابطه برقرار خواهد کرد و سفارتش در اورشلیم دایر خواهد شد». اما در آن سوی میدان، فلسطینیان که توافق امارات و اسرائیل را «خنجری زهرآلود بر پیکر فلسطینیان و امت عربی و اسلامی» نامیدهاند، به بیانیه سران صربستان و کوزوو درباره تحولات تازه در مناسبات با اسرائیل واکنش تندی نشان دادند. «صائب عریقات»، مقام ارشد سازمان آزادیبخش فلسطین، شامگاه جمعه در توییتی نوشت «فلسطین قربانی جاهطلبیهای انتخاباتی» دونالد ترامپ شده و تیم او به هر اقدامی، فارغ از اثرات تخریبی آن بر صلح و قوانین جهانی دست میزند. اقدام آمریکا در بهرسمیتشناختن اورشلیم بهعنوان پایتخت اسرائیل در سال ۲۰۱۷ و سپس انتقال سفارت به اورشلیم در بهار سال ۲۰۱۸، با تظاهرات طولانی و پرتلفات فلسطینیها روبهرو شده بود. تنها سفارتخانههای آمریکا و گواتمالا در بیتالمقدس فعالیت میکنند و سفارت سایر کشورهایی که با اسرائیل مناسبات سیاسی کامل دارند، در تلآویو مستقر است. اسرائیل شرق و غرب اورشلیم را پایتخت یکپارچه خود مینامد اما فلسطینیان با تکیه به قطعنامههای سازمان ملل تأکید دارند که شرق بیتالمقدس باید پایتختی برای آنها باشد. به گفته ناظران بینالملل، رئیسجمهوری آمریكا با توجه به نزدیكشدن به زمان انتخابات بیشتر بهدنبال آن است كه بتواند آمریكاییهای بیشتری را به سمت خود جذب كند. برخی از آنان بر این باورند كه شاید هیچ زمانی بهتر از این برای ترامپ نبود که چنین اخباری منتشر شود؛ انتشار چنین اخباری در حقیقت ریختن آب سردی بر تلاشهای «جو بایدن»، نامزد دموكراتها در انتخابات است که پس از معرفی «كامالا هریس» بهعنوان معاون اول خود توانسته بود در نظرسنجیها از رقیب جمهوریخواه خود پیشی بگیرد. این میانجیگری بههمراه توافق امارات و اسرائیل در حقیقت برگ برنده ترامپ برای تغییر افکار عمومی و کسب اعتبار در جامعه بینالمللی است؛ وگرنه از دیدگاه كارشناسان چنین برنامههای برای خاورمیانه صلح به ارمغان نمیآورد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.