|

*پژوهشگر مؤسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی

سرمايه‌گذاري نفت و گاز و پتروشيمي تأمين به عنوان يکي از بزرگ‌ترين و متنوع‌ترين هلدينگ‌هاي چندرشته‌اي بازار سرمايه است که در صنايع نفت، گاز، پالايش، پتروشيمي، سلولزي، تاير و معدني کشور نقشي راهبردي ايفا مي‏کند. اين شرکت به عنوان يک هلدينگ زيرمجموعه شستا تمام توان خود را براي ايجاد ارزش‌افزوده براي سرمايه بازنشستگان و مستمري‌بگيران سازمان تأمين اجتماعي و رشد سودآوري براي کليه سهامداران شرکت به کار بسته است. 30 شرکت فرعي و وابسته مستقيم در هلدينگ تاپيکو فعاليت دارند که 19 شرکت بورسي و 12 شرکت مديريتي هستند، در همين حال در خانواده تاپيکو و هلدينگ‏هاي تابعه 82 شرکت فعال هستند. ظرفيت توليد محصولات پتروشيمي در مجموع با لحاظ‌کردن درصد سهامداران 21 درصد PVC، 18 درصد متانول، 14 درصد MTBE و 10 درصد اوره کشور در هلدينگ تاپيکو توليد مي‏شوند. ضمن اينکه توليد 28 درصد قير و 27 درصد روانکار کشور در کنار توليد 87 درصد نخ تاير و 45 درصد توليد تيوپ تاير کشور از ديگر ظرفيت‏هاي هلدينگ تاپيکو است. در همين حال تاپيکو براي افزايش بهره‌وري، اجراي ادغام برخي شرکت‏هاي گروه در راستاي اصلاح پرتفوي و چابك‏سازي، خروج از شرکت‏هاي کم‏بازده و خارج از استراتژي و اصلاح پرتفوي و واگذاري املاک و دارايي‏هاي غيرمولد شرکت‏هاي گروه را در دستور کار دارد. تاپيکو در درآمد عملياتي تلفيقي شاهد رشد 50درصدي فروش بود به طوري که فروش شرکت به مبلغ 19 هزار و 301 ميليارد تومان رسيد. همچنين سود خالص تلفيقي گروه نيز بالغ بر 5048 ميليارد تومان و فروش صادراتي شرکت با 50 درصد افزايش مواجه شد. در همين حال تاپيکو در صورت‏هاي مالي شرکت اصلي با 72 درصد افزايش درآمد حاصل از سرمايه‏گذاري‏ها مواجه شد تا 5097 ميليارد تومان درآمد حاصل از سرمايه‏گذاري‏ها کسب کند؛ از اين رقم 78 درصد مربوط به عملکرد شرکت‏هاي بورسي و 22 درصد ناشي از فعاليت شرکت‏هاي غيربورسي اعلام شده است. در همين حال سود خالص شرکت اصلي از مبلغ 3530 ميليارد تومان به 6076 ميليارد تومان رسيده است. اين در حالي است که از مجموع درآمدهاي عملياتي تاپيکو مبلغ 1122 ميليارد تومان ناشي از سود فروش سهام بوده است. اين در حالي است که در مجموع سرمايه‏گذاري‏هاي شرکت در ابتداي سال مالي منتهي به 31 ارديبهشت 99 تاپيکو 9468 ميليارد تومان بود که اين سرمايه‏گذاري‏ها در انتهاي سال به 12744 ميليارد تومان رسيد و تاپيکو علاوه بر افزايش ميزان سهامداري در صدر تأمين و صنايع پتروشيمي براي تکميل سبد محصولات خود اقدام به خريد 10 درصد پتروشيمي تبريز نيز کرد. اقدامات انجام‌شده طي سال مالي منتهي به 31/02/1399 -تحقق افزايش ظرفيت 60 هزار بشکه در روز فرآورده‌هاي پالايشگاهي در پالايشگاه ستاره خليج‏ فارس تا پايان سال مالي 1398 و رسيدن به ظرفيت 420 هزار بشکه در روز - رفع اختلاف حساب با شرکت ملي صنايع پتروشيمي و اختصاص زمين جهت اجراي پروژه پتروالفين فناوران (توليد پلي‏اتيلن و پلي‏پروپيلن از متانول) - اتمام و بهره‏برداري از واحد 600 پتروشيمي آبادان و توليد PVC در اين مجتمع - شروع پروژه طرح توسعه تسمه نقاله منجيددار و توليد تسمه نقاله استيل کورد به عنوان اولين توليدکننده آن در ايران در شرکت لاستيک سهند - توليد پارچه ايربگ به عنوان اولين شرکت سازنده پارچه ايربگ کشور در شرکت سرمايه‏گذاري صنايع لاستيک - معرفي روغن سوپررونياي ايرانول به عنوان برترين روغن موتور کشور در سال 1398 - ادغام شرکت «فيبر بابلسر» در «چوب خزر کاسپين» و «اسالم» در «چوب و کاغذ ايران (چوکا)» در راستاي بهينه‏سازي پورتفوي و کاهش هزينه‌ها - عرضه اوليه سهام شرکت «پتروشيمي نوري» (از شرکت‏هاي وابسته) در بازار بورس اوراق بهادار تهران در همکاري با هلدينگ خليج ‏فارس - عرضه شرکت «مجتمع صنايع لاستيک يزد» با نماد «پيزد» از شرکت‏هاي وابسته در تاريخ 30 ارديبهشت‏ماه در بازار دوم فرابورس. برنامه‌هاي آتي تاپيکو - عرضه شرکت‌هاي زيرمجموعه در بازار سرمايه از جمله شرکت‏هاي چوب خزر کاسپين و محصولات کاغذي لطيف. - ارزيابي، امکان‌سنجي و اقدام براي عرضه ديگر شرکت‏هاي زيرمجموعه در بازار از جمله، شرکت سرمايه‏گذاري و توسعه صنايع لاستيك، شيمي‌بافت، هلدينگ سلولزي و نفت ستاره خليج فارس. - پيگيري اجراي طرح پتروالفين فناوران و پيگيري براي جذب شريك خارجي - ادامه مذاکرات جهت همکاري‏هاي مشترک خارجي شرکت نفت ايرانول براي توليد مشترک در واحد احيا سپاهان واحد روغن‏سازي آبادان با شرکت‏هاي خارجي - اجراي طرح ايجاد ظرفيت 44.000 تني لاستيك TBR در شرکت بارز کرمان - احياي اقتصادي و راه‏اندازي مجدد کارخانه اسيد سيتريك کرمانشاه - به‌ظرفيت‌رساندن توليد پتروشيمي آبادان با توجه به استارت واحد 600 - افزايش توليد در پتروشيمي فارابي با تأمين پايدار خوراک - نظارت بر توليد پايدار کلر در شرکت نيرو کلر به عنوان محصول جديد در پرتفوي تاپيکو - به‌ظرفيت‌رساندن واحد اسيد استيك پتروشيمي فناوران - پيگيري راهکارهاي تأمين مخازن در شرکت نفت پاسارگاد به عنوان يکي از گلوگاه‌هاي توليد و افزايش توليد

تبديل بدهي‏هاي ارزي پالايشگاه ستاره خليج فارس به ريالي مديرعامل هلدينگ نفت و گاز و پتروشيمي شستا (تاپيکو) به عنوان سهامدار 49 درصدي پالايشگاه ستاره خليج فارس، از به‌نتيجه‌رسيدن تلاش‌ها براي تبديل بخش‌هايي از بدهي ارزي اين پالايشگاه به ريالي خبر داد. محمود مخدومي در گزارش خود به مجمع عمومي عادي سالانه تاپيکو، با اعلام اين خبر گفت: از اواخر سال 98 کارگروهي تشکيل شد و با بررسي وضعيت نفت ستاره خليج فارس به صورت مستمر گزارشي تهيه کرد؛ بعد از تهيه اين گزارش، شرکت نفت ستاره خليج فارس از طريق سهامداران اصلي خود و مراجع بالاتر از جمله شستا، صندوق نفت و وزارت نفت، گزارش را براي مراجعي از جمله مجلس شوراي اسلامي، بانک مرکزي، صندوق توسعه ملي و وزارت افتصاد و کارگروه اقتصادي دولت ارسال و ارائه کرد تا اين مراجع در جريان مشکلات و مسائل پيش‌روي بزرگ‌ترين طرح ملي اجراشده در دولت دوازدهم قرار بگيرند. مخدومي خاطرنشان کرد: اين بررسي‏ها و رصدها و پيگيري‏ها به جايي رسيد که رهبر معظم انقلاب نيز در سه ماه گذشته دو بار درباره اهميت پالايشگاه تحريم‌شکن نفت ستاره خليج فارس به عنوان نماد خودکفايي و خودباوري اشاره کردند و دفتر ايشان نيز از طريق يک نماينده، موضوعات پالايشگاه را هم پيگيري مي‌كنند و هم قول مساعدت در حل مشکلات داده‌اند. وي ادامه داد: اين پالايشگاه بعد از افتتاح هر سه فاز ظرفيت توليد روزانه 360 هزار بشکه ميعانات گازي را داشته و با ايجاد کمي تغييرات به توليد روزانه 420 هزار بشکه رسيده است. اين پالايشگاه در حال حاضر 50 درصد نياز بنزين کشور را با توليد روزانه 42 ميليون ليتر و 25 درصد از نياز کشور به گازوئيل را با توليد روزانه 17 ميليون ليتر تأمين مي‌کند و براي اولين بار کشور را خودکفا کرده و ايران را از وارد‌کننده به صادرکننده بنزين تبديل کرده است. او با اشاره به مزيت‌هاي ديگر اين پالايشگاه براي اقتصاد کشور گفت: طبق اعلام نهادهای نظارتی، اگر اين پالايشگاه نبود، سالانه معادل 10 ميليارد دلار ارز براي تأمين بنزين از کشور خارج مي‌شد. از منظر ملي نيز اين پالايشگاه در زمان تحريم داراي مزيت‌هاي ويژه‌اي است که مي‌توان از بين آنها به مصرف روزانه 420 هزار بشکه ميعانات گازي معادل 12 فاز پارس جنوبي و کمک به استمرار استخراج گاز از اين مخازن، توجيه‌پذيري سرمايه‌گذاري عظيم 35ميليارددلاري در پارس جنوبي و افزايش سرعت برداشت از ميادين مشترک گاز پارس جنوبي در مقايسه با قطر اشاره کرد. وي با بيان اينکه به دليل طولاني‌شدن زمان بهره‌برداري از پالايشگاه، نرخ ارز دريافتي در زمان دريافت تسهيلات، از آن چيزي که شرکت بايد عودت دهد بسيار متفاوت شده است، افزود: این موضوع موجب شده که عدد استهلاک در صورت‌هاي مالي، وزن قابل توجهي پيدا کند و حاشيه سود خالص را تحت تأثير قرار دهد و همچنين فروش داخلي به جاي صادرات ارزي، رويکرد شرکت را از يک شرکت خودگردان به يک شرکت متعهد تغيير داده است. او با بيان اينکه مجموعه سهامداران به گام‌هاي اجرائي براي حل مشکلات ارزي رسيده‌اند، گفت: مرحله اول در صورت مشارکت همه سهامداران که اميدواريم شرکت ملي پالايش و پخش هم در اين زمينه همکاري داشته باشند، افزايش سرمايه اين پالايشگاه از محل آورده سهامداران از دو هزار 550 ميليارد به 10 هزار ميليارد تومان است. اگر اين اتفاق بيفتد و بخشي از تسهيلات ارزي به ريالي تبديل شود، نه تنها مي‌توانيم بخشي از تسهيلات دريافتي را در مرحله اول تسويه کنيم بلکه با اصلاح ساختار مالي مقدمات ورود به بازار سرمايه را فراهم خواهيم کرد و مي‌توانيم بين 10 تا 15 درصد سهام را در بازار سرمايه عرضه کنيم. مديرعامل تاپيکو از نتيجه‌بخش‌بودن پيگيري‏ها خبر داد و گفت: در خصوص وام شرکت نيکو و وام اخذ‌شده از صندوق انرژي، خوشبختانه وزارت نفت هماهنگي لازم را با وزارت اقتصاد انجام داده و قول مساعدت در اين زمينه براي تبديل اين وام‌ها از ارزي به ريالي اخذ شده است. وي ادامه داد: براي وام صندوق ذخيره ارزي کارگروه اقتصادي دولت تشکيل جلسه داده و به احتمال قريب به يقين با تبديل اين وام نيز از ارزي به ريالي موافقت خواهد شد و درصد بهره‌هاي ريالي روي آن خواهد آمد که اين گشايش بسيار خوبي در مسير پالايشگاه خواهد بود. او با تشکر از دکتر پورابراهیمی رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس شورای اسلامی گفت: برای وام توسعه ملی نیز تقاضای استمهال کردیم که قول یک سال به نفت ستاره خلیج فارس داده شده اما فکر مي‌كنيم با توجه به عدد می‌شود این وام را تا دو سال استمهال کرد تا در وضعیت بهتری آن را بازپرداخت کنیم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.