موضعگیری اعضای برجام بعد از نشست کمیسیون مشترک
اجماع در رد ادعاهای برجامی آمریکا
روز گذشته و پس از برگزاری نشست کمیسیون مشترک برجام، مقامات کشورهای حاضر در این جلسه به تبیین مواضع و بحثهای انجامشده پرداختند. بعد از این نشست که در سطح معاونان وزرای خارجه برگزار شده بود، بیانیهای از سوی هلگا اشمید، دبیر کل سرویس اقدام خارجی اتحادیه اروپا و معاون جوسب بوررل، نماینده ارشد اتحادیه اروپا در روابط خارجی و سیاستهای امنیتی بهعنوان بیانیه پایانی نشست منتشر شد. همچنین معاون سیاسی وزیر خارجه ایران که به نمایندگی از این کشور در این نشست حاضر شده بود، در جمع خبرنگاران نتایج نشست و رایزنیهای انجامشده در وین را تشریح کرد و از اتفاق نظر اعضا درباره موضع آمریکا خبر داد. معاون وزیر خارجه روسیه از تناقض در مواضع «بیاساس» آمریکا گفت و نماینده چین نیز ادعاهای آمریکا را بیمبنا خواند. بیانیه پایانی: آمریکا نمیتواند بازگشت تحریمهای سازمان ملل را کلید بزند متن بیانیه پایانی نشست که توسط اشمید بهعنوان رئیس نشست منتشر شده به این شرح است: ۱. نشست کمیسیون مشترک برجام در تاریخ ۱۱ شهریور ۱۳۹۹ در وین برگزار شد. براساس برجام، کمیسیون مشترک مسئولیت نظارت بر اجرای این توافق را برعهده دارد. این نشست به ریاست خانم هلگا اشمید، دبیر کل سرویس اقدام خارجی اتحادیه، به نمایندگی از طرف آقای جوسب بوررل، نماینده عالی اتحادیه اروپایی و با حضور نمایندگان چین، فرانسه، آلمان، فدراسیون روسیه، بریتانیا و جمهوری اسلامی ایران، در سطح معاونان وزرای خارجه/ مدیران سیاسی برگزار شد. ۲. تمامی اعضا با یادآوری اینکه برجام یک عنصر کلیدی از ساختار عدم اشاعه جهانی است که توسط قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت ملل متحد نیز تأیید شده است، بر اهمیت صیانت از این توافق تأکید کردند. اجرای کامل توافق از سوی تمامی طرفها اهمیت اساسی دارد. ۳. در پرتو مباحث مطرحشده اخیر در شورای امنیت ملل متحد در نیویورک درباره تلاش برای بازگرداندن تحریمهای ملل متحد که قبلا لغو شدهاند، اعضا تأکید دوباره کردند که آمریکا در تاریخ هشتم می ۲۰۱۸ به صورت یکجانبه، توقف مشارکت خود در برجام را اعلام کرد و از آن پس، در هیچیک از فعالیتهای مرتبط با برجام مشارکت نداشته است. اعضا مجددا تأکید کردند که بنابراین آمریکا را نمیتوان یک دولت عضو برجام محسوب کرد. در این رابطه، اعضا همچنین بیانیهها و مکاتبات مختلف قبلی خود با شورای امنیت ملل متحد در این خصوص، از جمله بیانیه مورخ ۲۰ آگوست۲۰۲۰ نماینده عالی اتحادیه اروپایی در ظرفیت هماهنگکننده برجام را که بیان میکند آمریکا نمیتواند فرایند بازگشت تحریمهای ملل متحد تحت قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت را آغاز کند، مجددا تأیید کردند. ۴. اعضا از بیانیه مشترک ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی، مورخ ۲۶ آگوست۲۰۲۰ که اجرای آن آغاز شده است، استقبال کردند. در همین زمینه، آنها نقش مهم آژانس بینالمللی انرژی اتمی بهعنوان تنها سازمان بینالمللی مستقل و بیطرف مسئول راستیآزمایی و نظارت بر تعهدات عدم اشاعه هستهای را یادآور شدند. ۵. کمیسیون مشترک موضوعات هستهای و همچنین رفع تحریمها ذیل برجام را مورد توجه قرار داد. کارشناسان به بحث درباره تمامی موضوعات مورد نگرانی ادامه خواهند داد. ۶. اعضا مجددا اهمیت پروژههای عدم اشاعه هستهای، بهویژه پروژه مدرنسازی رآکتور اراک و پروژه ایزوتوپهای پایدار در فردو را تکرار کردند. با عنایت به آثار و عواقب بالقوه تصمیم آمریکا در ماه می برای پایاندادن به اسقاطیههای مرتبط با پروژه اراک، اعضا حمایت قاطع و مسئولیت جمعی خود برای ادامه این پروژه را تکرار کردند. ۷. این نشست در فضای متأثر از شیوع ویروس کرونا برگزار شد. اعضا با تمامی کشورهایی که از این بیماری متأثر شدهاند، در تلاشهایشان برای مقابله با شیوع این بیماری اعلام همبستگی کردند. به دلیل محدودیتهای مسافرتی، اخیرا امکان برگزاری نشست کمیسیون مشترک برجام فراهم نشده بود. عراقچی: اعضا، آمریکا را بهعنوان عضو برجام به رسمیت نمیشناسند سیدعباس عراقچی بعد از این نشست در جمع خبرنگاران گفت: «همانطور که انتظار میرفت مهمترین بحث در نشست امروز مربوط به اقدام آمریکا در شورای امنیت برای بازگرداندن قطعنامههای گذشته یا بهاصطلاح مکانیسم ماشه بود. اکثریت اعضای برجام که عضو دائم شورای امنیت نیز هستند، در مخالفت با قطعنامه تمدید تحریم تسلیحاتی و نامه آمریکا برای بازگرداندن تحریمها مواضع قاطع نشان دادند». عراقچی توضیح داد: «یک بار دیگر همه اعضای برجام تأکید کردند که آمریکا را بهعنوان کشور عضو برجام و مشارکتکننده نمیشناسند و تلاش آن کشور در نیویورک را غیرقانونی میدانند و تلاش برای فعالکردن مکانیسم ماشه را بلااثر دانستند و این پیام یکپارچه این نشست به جامعه بینالملل بود. البته جامعه بینالملل در سطح سازمان ملل نیز به این مسئله اشراف دارند». به گزارش ایسنا، معاون ظریف تأکید کرد: «از نظر اعضا، برجام دستاورد دیپلماسی است و باید حفظ شود و با هرگونه تضعیف آن موافق نیستند. آنها خواهان اجرای کامل برجام هستند و ما هم طبیعی است این انتظار را داریم. البته در زمینه اقدامات کاهشی ایران و متقابلا اجرانشدن تعهدات اعضا در چارچوب برجام اختلاف نظر است، اما تصمیم بر آن شد که درباره این موضوع بحث نشود و درباره اقدامات در شورای امنیت متمرکز شویم».
عراقچی همچنین در گفتوگو با یورونیوز گفت در حاشیه نشست سهشنبه، «نشست با مدیران سیاسی سه کشور اروپایی نیز بعد از جلسه کمیسیون مشترک و بهمنظور بحث و بررسی درخصوص گامهای آتی و راهکارهای حفظ و تداوم برجام، بهگونهای که منافع کشورمان را تأمین کند، برگزار شد». نماینده ایران در حاشیه این نشست با رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی هستهای نیز دیدار کرد. نماینده روسیه: آمریکا با اصرار بر موضعش چیزهای زیادی را از دست میدهد معاون وزیر امور خارجه روسیه نیز در جمع خبرنگاران گفت: «شاهد روند مهم اتحاد اعضای برجام علیه این اقدام آمریکا هستیم. ما مطمئن هستیم که نتایج نشست کمیسیون برجام به همکارانمان در نیویورک کمک خواهد کرد تا به فعالیتشان در مسیر درست ادامه دهند». به گزارش ایسنا، به نقل از تاس، سرگئی ریابکوف گفت: «ما اطمینان داریم که اگر جامعه جهانی و اعضای شورای امنیت به مواضع اصولی دراینباره تکیه کنند، وضع بهگونهای خواهد شد که آمریکا با این دیدگاه متناقض در شورای امنیت سازمان ملل تنها خواهد ماند. حداقل چنین پیشرفت نادری محتمل به نظر میرسد؛ بنابراین آمریکا اگر در موضع بیاساسش تجدیدنظر نکند و چیزهای واضح را مورد ملاحظه قرار ندهد، چیزهای زیادی را از دست میدهد». نماینده روسیه افزود: «ما مجبوریم با دولتی در آمریکا سروکار داشته باشیم که عقل سلیم را نفی میکند». این دیپلمات روسی همچنین اظهار کرد که در نشست وین درباره طرح ولادیمیر پوتین، رئیسجمهوری روسیه، برای تشکیل نشست امنیت خلیج فارس گفتوگو شده است. نماینده چین: اقدام آمریکا تلاشی برای خرابکاری است فو کونگ، نماینده چین در جلسه اخیر کمیسیون مشترک برجام نیز پس از پایان جلسه به خبرنگاران گفت تمامی کشورهای عضو موافق بودند که آمریکا دیگر «موضع یا مبنای حقوقی برای فعالکردن مکانیسم بازگشت» را نداشته و از دیدگاه چین این اقدام آمریکا تلاشی برای «خرابکاری یا حتی کشتن برجام» است. جانگ جونگ، سفیر و نماینده دائم چین در سازمان ملل نیز پیام نشست وین را واضح و روشن اعلام کرد و گفت این پیام تأکیدی بر حمایت جامعه جهانی از توافق هستهای و عدم امکان آمریکا برای فعالکردن مکانیسم ماشه است. او در توییتر نوشت نشست کمیسیون مشترک برجام با توجه به طرح برجام در شورای امنیت، بهموقع برگزار شد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.