|

استعفای مسئول «فشار حداکثری» هوک هم از قطار ترامپ پیاده شد

شرق: مسئول سیاست معروف «فشار حداکثری» از دولت ترامپ خداحافظی کرد. برایان هوک، مشاور ارشد وزیر خارجه ایالات متحده و رئیس گروه اقدام ایران از مرداد ۹۷، آخر هفته گذشته استعفا داد؛ گرچه برخی رسانه‌ها این استعفا را از جنس اخراج محترمانه و استعفا در نتیجه درخواست مافوق گزارش کرده‌اند. برایان هوک در حالی استعفای خود را اعلام کرد که کمتر از 24 ساعت پیش از این استعفا، هنوز اخبار موضع‌گیری‌ها و برنامه‌های او منتشر می‌شد و حتی آن‌طور که ایرنا از سی‌ان‌ان نقل می‌کند، چند ساعت پیش از اولین زمزمه‌های رفتن او، هوک با کلی کرفت، نماینده ایالات متحده در سازمان ملل دیداری داشته تا درباره ایران با او گفت‌وگو کند.خبر استعفای او ابتدا به‌طور غیررسمی از‌سوی نیویورک‌تایمز پیش‌بینی شد و بالاخره با توییت وزیر خارجه ایالات متحده رسما تأیید شد. پمپئو نوشت: «از نماینده ویژه [در امور ایران] برایان هوک، در‌حالی‌که به بخش خصوصی می‌رود، بابت بیش از سه سال خدمت به وزارت خارجه و [رئیس‌جمهور] دونالد ترامپ تشکر می‌کنم. او عضو ارزشمندی از تیم رهبری من [در وزارت خارجه] بود». او سپس در بیانیه‌ای مطبوعاتی گفت هوک تصمیم گرفته از این سمت جدا شود و افزود: «هوک انتخاب من برای ایران در بیش از دو سال بود و دستاورد تاریخی در مقابله با ایران کسب کرد. او با موفقیت با ایرانی‌ها درباره آزادی مایکل وایت و ژیو وانگ از زندان مذاکره کرد». این ادعای آخر البته در حالی مطرح می‌شود که در گزارش‌ها حول تبادل زندانی‌هایی که منجر به بازگشت این دو نفر به ایالات متحده شد، نامی از نقش‌آفرینی هوک نبود و او تنها در یکی از سفرها برای تبادل فیزیکی زندانیان عضو هیئت آمریکایی بود که در همان سفر نیز گفت‌وگویی بین او و تیم ایرانی شکل نگرفت. ‌تقصیر ناکامی به گردن هوک استعفای او را از رسانه‌های آمریکایی تا مقامات ایرانی، نتیجه شکست سیاست فشار حداکثری خوانده‌اند؛ شکست از این زاویه که با وجود همه فشارها و دردسرهایی که رویکرد ایالات متحده در زمینه‌های مختلف بر ایران اعمال کرده و همه محدودیت‌هایی که در روابط ایران با کشورهای مختلف اروپایی و آسیایی ایجاد کرده است، هیچ‌کدام از اهداف اعلام‌شده یا احتمالی فشار حداکثری محقق نشدند؛ یعنی تصمیم ایران به گفت‌وگوی مستقیم با دولت ترامپ، توقف تماس‌های ایران با متحدان سیاسی خود در منطقه، توقف برنامه هسته‌ای یا موشکی یا در نهایت تغییر رژیم ایران، هیچ‌کدام در نتیجه این سیاست به واقعیت نپیوستند و این در حالی است که سیاست‌های ترامپ در قبال ایران، دست‌کم در دو سال گذشته با نقش محوری برایان هوک با این رویکرد پیگیری شده است. ایرنا به نقل از واشنگتن‌پست می‌نویسد یکی از مقامات وزارت خارجه آمریکا گفته است از هوک خواسته شده استعفا دهد تا او مقصر شکست این سیاست‌ها نمایانده شود. ‌مقام درگیر در ماجرای «مک‌فارلین»، جانشین هوک نام جانشین هوک البته گمانه‌زنی‌ها مبنی‌بر تغییر رویکرد به سمت مصالحه در نتیجه رفتن هوک را دچار تردید می‌کند. الیوت آبرامز که همتای هوک در سیاست‌های حوزه ونزوئلا بوده است، با حفظ سمت از این پس وظایف هوک در قبال ایران را نیز پی می‌گیرد. کِیل براون، معاون سخنگوی وزیر امور خارجه آمریکا، درباره انتصاب او در توییتی نوشت: «ایران و ونزوئلا همچنان در صدر اولویت‌های وزارت خارجه و کاخ سفید باقی خواهند ماند. چند دهه تجربه در سیاست خارجی که الیوت آبرامز دارد، به پیشرفت تلاش‌های دیپلماتیک و سیاست خارجی ما کمک خواهد کرد». این البته اولین‌بار نیست که آبرامز روی مسئله ایران کار می‌کند. او از مقامات درگیر در ماجرای معروف مک‌فارلین بود که در سال‌های جنگ ایران و عراق رخ داد. این ماجرا که در ادبیات سیاسی ایالات متحده به ماجرای «ایران - کنترا» معروف است، البته در ایالات متحده یک رسوایی سیاسی به بار آورد و شخص آبرامز نیز به‌خاطر نقشش در آن و دروغ‌گویی به کنگره در این زمینه در دادگاه محکوم شد؛ اگرچه بعدتر از سوی رئیس‌جمهور، جورج اچ دبلیو بوش عفو شد. ‌واکنش مقامات ایران سخنگوی وزارت خارجه ایران در توییتی در‌این‌باره نوشت: «تفاوتی بین جان بولتون، برایان هوک یا الیوت آبرامز نیست؛ وقتی سیاست آمریکا در قبال ایران مطرح است، مقامات آمریکایی لقمه بزرگ‌تر از دهان خود برداشته‌اند». سیدعباس موسوی ادامه داد: «برای مایک پمپئو، دونالد ترامپ و آیندگان هم به همین صورت است». دریابان علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، نیز در توییتر نوشت: «هدف راهبرد فشار حداکثری از فروپاشی و تغییر نظام، به جلوگیری از ثروتمندشدن ایران تبدیل شد! «برایان» هم مثل «جان» ناکام از کاخ سفید رفت. شاید «مایک» هم قبل از رفتن «دونالد» مجبور شود چمدان‌هایش را ببندد». علیرضا میریوسفی، سخنگوی نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد، نیز در‌این‌باره به رویترز گفت: «استعفای هوک به ما ارتباطی نداشته و رویدادی تعیین‌کننده محسوب نمی‌شود».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.