کرونا طلسم صندوق بیمه بیکاری هنرمندان را میشکند؟
سالهاست درباره امنیت شغلی و نبود صندوقی برای روزهای بیکاری و بازنشستگی سینماگران حرف و وعده شنیده شده؛ اما هیچکدام به عمل نرسیده است و این روزها که همه کارهای هنری تعطیل شده، بیش از هر زمان دیگر، «امنیت شغلی» و «بیمه بیکاری» بر سر زبانها میچرخد. آیا ویروس کرونا میتواند دستکم طلسم راهاندازی یک صندوق بیکاری را برای سینماگران و نیز دیگر هنرمندان بشکند؟ به گزارش ایسنا، مرور خبرهای مربوط به امنیت شغلی سینماگران در فضای رسانهای نشان میدهد که تقریبا نزدیک به یک دهه است این موضوع به طور جدی پیگیری میشود؛ ولی هنوز اتفاقی نیفتاده است. از اسفند ۹۸ که شیوع ویروس کرونا در کشور رسما اعلام شد، سینما و تئاتر از اولین مشاغلی بودند که کامل تعطیل شدند و شاید از آخرین مشاغلی هم باشند که امکان فعالیت پیدا میکنند. براساساین نهفقط اکران فیلمها یا اجرای تئاترها لغو شد؛ بلکه سینماگران زیادی از ساخت فیلمهایشان منع شدند و حالا حدود دو ماه است که همه بیکارند و هیچگونه آینده روشن و مشخصی هم برای ازسرگیری دوباره فعالیتهایشان نیست. دراینبین افراد زیادی هستند که در تأمین مایحتاج زندگی با مشکل مواجه شدهاند و خلأ صندوق بیمه بیکاری این روزها از هر وقت دیگری بیشتر خود را نشان میدهد. در این راستا شاید بد نباشد مروری اجمالی داشته باشیم بر بخشی از اقداماتی که در تمام این چند سال گذشته درباره امنیت شغلی و صندوق بیمه بیکاری انجام شده است و البته یادآوری میشود که خیلی از سینماگران امید داشتند این پرونده همیشه بازِ سینما در این دولت بالاخره بسته شود. اواخر سال ۸۸ و پیش از تعطیلی خانه سینما، محمدمهدی عسگرپور، مدیرعامل وقت خانه سینما، در مصاحبهای با ایسنا پیگیری مسئله امنیت شغلی را از مهمترین برنامههای سال ۸۹ دانسته و یادآور شده بود: «شروع این مسئله به چند سال پیش بازمیگردد و اکنون به وضعیت بحرانی نزدیک شده و در موارد متعدد حتی به بحران تبدیل شده است. تأمین این امنیت نیازمند همکاری جدی و تنگاتنگ وزارت ارشاد است و اگر این اتفاق انجام نشود، همچنان با همان بیماری که سالهای قبل با آن مواجه بودیم، پیش خواهیم رفت. ما دراینباره طرحی کاملا مشخص برای مسئله ارائه دادهایم که باید به صورت جدی پیگیری شود؛ اما اگر وزارت ارشاد مسئولیت صدور مجوزهای لازم در این زمینه را برعهده نگیرد و با ما همکاری نکرده و فکر کند که باید به گونه دیگری برخورد کند، هیچگاه در این حوزه موفق نخواهیم بود». اما با تغییرنکردن اوضاع و بنا به شرایطی که وجود داشت، مرداد ۸۹ سینماگران قصد داشتند یک گردهمایی برای «استیفای طرح امنیت شغلی و بیمه بیکاری جامعه اصناف سینمای ایران» برگزار کنند که ساعتی پیش از برگزاری لغو شد. در نمابری کوتاه که از سوی خانه سینما درباره دلایل لغو این گردهمایی منتشر شد، آمده بود: «میخواستیم در خانه سینما گرد هم جمع شویم تا از فقدان امنیت شغلی سخن بگوییم؛ اما ناچار از لغو گردهمایی شدیم. آیا نشانهای روشنتر از این برای نبود امنیت شغلی وجود دارد؟». دی ۸۹ ایسنا گزارشی را منتشر کرد، مبنی بر اینکه همچنان با گذشت بیش از دو سال از مطرحشدن تشکیل صندوق بیمه بیکاری سینماییها از سوی خانه سینما، بودجه این صندوق تأمین نشده است. امنیت شغلی روندی است که به میزان معینی مؤلفههای کار و اشتغال را تأمین میکند و در مقابل برای تعریف نبود امنیت شغلی به آنچه میزان نامعینی مؤلفههای کار و اشتغال را تهدید یا تخریب میکند، اطلاق میشود. اما وقتی به دولت جدید رسیدیم، مدیرعامل وقت خانه سینما در دی ۹۲ در دیدار هنرمندان با حسن روحانی در سخنانی به نمایندگی از سینماگران خطاب به رئیسجمهور گفت: «کل جمعیت هنرمندان و اصحاب فرهنگ و هنر کمتر از 20 هزار نفرند. موجب امتنان است که این گروه مرجع جامعه را در راستای اجرای اصل بیستونهم قانون اساسی با تأمین سرمایه اولیه تأسیس صندوق بیمه بیکاری و بازنشستگی یاری فرمایید. تا این اعتبار برای نظام اسلامی باقی بماند که تأمینکننده آتیه هنرمندانش بوده است». دی ۹۵، خبر رسید که نمایندگان مجلس در ادامه بررسی لایحه برنامه ششم توسعه مادهای را مصوب کردند که براساس آن دولت مکلف به بیمه بیکاری اصحاب فرهنگ و هنر و رسانه میشود. پرسشی که در همان مقطع مطرح شد، این بود که با توجه به دغدغه اهالی سینما درباره امنیت شغلی و بیمه بیکاری، این مصوبه به داد سینماگران میرسد؟! مصوبهای که طبق اذعان صاحبنظران در برنامه چهارم توسعه نیز آمده است؛ اما در آن مقطع هم اجرائی نشد. همچنین خبرهایی رسیده، مبنی بر اینکه با توجه به شیوع ویروس کرونا، جمعی از اعضای صنوف خانه سینما در تدارک راهاندازی پویشی برای حقوق بیکاری خود هستند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.