|

آیا اتحادیه اروپا باز ایتالیا را در بحران رها کرد

روسیه و چین در کنار رُم

لیلا انصاری: در‌حالی‌که آمار مبتلایان به کرونا در ایتالیا از مرز صد هزار نفر گذشته است و آمار قربانیان آن نیز بیشتر از 12 هزار نفر گزارش شده؛ اما اتحادیه اروپا عکس‌العمل خاصی در زمینه کمک به ایتالیا از خود نشان نداده؛ تا‌جایی‌که روز سه‌شنبه در ایتالیا عزای ملی اعلام شد. این بی‌توجهی اروپاییان به شرایط ایتالیا خشم سیاست‌مداران و مردم ایتالیا را در پی داشته است. این خشم عمومی مردم در چند روز اخیر به حدی رسیده است که تصاویری از آتش‌زدن پرچم‌های اتحادیه اروپا در صفحات مجازی پخش شده است و شعار «ما به‌تنهایی می‌توانیم خودمان را نجات دهیم » نیز ترند شده است. در‌این‌میان چین و روسیه از همان هفته نخست بحرانی‌شدن شرایط در ایتالیا با فرستادن کادر درمانی و تجهیزات پزشکی جای خالی اروپاییان را پر کرده‌اند؛ تاجایی‌که لوئیز دی مایو، وزیر خارجه این کشور، با رسیدن کمک‌های چین گفت «ایتالیا تنها نیست و هنوز هستند کسانی که به ایتالیا کمک کنند». اما در‌این‌میان اتحادیه اروپا نه‌تنها به ایتالیا کمک نکرد؛ بلکه در چند مرحله از رسیدن کمک‌های چین نیز جلوگیری کرد. به قول الکساندر ووشیچ، رئیس‌جمهوری صربستان اتحاد اروپایی‌ها «افسانه‌ای روی کاغذ» است. امروز بیشتر مردم ایتالیا درباره این واقعیت صحبت می‌کنند که اتحادیه اروپا دیگر برای آنها معنایی ندارد؛ زیرا در شرایطی که دیگر کشورهای جهان دست همکاری را به سوی ایتالیا دراز کرده‌اند، کشورهای عضو اتحادیه تمایلی برای کمک نداشتند. سومین اقتصاد اروپا در بحران ایتالیا که ۱۰ سال است در شرایط بحران اقتصادی به سر می‌برد، این روزها وارد مرحله جدیدی شده است. ایتالیا سومین اقتصاد بزرگ اروپا است و یکی از بنیان‌گذاران یورو بوده؛ بنابراین سقوط اقتصاد ایتالیا می‌تواند ضربه بزرگی به کل اتحادیه اروپا بزند. شیوع بیماری در شمال ایتالیا نیز ظرفیت صنعتی این کشور را هدف قرار داده است و دولت برای جبران خسارت‌های وارده به شهروندان ناچار به گرفتن وام است و این در حالی است که دولت رم از قبل وام‌های پرداخت‌نشده زیادی دارد. جوزپه کونته، نخست‌وزیر ایتالیا که این روزها به خاطر تصمیمات قاطع و درستش برای مهار بحران کرونا از محبوبیت بالایی در میان مردم ایتالیا برخوردار است، در مصاحبه‌ای با روزنامه ایتالیایی «ایل سوله ۲۴» گفت: اگر برای مقابله با کرونا کاری انجام ندهیم، فشار یک اقتصاد ویران برای فرزندان‌مان به جا خواهد ماند. کونته هشدار می‌دهد که اروپا نباید در مقابله با کرونا مرتکب «اشتباهات تراژیک» شود و بر این باور است که اگر این اتحادیه نتواند توانایی خود را برای انجام این مسئولیت نشان دهد، تمام اروپا ممکن است فلسفه وجودی‌اش را در نزد شهروندانش از دست بدهد. کلودیا مائورا، روزنامه‌نگار ایتالیایی، نیز در مقاله‌ای برای tiscali news نوشت، «ما در حال جنگ با کووید-۱۹ هستیم و همه با یک دشمن واحد می‌جنگیم. کسانی هستند که از جنگ فرار می‌کنند و زخمی‌ها را در میدان می‌گذارند». او در ادامه می‌نویسد کشورهایی مثل آلمان کشورهای جنوب اروپا را در جنگ رها کرده‌اند و شرایط مانند جنگ جهانی دوم است؛ بنابراین باید به آلمانی‌ها یادآوری کنیم که در پایان جنگ جهانی دوم اروپا و به‌ویژه ایتالیا و یونان که کشورهایی فقیرتر و آسیب‌خورده‌تر از جنگ بودند، هم بیشتر بدهی‌های آلمان را بخشیدند تا آلمان‌ها بتوانند دوباره برخیزند. بی‌توجهی اروپا به شرایط خاص ایتالیا رفتار غیرانسانی است؛ چراکه ادامه بحران کرونا و بحران اقتصادی، نه‌فقط به ایتالیا؛ بلکه به کل اروپا ضربه خواهد زد. تورستن بنر، ‌استاد علوم سیاسی دانشگاه برلین، در مصاحبه‌ای می‌گوید که فکر می‌کند رفتار اتحادیه اروپا و آلمان به اعتبار اتحادیه اروپا و خود برلین آسیب رسانده است. او در ادامه می‌گوید: اتحادیه اروپا نتوانسته است به طور مؤثر به ایتالیا که در‌حال‌حاضر بدترین آسیب را دیده است، کمک کند؛ تا حدی به‌این‌دلیل که خود ما نیز از شیوع ویروس کرونا متأثر هستیم و آمادگی خوبی نداریم؛ اما تصویری که ایتالیایی‌ها این روزها از ما دارند، بسیار ناراحت‌کننده و شرم‌آور است. بسیاری از افراد در آلمان از یک سرنوشت مشترک اروپایی صحبت می‌کنند؛ اما اگر شرایط سخت حاکم شود، به نظر می‌رسد که ما به شرکای خود در اتحادیه اروپا کمک نمی‌کنیم. اگرچه ممنوعیت صادرات از آلمان برای همسایگانش در اتحادیه اروپا مانند ایتالیا کمتر شده است؛ اما این تصمیم خیلی دیر گرفته شد و تصویری که از ما در ایتالیا وجود دارد، بسیار بد است. در چند روز اخیر و‌ در پی اجلاس سران گروه ۲۰ که این بار به صورت ویدئو‌کنفرانس برگزار شد، امانوئل مکرون، رئیس‌جمهوری فرانسه، در مصاحبه با چند روزنامه ایتالیایی از کمک فرانسه به ایتالیا گفت «ما بدون اتحاد قوی در اروپا برای تأمین امکانات بهداشتی و بودجه نخواهیم توانست بر بحران کرونا غلبه کنیم». اشاره بسیار جالب او، به نبود تمایل از طرف آلمان برای حل این بحران بسیار مورد توجه قرار گرفت. مکرون در ادامه گفت صحبت‌های زیادی درباره کمک‌های چین یا روسیه وجود دارد؛ اما چرا از اینکه فرانسه و آلمان دو میلیون ماسک و ده‌ها هزار لباس تحویل ایتالیا داده است، چیزی گفته نمی‌شود؟ این کافی نیست و فقط یک شروع است و نباید به خود اجازه دهیم از آنچه شرکا و رقبای بین‌المللی می‌گویند، سردرگم شویم؛ چراکه فرانسه در کنار ایتالیا است. بعد از این سخنان بود که آلبانی هم با فرستادن تجهیزات پزشکی و کادر درمانی به کمک ایتالیا آمد. اما در آخرین عکس‌العمل رسمی، نخست‌وزیر ایتالیا سه‌شنبه‌شب در مصاحبه تلویزیونی با شبکه ARD آلمان گفت؛ «ما در حال نوشتن کتاب راهنمای اقتصاد نیستیم، ما صفحه‌ای از تاریخ را می‌نویسیم». این یک شرایط بحرانی است که هیچ کشور خاصی مسئول آن نیست، این درباره مشکلات مالی نیست، آیا هر کشور باید به‌تنهایی عمل کند؟ اگر واکنش منسجم و جدی و هماهنگی نداشته باشیم، اروپا در فضای بازارهای جهانی ضعیف‌تر خواهد شد. در واقع این پیامی بود از طرف دولت ایتالیا برای متقاعدکردن دولت آلمان و آنگلا مرکل تا اتحادیه اروپا تصمیمی درست برای کمک به ایتالیا اتخاذ کند. اما در‌این‌میان نمی‌توان از سیاست پنهان در پشت کمک‌های چین به ایتالیا و اسپانیا و ضربه‌ای که ممکن است در آینده به اتحاد کشورهای حوزه اتحادیه بزند، غافل شد. شی جینپینگ، رئیس‌جمهوری چین، بر‌اساس گزارش رسانه آلمانی «زود دویچه سایتونگ»، به نخست‌وزیر ایتالیا گفته است که هر دو کشور «سنگ بنای یک جاده ابریشم جدید» را خواهند گذاشت. اکنون به نظر می‌رسد بعد از گذر از بحران کرونا، جهان شاهد یک رنسانس عظیم خواهد بود که در سطح روابط سیاسی و اجتماعی و فرهنگی بین کشورها اتفاق خواهد افتاد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.