حمله مجدد راکتي به نيروهاي آمريكايي مستقر در پايگاه نظامي تاجي در عراق
زیر سایه جنگ
بار ديگر به پايگاه نظامي «تاجي» در شمال بغداد حمله راکتي شده است. خبرگزاري رويترز به نقل از ارتش عراق مينويسد در اين حمله ۳۳ موشک کاتيوشا به سمت پايگاه تاجي شليک شده که باعث مجروحشدن شديد چندين عضو نيروي هوايي عراق شده است. پايگاه تاجي اقامتگاه گروهي از ارتشيان آمريكا و بريتانياست و گفته ميشود بيشتر سربازان خارجي با مأموريت مبارزه با نيروهاي داعش در اين پادگان مستقر هستند. اين در حالي است كه طبق گزارشهاي منتشرشده، نيروهاي آمريكايي مستقر در ميدان نفتي «العمر» با راکتاندازها پايگاههاي نظامي در غرب رود فرات در حومه ديرالزور را هدف حملات قرار دادهاند. موج جديد حملات دولت ايالات متحده به عراق و بمباران مناطقي از اين کشور بهخوبي نشان ميدهد که آمريكا قرار نيست هيچوقت اين منطقه را ترک کند؛ هرچند دولت عراق پيش از اين به آمريكا گفته بود بايد از اين کشور خارج شود؛ اما انگار واشنگتن نميتواند از خير مداخله در مسائل خاورميانه بگذرد. وقتي که هنوز ويروس کرونا در آمريكا ضربه اصلياش را به بازار سهام اين کشور وارد نکرده بود، دونالد ترامپ، رئيسجمهور اين كشور، تصميم گرفت حمله ديگري عليه عراق ترتيب دهد. 12 مارس يعني سه روز پيش نيروهاي آمريكايي در چندين عمليات نقاط مختلفي را در عراق بمباران کردند؛ عملياتي که نه توسط جنگندههاي بدون سرنشين بلکه توسط سربازان آمريكايي اجرا شد؛ اين يعني آمريكا براي بهپروازدرآوردن جنگندههاي خود بر فراز آسمان عراق، نيروهايش را به اين کشور اعزام کرده بوده است؛ اما عراق اينجا براي آمريكا تنها محلي براي انتقامجويي از ايران بود؛ ايراني که اوايل هفته گذشته از سوي آمريكا به حمله به يکي از پايگاههاي اين کشور در عراق متهم شد. در اين حمله که هنوز عامل آن مشخص نيست، دو سرباز آمريكايي کشته شدند. وعده نافرجام اوايل سال جاري ميلادي، دولت عراق به اخراج پنجهزارو 200 نيروي آمريكايي از اين کشور رأي داد. بعد از آن بود كه واشنگتن اعلام کرد به رأي مجلس عراق تن خواهد داد و تمام نيروهاي خود را از عراق خارج ميکند؛ اما با گذر زمان انگار مقامات واشنگتن سخنان خود را عوض کردند يا به گفته كارشناسان از خلأ قدرت در عراق سوءاستفاده کرده و تصميم گرفتند تا وقتي که زمان دارند، از خاک عراق براي هر چيزي حتي اگر شده، زهرچشمگرفتن از ايران بهره ببرند. البته رأي پنجم ژانويه مجلس عراق براي خروج نيروهاي آمريكايي از اين کشور تنها پاسخ ديپلماتيک مايک پمپئو، وزير خارجه آمريكا را بهدنبال داشت که در تماس تلفنياش با نخستوزير عراق گفته بود در نهايت تصميم حضور نيروهاي آمريكايي بر عهده دولت کشور مقصد است؛ اما از طرف ديگر، دونالد ترامپ، رئيسجمهوري ايالات متحده، از همان اول به اين اخراج بهگونهاي واکنش نشان داد که به همه نشان دهد قصد ترک عراق را ندارد؛ او سوگند خورد که از اين کشور خارج نخواهد شد و اگر مجبور به ترک عراق شود، قطعا تحريمهاي وحشتناکي عليه آن وضع ميکند. اكنون اين پرسش مطرح ميشود كه چرا ترامپ ميخواهد همچنان در عراق باقي بماند، آن هم درحاليکه در جريان کمپين انتخاباتياش همواره با ورود نيروهاي آمريكايي به اين کشور در سال 2003 مخالفت کرده بود؟ تحليلگران به اين پرسش دو پاسخ دادهاند؛ نخست آنکه ترامپ از خروج باراك اوباما، رئيسجمهوري سابق آمريكا، از عراق در سال 2011 آموخته است که حتي پس از خروج از اين کشور هر اتفاقي در آن بیفتد، باز هم دامن آمريكا را خواهد گرفت. جک کين، ژنرال بازنشسته ارتش آمریکا و مشاور ترامپ در امور امنيت ملي، از داعش بهعنوان يکي از مواردي نام ميبرد که با خروج آمريكا در عراق سروکلهاش پيدا شد. در لابهلاي سخنان ترامپ هم شايد بتوان جوابي براي اين سؤال پيدا کرد. او همواره در انتقاد به عملکرد اوباما در عراق از فقدان توافقي مناسب با دولت عراق براي حضور نيروهاي آمريكايي در اين کشور صحبت کرده است. فقدان چنين توافقي، سال 2014 دولت عراق را مجبور کرد از آمريكا براي مقابله با داعش دعوت کند. تا سال 2016 ترامپ درباره دو موضوع اطمينان داشت: داعش نتيجه اشتباه اوباما بود و آمريكا براي مبارزه با آن بايد در عراق بماند. او گفته بود عراق اکنون «هاروارد تروريسم است» و هيچ گزينه ديگری وجود ندارد، مگر اينکه «ما حواسمان به آن باشد». پاسخ دوم به پرسشي که بالاتر مطرح شد، تقويت کمپين فشار حداکثري عليه ايران است. سال 2018 وقتي ترامپ اعلام کرد آمريكا داعش را در عراق و سوريه شکست داده، شايد بسياري انتظار داشتند نيروهاي آمريكايي اين دو کشور را ترک کنند؛ اما ترامپ فقط از يک گزينه صحبت کرد و آن خروج از سوريه و نه عراق بود. از همان تاريخ رويکرد مداخله دولت آمريكا در خاورميانه از رهبري ائتلافي براي مبارزه با داعش به رهبري جرياني براي فشار بيشتر بر ايران تغيير کرد. ترامپ در همان زمان به انبيسي، گفت، «ما هزينه زيادي صرف ساخت پايگاههاي آمريكايي در عراق کردهايم و انتخابمان اين است که اين پايگاهها را حفظ کنيم و يکي از دلايلي که اين کار را ميکنيم، اين است که ميخواهيم گوشه چشمي به ايران داشته باشيم». اين موضوع که ايران در چشم ترامپ مشکلي بزرگ در منطقه است، در ماههاي گذشته وخامت پيدا کرده؛ مقامات آمريكايي مدعي شدهاند شبهنظاميان طرفدار ايران در عراق که زماني در کنار آنها عليه داعش مبارزه ميکردند، اکنون روبهروي آنها ايستادهاند. نتيجه اين رويارويي حمله به پايگاه آمريكايي در عراق و کشتهشدن يک پيمانکار آمريكايي بود که باعث شد آمريكاييها عاليترين مقام نظامي ايرانی را خارج از مرزهاي اين کشور هدف قرار دهند: سردار قاسم سليماني، فرمانده سپاه قدس، سوم ژانويه در نزديکي فرودگاه بغداد در حمله پهپادهاي آمريكايي شهید شد و گزينه جنگ ايران و آمريكا را از هميشه جديتر کرد. اين حمله نشان داد آمريكا با استفاده از خاک عراق تا چه اندازه ميتواند ايران را در هاله سيطره خود داشته باشد. اين روزها با اوضاع بههمريخته داخلي عراق و نداشتن نخستوزير، شايد موضوع خروج نيروهاي آمريكايي از اين کشور به موضوعي ثانويه تبديل شده باشد، اما اقدامات واشنگتن باعث شده بغداد اگر بخواهد هم نتواند اخراج نيروهاي آمريكايي را فراموش کند. موضوع روشن اين است که آمريكا قصد خروج از عراق را ندارد، حال چه مقامات عراقي بر اين نكته پافشاري کنند و چه درگير آشوبهاي داخلي باشند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.