جنگ یا صلح؟
بابك زماني نورولوژيست
مدتی است در توصیف خدمات پزشكی در دوران بحران كرونا و در تقدیر از ایشان، از اصطلاحات جنگی استفاده میشود. البته احتمالا كلماتی بهتر از این اصطلاحات حماسی به ذهن افراد نمیرسد و حسن نظر دارند، اما در این زمینه باید به چند نكته اشاره كرد:
- كار و تلاش پزشكان درنهایت در جهت صلح و آسایش است و زندگی و زندهماندن، حال آنکه جنگ تلاشی در جهت امحا و مرگ ولو مرگ دشمن است. - در جنگ كه مرگ و نیستی ارزش و رایج است، مرگ خود سرباز هم ارزش است و شهادت! حتی مرگ سربازی نظیر آرش كمانگیر برای نجات یك كشور اجتنابناپذیر. اما مرگ طبیب هیچگاه ارزش نیست. هم طبیب و هم سیستم وظیفه دارند طبیب را زنده و سالم نگه دارند. این ضایعه خطایی است كه برای آن، هم سیستم و هم طبیب را باید سرزنش كرد. مرگ طبیب حتی پوشاننده خطا هم نیست؛ بهویژه كه در سیستم بهداشت و درمان از ویزیت و معالجه بیماران گرفته تا ردههای بالای مدیریتی همه و همه در حال کارهای پزشكی هستند و مشمول اخلاقیات و سوگندی مشترکاند. مسئولی عالیرتبه كه در جریان اپیدمیای سراسری مبتلا میشود، بمیرد یا زنده بماند، برخلاف سوگند خود عمل كرده است چراکه بیشمار پزشكان هم به تأسی او در خطر افتادهاند. - پزشكان فقط حین بحران نیست كه با وظیفهشناسی در حال خدمترسانی هستند، سالهاست طبیبان ما در دورافتادهترین مناطق با دشوارترین و كمترین امكانات در حال انجام وظیفه هستند. شرایط اضطراری، عنوانهای جنگی و خدایناکرده متعارفكردن یا ارزشساختن از بیماری و مرگ طبیبان یك معنایش هم این است كه گویا پزشكان فقط در این یا آن بحران وظیفهشناس بودهاند و فقط با مرگ و بیماری است كه ارج و قرب مییابند. خیل عظیم مهاجرت روزانه پزشكان به كشورهایی مثل كانادا، آن هم در حالی که بسیاری از مردم و دولتیها درآمد پزشكان در ایران را كم نمیدانند، یك معنایش هم این است كه این پزشكان نه به دلیل مسائل صرفا اقتصادی كه برای مسائل معنوی به معنای شرایط كاری علمیتر و مدرنتر است كه كشور را ترك میکنند. معنای دیگرش این است پزشكانی كه ماندهاند با كمترین امكانات و بیشترین دشواریها، در حال حفظ كیفیت سلامت در کشور هستند؛ نه حین بحران كه همواره.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.