تهران نیازمند مشارکت مردم در برابر كرونا
ناهید خداکرمی- عضو شورای شهر تهران
از نظر کلی، مسئولیت سلامت جامعه و حفظ آن در زمينه پیشگیری، تشخیص و درمان بیماری بر عهده وزارت بهداشت است. اما در مأموریتهای شهرداری از زمان تشکیل بلدیه، بندی مهم با عنوان «تأمین بهداشت عمومی شهر» قرار داشت و بهداشت جامعه همواره يكى از مأموريتهاى مهم شهردارى بود. اين امر در ساختارهاى کنونی شهرداری هم ذيل حوزههايى نظير مدیریت پسماند، محيط زيست و اداره كل سلامت شهر تهران به چشم مىخورد. براى پیبردن به اهميت نقش مديريت شهرى در سلامت شهروندان كافى است مجسم كنيد در شهری مانند تهران فقط یک روز كارگران خدمات شهرى و پسماند نتوانند كار كنند! قطعا تجمیع پسماند شهری و تبعات آن به مشكلاتى منجر مىشود كه نتيجه آن بروز بيمارىهاى واگير مانند وبا، هپاتيت، اسهال و مشكلات پوستى و ريوى خواهد بود. به همين دليل، در كميسيون سلامت و محيط زيست شورا همواره با توجه به ابعاد مختلف سلامت محيط زيست، سلامت فيزيكى، اجتماعى و روانى با پيشبینی بحرانهاى احتمالى برنامهريزى ميشود و حتى در يكى از تبصرههاى بودجه ٩٩ پيشنهاد شد هنگام بيمارىهاى واگير شهردارى بتواند در حوزه مأموريتهاى خود از منابع اختصاصى هزينه كند.
مديريت در بحرانها از جمله بيمارى كروناويروس مسئلهای چندبعدی است و بايد در قالب مديريت يكپارچه شهرى برنامههاى كنترل و مهار بيمارى انجام شود. تجربه چین هم این هشدار را به ما میداد که در صورت مواجهه با آن با شرایط سخت و سطح فراگیری بالایی مواجه خواهیم بود و همین مسئله سبب شد شهردارى تهران با آمادگى و هوشيارى بهموقع اقدامات خوبى را انجام دهد. طبیعتا وزارت بهداشت حسب وظایف ذاتی خود از قبل برای مقابله احتمالی با این بیماری آماده شده بود. اما آنچه در این زمینه بر عهده مدیریت شهری بود، بیشتر به زمان وقوع بیماری بر میگردد. به محض اینکه بیماری در ایران تأیید شد ما در کمترین زمان ممکن، از عصر چهارشنبه تا صبح پنجشنبه، بر موضوع متمركز شديم و تمهیداتی که برای مديريت اين موقعيت لازم بود را در نظر گرفتیم. صبح روز پنجشنبه كميسيون سلامت شوراى شهر تهران با ارسال نامهای به شهردار از ایشان خواست اقدامات پيشگيرانه منطبق با دستورالعملهاى وزارت بهداشت را برای جلوگيرى از نشر بیماری در سطح شهر به کار ببندند. به طور طبیعی، مهمترین بخش کار به سرویس حمل و نقل عمومی باز میگردد. جایی که عده زیادی از مردم از آن استفاده میکنند و به دلیل ازدحام بالای جمعیت و شرایط خاص آن یکی از مراکز مهم برای شیوع این بیماری خواهد بود. به همين دليل، تمركز اقدامات اوليه بر حمل و نقل عمومى و ايستگاههاي اتوبوس و مترو بود، همچنین از شهرداری درخواست شد مدیریت بحران شهرداری هم تشکیل شود که بهخوبی این اتفاق افتاد و در چند روز اول شیوع بیماری تا صبح شنبه چندين جلسه مهم و خوب در ستاد شهرداری برگزار شده و اقدامات عملياتى هم در سطح شهر اجرا شد و همچنان ادامه دارد. از طرفى نظر به اهميت هماهنگى بينبخشى و اجتناب از موازیكارى، مسئولان شهردارى جلسات متعددى با وزارت بهداشت در دفتر شهردار يا در معاونت بهداشت داشتند تا با يكپارچگى و بهينهسازى خدمات، سرعت اقدامات افزايش يابد و هماهنگیهای لازم برای تمشیت امور به عمل آید. یکی از اقدامات مهمی که ما در مجموعه مدیریت شهری در همین روزهای نخست شیوع بيمارى انجام دادیم، محتواسازى و تهیه دستورالعملهای بهداشتی متناسب با هر مجموعه و مکان متفاوت است. مثلا دستورالعملهایی برای استخرها، سینماها، اماکن ورزشی و خیلی از اماکن دیگر تهیه شده است. براى حفاظت از كاركنان شهردارى، بهویژه در حوزه حمل و نقل و ترافيك و خدمات شهرى هم دستورالعملها و اقدامات ويژه انجام شده يا در دست انجام است. از یک ماه پیش به وزارت بهداشت پیشنهاد شد در صورت ضرورت مىتوانند از سولههای بحران براى بيمارستانهاى ويژه كرونا استفاده كنند. در حال حاضر شهردارى با تجربه و تجهيزاتى كه براى مواقع بحران در اختيار دارد، در تلاش است همگام با وزارت بهداشت بار اين بيمارى در تهران كاهش يابد و از همهگيرى آن جلوگيرى كند. با آنكه متولى اين امر وزارت بهداشت است ولى شهرداریهای همه شهرها میتوانند بازوهای فکری و اجرائی باارزشى در چنين مواقعى باشند. بهعبارتى شورا و شهردارى متولی ارائه خدمات درمان شهروندان نيست ولی برای مقابله با این بیماری از همه پتانسيلهاى شهردارى براى پيشگيرى استفاده مىشود. عملیات ضدعفونی اتوبوسها و مترو بهطور منظم ادامه دارد. تنها نکتهای که موجب شد شهرداری و شورا در مواجهه با این مسئله از درون هم درگير شوند، آلودگی یکی از شهرداران تهران به این بیماری بود؛ بهویژه که ایشان با برخی از اعضای شورا و كاركنان واحدهاى مختلف هم تماس داشتند، به همين دلیل، پيشنهاد دادم شورا بهمدت يك هفته تعطيل شود كه حداقل منبعی برای انتقال این بیماری نباشد ولى هيئترئيسه موافقت نكرد. امیدوارم اين بيمارى هر چه سريعتر كنترل شود و ما هم در مجموعه مدیریت شهری بتوانيم با همه قدرت و توان در خدمت شهروندان باشیم. شهرداری نشان داده است در بحرانهای بزرگ، آمادگی ارائه خدمات خوبى به شهروندان دارد. پیش از آن هم در حوادث طبیعی که در سطح کشور رخ داده است، این تجربه را داشتیم و شورای شهر به شهرداری تهران این اجازه را داده است به کمک هموطنان برود. امروز هم با درايت و بسيار بهموقع و در حد توان در حال كمك است. فراموش نشود مشاركت شهروندان اعم از رعايت اصول بهداشتى، توجه به توصيههاى وزارت بهداشت و شهردارى و همچنين اجتناب از نشر شايعات بىپايه و اساس مسير پيشگيرى از همهگيرى كروناويروس را هموار مىكند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.