|

پيگيري آلام بازماندگان

سید‌‌حسین مهرآوران

یک ماه یا نه بهتر بگویم، قرنی عزا و ماتم بر ایران گذشته است. فاجعه سقوط پرواز تهران- کی‌یف نقطه آغاز ماجراست. 6:18 صبح هجدهم دی‌ماه 98، پرواز 752 خطوط هوایی اوکراین به دنبال شلیک پدافند سقوط می‌کند و آرزوهای 176 مسافر، مهاجر، نخبه و میهمان یک سرزمین پایان می‌پذیرد. فضای پرالتهاب سیاسی به‌یک‌باره فراموش می‌شود و خاطره جمعی ایرانیان در جای‌جای گیتی غرق در سوگ پرنده‌های مهاجر از‌دست‌رفته است. فراخوان‌های توییتری برای روشن‌کردن شمع به یادبود ازدست‌رفتگان در میادین شهرها با هشدار مواجه می‌شود و گفت‌و‌گوها و اعلام مواضع خبری برخی مقامات رسمی پرابهام جلوه می‌کند. بازتاب دیدگاه‌های متفاوت با روایت‌های منتشرشده رسمی از جانب بعضی رسانه‌های فارسی‌زبان خارجی از علل رخداد فاجعه به واکنش برخی مقامات دولتی منجر می‌شود. دیری نمی‌گذرد که کلیپ‌های اصابت موشک، عکس‌ها و شواهد آسیب‌های بدنه هواپیما در کنار واکنش‌های پیگیرانه دولت کانادا و برخی دیگر از کشورها به اعلام نظر و پذیرش مسئولیت سقوط با واکنش غیر‌عمدِ پدافند خودی منجر می‌شود. بیانیه رئیس‌جمهور خبر از موارد زیر می‌دهد:

الف- تحقیقات تکمیلی برای شناسایی کلیه علل و عوامل این فاجعه ب- پیگرد قانونی مسببان این اشتباه نابخشودنی ج- اطلاع نتایج به استحضار ایرانیان د- رفع نقاط ضعف سامانه‌های پدافندی با اتخاذ ترتیبات و تمهیدات لازم. با گذشت یک ماه از سانحه سقوط در کجا ایستاده‌ایم؟ 1- با انتشار فایل صوتی مکالمه خلبان پرواز آسمان و دو نوبت اشاره به رؤیت موشک، پرسش‌هایی جدی درباره روایت دولت از زمان اطلاع رئیس سازمان هواپیمایی کشوری، رئیس‌جمهور و سایر مسئولان دولتی در میان است و بیانیه سازمان هواپیمایی کشوری و مصاحبه واعظی درباره «شی‌ء رؤیت‌‌شده» فقط به بار تردید‌های پیشین افزوده است. در حقیقت تشدید بحران سقوط اعتماد عمومی در نتیجه سه روز تأخیر در اعلام دلیل اصلی سانحه این‌گونه در زنجیره‌های بعدی داوری عمومی درباره مواضع مسئولان جلوه می‌کند. 2- برخلاف دیدگاه‌های ابراز‌شده نخستین در روزهای پس از پذیرش مسئولیت سقوط برای بررسی جعبه سیاه در کشورهای با امکانات پیشرفته و به روز، واکنش‌های پسینی مبنی‌بر تحویل‌ندادن جعبه سیاه و اصرار بر ادامه بررسی‌ها و بازخوانی آن در داخل کشور مسئله‌ای است که قابل درک به نظر نمی‌رسد و با عزم دولت برای نیل به اهداف پیش‌گفته همخوانی ندارد. این در حالی است که شفافیت، یاری‌گرفتن از کمک سایر دولت‌های برخوردار از توانمندی‌های به‌روز تکنولوژیک به ترمیم بیشتر اعتماد آسیب‌دیده عمومی و تسکین هر چند اندک آلام خانواده‌های داغدار منجر خواهد شد. 3- درباره مسببان فاجعه سقوط آنچه تاکنون انتشار یافته، دستگیری اپراتور سامانه مسئول است. درباره سایر افراد مسئول و سهم تقصیر هر یک اما تا بررسی ژرف‌نگرانه اسرار جعبه سیاه هواپیما و مکالمات ثبت‌شده برج مراقبت فرودگاه امام باید منتظر ماند. اما تو ای پدر و مادر داغ دیده‌ام! با تو می‌گویم که تلخی‌ها و دشواری‌های ثانیه‌های روزهای گذشته‌ات را هرگز نمی‌توانم تصور کنم؛ برایت می‌نویسم که گرچه روزهایی بسیار به عمر تقویم نگذشته است، داغ جان‌باختن مظلومانه مسافران این پرواز و یاد پریساها و ری‌را‌های آن را با گذشت روزهای تقویم هرگز فراموش نمی‌شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.