کرک داگلاس، نماد هاليوود و ستاره «اسپارتاکوس» از دنيا رفت
هنرآنلاين: کرک داگلاس، بازيگر و تهيهکننده و يکي از نمادها و آخرين بازماندههاي عصر طلايي هاليوود و ستاره فيلمهايي مانند «اسپارتاکوس»، «بيست هزار فرسنگ زير دريا» و «آخرين قطار گانهيل»، روز چهارشنبه در لسآنجلس بر اثر کهولت سن از دنيا رفت. او 103 ساله بود. مايکل داگلاس، پسر او و برنده دو جايزه اسکار، در بيانيهاي در اينستاگرام نوشت: من و برادرانم با اندوه بسيار اعلام ميکنيم که کرک داگلاس امروز در 103 سالگي ما را ترک کرد. براي دنيا، او يک افسانه بود، يک بازيگر از عصر طلايي سينما که در سالهاي طلايي خود خوب زندگي کرد، يک انساندوست که تعهدش به عدالت و آرمانهايي که باور داشت براي همه ما يک معيار بود. کرک داگلاس متولد 9 دسامبر 1916 در آمستردام در نيويورک بود. پدر و مادرش مهاجران فقير يهودي روسي بودند. داگلاس جوان براي تأمين هزينه دانشگاه در کافهها کار ميکرد و درعينحال يک کشتيگير ماهر بود. مدتي هم باغبان و سرايدار بود. استعداد داگلاس در بازيگري در آکادمي هنرهاي دراماتيک مورد توجه قرار گرفت و او بورسيه ويژه دريافت کرد. يکي از همکلاسیهاي داگلاس در آنجا، بتي جون پرسک (که بعدها با نام لورن باکال معروف شد) بود که نقش مهمي در آغاز فعاليت او در سينما داشت. او که نام اصلياش ايسور دانيهلوويچ بود، با نام کرک داگلاس براي اولينبار در برادوي روي صحنه رفت. با ورود آمريکا به جنگ، موقعيت کاري او در تئاتر با وقفه روبهرو شد. داگلاس در 1941 در نيروي دريايي آمريکا مشغول خدمت شد و در 1944 بهخاطر جراحات جنگي از خدمت معاف شد. سپس به نيويورکسيتي بازگشت و در راديو، تئاتر و فيلمهاي تبليغاتي مشغول کار شد. او تصميم داشت همچنان يک بازيگر تئاتر بماند، اما لورن باکال کمک کرد براي اولينبار در سينما در فيلم نوآر «عشق عجيب مارتا ايورز» (1946) به کارگرداني هال بي. واليس با بازي باربارا استنويک مقابل دوربين برود. داگلاس از همين فيلم اول نقشهاي مهمي به دست آورد، اما بازي در نقش يک مشتزن بيوجدان در فيلم «قهرمان» (1949) به کارگرداني مارک رابسن بود که از او يک ستاره ساخت و تصوير سينمايياش را شکل داد: ستيزهجو، خودخواه، پرشور و اغلب قرباني خشم خود که به تنفر منجر ميشود. نمونه آن روزنامهنگار بلندپرواز فيلم بدبينانه «تکخال در حفره» ساخته بيلي وايلدر و کارآگاه بيمار فيلم «داستان کارآگاه» به کارگرداني ويليام وايلر (هر دو 1951) يا مرد متجاوز فيلم «در راه خطر» (1965) ساخته اوتو پرمينجر. جنبه خودنماي شخصيت داگلاس در فيلمهايي مانند «بيست هزار فرسنگ زير دريا» (1953)، «اوليس» (1955) و بسياري از فيلمهاي وسترن او مانند «جدال در اوکي کورال» (1957) و «آخرين قطار گانهيل» (1959) مشخص است، اما هميشه سعي ميکرد آن را تحت کنترل نگه دارد. داگلاس در 1955 شرکت فيلمسازي «برينا» را تشکيل داد و از طريق آن توانست فيلم ضدجنگ و قدرتمند «راههاي افتخار» (1957) - که براي سه دهه در فرانسه ممنوع بود - و «اسپارتاکوس» (1960) را توليد کند که هر دو از بهترين و تأثيرگذارترين فيلمهاي استنلي کوبريک هستند. او در «اسپارتاکوس» نقش بردهاي معترض را بازي ميکند که رهبري قيام عليه روميها را برعهده ميگيرد. «اسپارتاکوس» 30 ميليون دلار فروخت و يکي از پرفروشترين فيلمهاي سال بود. استحکام شخصيت داگلاس نيز کاملا مشخص بود. داگلاس نويسندگاني مانند دالتون ترومبو را که نامشان در ليست سياه هاليوود بود استخدام کرد و با وجود مخالفت استوديو نام او را در تيتراژ فيلم آورد. داگلاس، آنتوني مان، کارگردان «اسپارتاکوس» را اخراج کرد و کوبريک را جاي او آورد و بعدها براي اينکه از دل آنتوني مان بيرون بياورد، در فيلم «قهرمانان تلهمارک» او بازي کرد. در اواخر دهه 1960 و بعد از آن ديگر نتوانست موفقيتهاي خود در سالهاي 1950 را تکرار کند. در ميان فيلمهايي که داگلاس در دهه 1970 بازي کرد، تنها وسترن سياسي «گروه کمک کلانتر» (1975)، (خودش آن را کارگرداني کرد) و «خشم» (1978) ساخته برايان ديپالما درخور توجه بودند. او ديگر هيچگاه اضطراب و نگرانيهاي ونسان ونگوگ در «شور زندگي» (1955)، شور و حرارت اسپارتاکوس يا کجخلقي محض روزنامهنگار فيلم «تکخال در حفره» را تکرار نکرد. داگلاس براي فيلمهاي «قهرمان»، «بد و زيبا» (1953) و «شور زندگي» سهبار نامزد اسکار بود، اما جايزه نگرفت. آکادمي علوم و هنرهاي سينمايي سال 1996 براي 50 سال حضور خلاق داگلاس در جامعه سينمايي يک جايزه اسکار افتخاري به او اعطا کرد. داگلاس در ژانويه 1996 بر اثر يک سکته مغزي شديد توانايي صحبتکردن را از دست داد. بااينحال، او دورههاي گفتاردرماني را گذراند و حالش آنقدر خوب شد که توانست مارس آن سال جايزه اسکار افتخاري را دريافت کند. او همچنين در جوايز اسکار 2011، در 94 سالگي، در مراسم اسکار شرکت کرد و نامزدهاي بخش بهترين بازيگر زن مکمل را معرفي کرد. داگلاس در سالهاي اخير بيشتر وقت خود را به نوشتن کتاب و گاهياوقات نوشتن يادداشت براي رسانهها ميگذراند و بهنوعي بهعنوان پيرترين وبلاگنويس معروف شناخته ميشد. دهمين کتاب او با عنوان «من اسپارتاکوس هستم! فيلم ميسازم، ليست سياه را زير پا ميگذارم» در 2012 منتشر شد. داگلاس در 2014 نيز مجموعه شعرهاي خود را منتشر کرد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.