|

خیریه استاندارد؟

نبی‌اله عشقی‌ثانی، مدرس دانشگاه: موضوع خیریه استاندارد مبحثی مهم است که چندسالی است ضرورت آن ذهن دست‌اندرکاران مؤسسه‌های خیریه و دیگر علاقه‌مندان به خدمات اجتماعی را به خود مشغول کرده است. برخی از مرتبطان به این مؤسسه‌ها نیز تلاش کردند به بررسی این مفهوم پرداخته و به نوعی استانداردی برای مؤسسه‌های خیریه ارائه دهند. اینکه وظیفه تعریف خیریه استاندارد با خود مؤسسه‌های خیریه است یا این تکلیفی است که دستگاه‌های متولی صدور مجوز فعالیت و ناظران بر این مؤسسه‌ها باید برای حصول به آن تلاش کنند، سؤالی است که پاسخی به آن داده نشده است. گروهی نیز بر این باورند این مسئولیتی مشترک است که باید با همکاری و تشریک مساعی دست‌اندرکاران مؤسسه‌های خیریه و دستگاه‌های نظارت‌کننده انجام شود. در این میان، نقش و مسئولیت مراکز علمی و دانشگاهی نیز به دلیل جایگاه علمی و تحقیقاتی که دارند، قابل ذکر است. حال اگر اصل ضرورت تعیین استاندارد برای مؤسسه‌های خیریه را پذیرفتیم، باید برای رسیدن به نظری مشترک درباره مفهوم، ویژگی، حدود، شرایط، دامنه شمول و چگونگی خیریه استاندارد به بحث و بررسی بپردازیم. برای تعیین خیریه استاندارد اگر شدنی باشد، شاید به نوعی بررسی فرایندی و ساختاری مورد نیاز باشد تا مشخص شود ابعاد موضوع تا کجاست. مفاهیمی از قبیل هیئت مؤسس و مدیران، مأموریت، موضوع فعالیت، اهداف، ساختمان محل فعالیت، تجهیزات و لوازم اداری، جامعه هدف، داوطلبان، خیران، منابع انسانی، اساسنامه، آیین‌نامه‌های اجرائی، تعریف حمایت، مساعدت، تحت پوشش، سرپرستی، تأمین منابع مالی، روش خدمت‌رسانی و هزینه‌کرد، توانمندسازی، اطلاع‌رسانی، شفاف‌سازی و پاسخ‌گویی و مانند اینها باید تعریف و تعیین تکلیف شوند و برایشان به اتفاق نظر برسیم تا گامی مقدماتی برای مشخص‌کردن خیریه استاندارد باشد. برخی نیز ممکن است بگویند ورود به این نوع موضوعات عامل بازدارنده‌ای برای اهل خیر و نیکوکاری است که عاشقانه و برای خاطر روحیه انسان‌دوستی و احساس تکلیف شرعی و اجتماعی به تأسیس مؤسسه خیریه اقدام می‌کنند؛ کوچک یا بزرگ کم یا زیاد به یاری اقشار نیازمند مشخص‌شده‌ای می‌پردازند، دستشان درد نکند و خدا یارشان، باید دستشان باز باشد به هر شکل که خواستند به خلق خدا یاری رسانند. ما در اینجا از ادامه مطلب خودداری کرده و این موضوع را به عنوان یک بحث آزاد مطرح می‌کنیم و از همه علاقه‌مندان و فرهیختگان، دست‌اندرکاران و دستگاه‌های مسئول تقاضا می‌کنیم با ورود به این موضوع و ارائه دیدگاه‌ها و پیشنهادات به تکلیف اجتماعی خود عمل کنند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.