چرا علي دايي گزينه جذابي است؟
سپهر خرمي: «علي دايي از مربيگري سايپا کنار گذاشته شد». اخراج پرماجراي علي دايي در دوران باشگاهي برميگردد به دوران حضورش در سايپا که اين برکناري به دليل انتقادات شهريار از سياستهاي کارخانه سايپا و بيتوجهي مديران آن نسبت به بازيکنان فوتبال رخ داد و بيشتر اين نوع برکناري، «سياسي» بود تا فني و ورزشي. بعد از اين برکناري بود که شايعه ممنوعالکارشدن دايي در محافل ورزشي پخش شد، اما همانند داستان منشوريشدن مربيان، اين موضوع نيز هيچگاه به صورت رسمي تأييد نشد. بااينحال اما علي دايي براي اولينبار در دوران مربيگري خود بيش از هشت ماه است که در ليگ برتر حضور ندارد و به کارهاي شخصي و تجارتش میپردازد. با وجود اينکه آقايگل فوتبال ايران همزمان شايعه ممنوعالکاري را در کنار رسيدگي به کارهاي شخصي طي ميکند، اما هر ماه تيمي از ليگ برتر به او پيشنهاد مربيگري ميدهد؛ از تراکتور، صنعت نفت آبادان و گلگهر سيرجان تا همين مورد آخر؛ ذوبآهن. فارغ از اين تيمها هربار پاي حضور مربي داخلي در باشگاه پرسپوليس و حتي بحث حضور مربي داخلي در تيم ملي هم به ميان ميآيد، باز علي دايي گزينهاي جدي است. حالا سؤال اصلي اين است که چرا دايي همواره يکي از برندهاي نقلوانتقالات در بين تيمهاي ليگبرتري و از معدود مربياني است که در کنار امير قلعهنويي هيچوقت بدون تيم نبوده؟ او از سال 85 (شروع مربيگرياش با سايپا) تا سال 98 بيوقفه تيمي را در اختيار داشته است. براي «جذاب» بودن دايي بهعنوان «گزينه هميشگي» تيمهاي بدون مربي، ميتوان به موارد زير اشاره کرد. تجربه و دستاورد فني آخرين فصل حضور علي دايي بهعنوان بازيکن در ميادين سبز، مصادف شد با آغاز مربيگري او در سايپا. ماجرا از اين قرار بود که علي دايي مرداد 1385 با قراردادي يکساله به سايپا پيوست تا آخرين فصل فوتبالي خود را زير نظر ورنر لورانت آلماني کار کند. سايپا در آن سال تيم خوبي داشت و با حضور محسن خليلي در خط حمله و سيدجلال حسيني بهعنوان مدافع مياني در انديشه قهرماني بود. لورانت طي پنج هفته با 11 امتياز تيمش را به صدر جدول رساند، اما به دليل مشکلاتي که با مديريت داشت، از سمت خود استعفا داد و کنار رفت و علي دايي بهعنوان مربي- بازيکن کارش را ادامه داد. دايي در ابتداي راه به دليل اينکه همزمان خودش هم در زمين حضور داشت، نميتوانست به خوبي تيمش را رهبري کند، به همين دليل سقوط سايپا با نتايج ضعيف آغاز شد، اما به مرور دايي تصميم گرفت خودش را نيمکتنشين کند و از بيرون زمين تيمش را بهعنوان سرمربي هدايت کند. نتايج درخشان با سايپا آغاز شد و اين تيم با شکست استقلال در روزهاي پاياني، از استقلال اهواز، جديترين رقيب خود، پيشي گرفت و در نهايت اولين تجربه مربيگري دايي مصادف شد با اولين قهرماني در ليگ برتر با سايپا. فصل بعد اما دايي خودش تيم را بست و با همان شاکله با سايپا يازدهم شد و به تيم ملي رفت. ماجراي حضورش در تيم ملي نيز آنطور که انتظار ميرفت پيش نرفت و بعد از شکست مقابل عربستان در ورزشگاه آزادي از سمت خود برکنار شد. دايي بعد از تيم ملي بار ديگر به کوران رقابتهاي باشگاهي بازگشت و اينبار به پرسپوليس رفت. حضورش در پرسپوليس همزمان با نتايج خوب و بد بود. شکستدادن استقلال بعد از هفت تساوي پياپي دربي براي علي دايي برد ويژهای محسوب ميشد. همانطور که در همان فصل (88-89) با سرخپوشان پايتخت توانست اولين جام قهرماني در رقابتهاي حذفي را کسب کند؛ هرچند در ليگ برتر به مقام چهارم رسيد. دايي در دومين فصل حضورش در پرسپوليس باز هم توانست قهرماني در جام حذفي را تکرار کند تا نشان دهد او کسي است که با بهدستآوردن جام قرابت ويژهاي دارد، اما شايد کمتر کسي تصور ميکرد دايي براي بهدستآوردن چهارمين جام دوران مربيگري خود بايد نزديک به يک دهه صبر کند. تيمهاي بعدي دايي، راهآهن، باز هم پرسپوليس (همراه با نايبقهرماني در ليگ برتر)، صباي قم، نفت و سايپا بودند که او توانست با نفت تهران و بودجهاي محدود باز هم در جام حذفي سال 95 به مقام قهرماني برسد و بعد از آن به دليل مشکلات مالي از سمت خود کنار برود. دايي طي 13 سال مربيگري در ليگ برتر توانسته سه قهرماني در جام حذفي و يک مقام قهرماني و يک نايبقهرماني را در ليگ برتر به ارمغان بياورد. از لحاظ افتخار، هفتمين مربي موفق (در بين تمام مربيان داخلي و خارجي و به گواه سايت نود) در ليگ ايران محسوب ميشود که توانسته نتايج به نسبت قابلقبولي را با تيمهايش کسب کند. هرچند اين اواخر تيمهايي که دايي در اختيار داشت هيچگاه مدعي عنوان قهرماني نبودند، اما حداقل ميدانستند که با دايي تيمشان سقوط به دسته پايينتر را تجربه نخواهد کرد. کاريزما و عدم حاشيهسازي توسط ياغيها پيام صادقيان در مصاحبهاي عنوان کرده بود زماني که علي دايي سرمربي پرسپوليس بود، هميشه پيش از حضور او در تمرين، بازيکنان بازيگوشي ميکردند و وقتي متوجه ميشدند که دايي خودروي شخصياش را در پارکينگ ورزشگاه درفشيفر پارک کرده، بازيکنان بهسرعت در جاي خود مستقر ميشدند تا نظم بگيرند. اين نقل قول از بازيکني است که بعدها با اکثر مربيان ليگ برتر به مشکل خورد و در آخر در 27سالگي براي هميشه از دنياي فوتبال خداحافظي کرد؛ اما در دوران علي دايي يکي از منظمترين بازيکنان پرسپوليس بود که درخشش همين بازيکن باعث شد دايي بتواند با سرخپوشان در سال 90 به مقام نايبقهرماني در ليگ برتر برسد. ضمن اينکه هيچوقت خبري منتشر نشد مبني بر حاشيهسازي يا درگيري در تيمهايي که دايي مربي آن است. هرچند تيمهايي دايي اصولا متکی به بازيکنان بزرگ نبود اما شهريار فوتبال ايران هميشه نظم درون تيمياش را حفظ کرده است. معرفي استعدادهاي فوتبالي؛ از انصاريفرد تا طارمي بیشتر کارشناسان فوتبال بر يک جمله اشتراک نظر دارند که بعد از خداحافظي علي دايي از فوتبال، ديگر مهاجمي با شم گلزني بالاي او به فوتبال نيامد. دايي همين استعداد گلزني را در مربيگري به کشف بازيکنان مستعد تغيير داد. کريم انصاريفرد، همشهري دايي، از اولين کشفهاي شهريار بود؛ طوري که سه سال بعد، کريم آقاي گل ليگ برتر شد. کشف بعدي دايي در پرسپوليس معرفي محمد عباسزاده و طارمي دو فوتباليست گلزن بودند. طارمي دو فصل آقاي گل ليگ شد و عباسزاده نيز هنوز مهره قابل اتکايي در تيمش نساجي مازندران است. از معرفي احمد نوراللهي و اميد عاليشاه در راهآهن نيز نميتوان بهسادگي گذشت. بُرد خبري مناسب براي تيمهاي دايي فقط کافي است علي دايي در ليگ برتر هدايت تيمي را بر عهده بگيرد؛ آن وقت است که نشستهاي خبري و تمرينات تيم مذکور شلوغ و پر از خبرنگار ميشود. رسانهها دوست دارند اخبار تيمهاي تحت هدايت دايي را پوشش دهند. تصور کنيد گلگهر سيرجان يا نفت آبادان امروز علي دايي را بهعنوان مربي خود داشت. حتي حواشي هميشگي که اطراف تيم دايي است؛ از اعتراضهای او در نشستهاي خبري تا تنش با کميته انضباطي هم در نهايت به سود اسپانسرها تمام ميشود. علاوه بر برد خبري، اسپانسرهاي زيادي بودند که بهدليل همين مسئله تمايل داشتند همکاري با آن تيم را بپذيرند و از لحاظ اقتصادي بازي دو سر بردي آغاز ميشد. حضور هميشگي رسانهها اطراف تيمهاي علي دايي موضوعي است که بیشتر مديران درباره اين موضوع فکر ميکنند تا دايي يکي از گزينههاي هميشگي آنها لقب بگيرد. هرچند امروز شهريار، پيشنهاد مربيگري ذوبآهن را رد کرد، اما شايد در روزهاي آتي دايي طلسم عدم حضورش در فوتبال را بشکند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.