|

ترور سردار سلیمانی در رسانه‌های بین‌المللی

آغاز فصلی به‌مراتب بدتر

مونس نظری: روز جمعه ساعت‌ها خبر اول رسانه‌های بزرگ دنیا، ترور سردار سلیمانی بود که به برخی از آنها می‌پردازیم. یک تلافی آمریکایی

مایکل هیرش: فارین‌پالیسی در تیتر اول خبری دو ژانویه 2020 با این عنوان به موضوع اشاره کرده است: حملات آمریکا به ترور یکی از قدرتمندترین رهبران نظامی ایران منجر شد. این نشریه در تیتر یک خود این حمله را به چشمگیرترین نشانه‌های تشدید درگیری در خاورمیانه از زمان جنگ عراق تعبیر کرده است: «روز پنجشنبه ایالات متحده در حمله‌ای هوایی، سرلشکر قاسم سلیمانی، یکی از قدرتمندترین رهبران نظامی ایران را به قتل رساند. خبر کشته‌شدن سردار سلیمانی، فرمانده سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، یک روز پس از آن منتشر شد که گروهی از شبه‌نظامیان، در عملیاتی خشونت‌بار به سفارت آمریکا در بغداد حمله کردند. نزاعی که به تعبیر تهران، جرقه‌اش توسط حمله هوایی روز یکشنبه ایالات متحده زده شد، ‌حمله‌ای که به کشته‌شدن 25 مبارز حزب‌الله و یکی از شبه‌نظامیان در عراق انجامید. ارتش آمریکا معترف است که این حمله، تلافی قتل یکی از پیمانکاران آمریکایی در پایگاه نظامی عراق بوده است». در فارین‌پالیسی آمده: «وزارت دفاع در بیانیه‌ای، سردار سلیمانی را مسئول برپایی پایگاه‌های ائتلاف در عراق برشمرده و به این دلیل او را هدف حمله قرار داده است». دستور از تفرجگاه در فلوریدا

جولیا بورگر و مارتین کِلُو : گاردین با دیدگاهی نسبتا مشابه و در تیتر اول خود، مطلبی با این فحوا منتشر کرده است: «هدف قرارگرفتن ژنرال قاسم سلیمانی، به دستور ترامپ، در حمله هواپیماهای بدون سرنشین آمریکایی در فرودگاه بغداد را می‌توان به‌عنوان یک اقدام دفاعی از پیش برنامه‌ریزی‌شده و به نشانه انتقامی سخت تعبیر کرد. کاخ سفید گفت: دونالد ترامپ در آغازین ساعات روز جمعه در واکنش به تشدید درگیری‌های میان تهران و واشنگتن برای نفوذ در منطقه، دستور حمله به سردار سلیمانی را صادر کرد». در این نشریه، به بیانیه پنتاگون اشاره شده است: «ژنرال سلیمانی، به صورت جدی در حال ترتیب‌دادن برنامه‌هایی رو به توسعه، برای حمله به دیپلمات‌ها و اعضای خدماتی آمریکا در عراق و سراسر منطقه بوده». در این بیانیه آمده: «این حمله با هدف ممانعت از اقدامات تهاجمی ایران صورت گرفته است. ایالات متحده، از هیچ اقدامی برای محافظت از مردم و منافع خود در سراسر دنیا دریغ نخواهد کرد». در این نشریه آمده رهبر ایران دستور سه روز عزای عمومی صادر کرده و صراحتا اعلام کرده آمریکا با انتقامی شدید مواجه خواهد شد. تنها به فاصله چند ساعت، گاردین مقاله دیگری در مورد این موضوع منتشر کرد. عنوان مقاله به این ترتیب بود: «مرگ قاسم سلیمانی، آغازگر فصلی جدید در خاورمیانه خواهد بود». زیر تیتر با فونتی کوچک‌تر آمده: قتل مرد قدرتمند ایران، تأثیرات درازمدتی برای ترامپ خواهد داشت. جولیان بورگر نوشته: «درگذشت قاسم سلیمانی، پایان یک فصل وحشتناک در درگیری‌های بی‌پایان منطقه‌ای و آغازگر فصلی به مراتب بدتر خواهد بود». هیچ یک از طرفین نمی‌دانند چه نتیجه‌ای در پیش است. به ظن این نشریه، هیچ مدرک قابل استنادی دال بر اینکه ترور قاسم سلیمانی توسط هواپیماهای بدون سرنشین، بخشی از یک طرح از پیش برنامه‌ریزی‌شده بوده است، وجود ندارد. جولیان بورگر معتقد است چند دلیل خوب وجود دارد که این سطح درگیری جدید در وضعیتی باثبات باقی بماند. چراکه طرفین هر دو پیشینه‌ای طولانی در عدم اعتماد به یکدیگر دارند. آنچه معلوم است این‌ است که عواقب این اتفاق، هرچه باشد، قطعا دونالد ترامپ به آنها فکر نکرده است. وی این تصمیم را در حالی گرفت که در تعطیلاتش در تفرجگاه خود در فلوریدا به سر می‌برد. در این نشریه آمده تصمیم به ترور قاسم سلیمانی احتمالا با رأی‌گیری ماه نوامبر، اتخاذ شده است و نتیجه‌ای که به‌طور قطع به دنبال خواهد داشت حملات بیشتر، عدم اطمینان بالاتر و رعب و وحشت در منطقه است. دنیل دیویس، جانباز بازنشسته در جنگ افغانستان و عراق که اکنون در اندیشکده اولویت‌های دفاعی است، هشدار داد: «اگر این موضوع به جنگ منجر شود، به نفع هیچ کس نخواهد بود». این خود جنگ است

اندرو اکسوم: آتلانتیک در تیتر یک خود و با نشر تصویری بزرگ از سردار سلیمانی نوشت: «ایران یکی از متنفذترین مردان خود را از دست داد». تحلیلگر آتلانتیک نوشته ایالات متحده، پس از دهه‌ها جنگ نیابتی با ایران، این‌بار فرمانده سپاه قدس ایران را ترور کرد. اکسوم معتقد است این نه به‌معنای جنگ است و نه منجر به جنگ خواهد شد و نه ریسک جنگ را بالا می‌برد. به تعبیر او این اتفاق خودِ جنگ است. او در‌عین‌حال با تغییر نام خلیج فارس به شط‌العرب میان سخنانش عنوان کرده که خود را کارشناس مسائل ایران نمی‌داند: «زمان خدمتم به‌عنوان وزیر دفاع در خاورمیانه، به تیم ایران در پنتاگون اعلان کردم که کار من در آبراه شط‌العرب که میان عراق و ایران و مناطق عرب و فارسی‌زبان واقع شده، به آخر رسیده است. اما می‌دانم قاسم سلیمانی چقدر مهم بود؛ از این لحاظ که بیشتر زمان خود را در دنیای عرب‌زبان گذرانده بود». او از منظر نظامی و دیپلماتیک، سلیمانی را هم‌رده با دیوید پترائوس و استن مک کریستال و برت مک گرک برشمرد. نویسنده در پایان تنها به استدلال آمریکا برای کاری که انجام داده اشاره می‌کند و در پایان گفته نمی‌داند این درگیری‌ها به کجا می‌انجامد و ایران چطور عکس‌العمل نشان خواهد داد و آیا آمریکا آمادگی پاسخ به عکس‌العمل ایران را دارد یا نه. او در آخر می‌گوید: «تنها چیزی که به یقین می‌دانم، این است که مردم خاورمیانه، در آینده‌ای نزدیک متحمل رنج‌های زیادی خواهند شد. آن‌هم در محلی که متأسفانه مدت‌ها سعی کرده بودند ایمن نگاهش دارند». یک یادآوری تاریخی

اریک ناگورنی: نیویورکر در‌این‌باره دو مطلب منتشر کرد که در اولی به بازتاب خبر و پیام مقام معظم رهبری پرداخته و در مطلب دیگری از منظری دیگر این‌گونه نوشته است: پرزیدنت ترامپ بارها رئیس‌جمهور ایران را تهدید کرده بود که مراقب اعمالش باشد. به‌عنوان مثال در جولای 2018، یک بار دیگر این کار را انجام داده بود و این‌بار نه‌تنها از سوی رهبر ایران بلکه از جانب شخصیتی متنفذ و شاید بسیار پرقدرت نیز پاسخ سختی دریافت کرد. آن زمان، قاسم سلیمانی در یک سخنرانی در غرب ایران عنوان کرده بود: «پاسخ به شما در حیطه اختیارات ریاست‌جمهوری نیست. من به‌عنوان یک سرباز، پاسختان را خواهم داد». فردی که روز جمعه، خبر ترورش در بغداد، رسانه‌ها را پر کرد. این نشریه در مقاله دومی که در باب ترور قاسم سلیمانی چاپ کرده است، گفته: «ترور چنین شخصیتی در بغداد، اتفاق دور از ذهنی نبود»؛ چراکه او از دیدِ مقامات آمریکایی، یک شخصیت تهاجمی کنترل‌ناپذیر بود. نگرانی از تبعات حادثه

این نشریه مقاله‌ای با این عنوان چاپ کرده است: «قاسم سلیمانی: شخصیت قدرتمندی که می‌خواست مسائل خاورمیانه را به نفع ایران خاتمه دهد». درحالی‌که واشنگتن، قاسم سلیمانی را دشمن می‌شمرد؛ به ظن تهران، او یک رهبر قدرتمند ژئوپلیتیک بود. این تفاوت در دیدگاه، می‌توانست منجر به درگیری سختی بین ایران و آمریکا شود. در این نشریه آمده: پس از انتشار خبر ترور، آنهایی که غرب آسیا را می‌شناسند، در لحظه، متوجه اهمیت فاجعه‌ای که رخ داده و تبعاتی که به دنبال خواهد داشت، شدند. اتفاقی که حتی ممکن است منجر به جنگی سخت شود ولی برای کسانی که با این ناحیه آشنایی نداشتند، تنها یک سؤال پیش آمد: «سلیمانی کیست؟». جواب این سؤال را می‌توان در تأثیر روزافزون ایران در منطقه و قدرت تهران در شکل بخشیدن به آن پیدا کرد. در رسمی‌ترین فایلی که در سال 2013 از قاسم سلیمانی در نیویورکر منتشر شد، او را به شخصیتی قدرتمند تعبیر کردند که بیش از قدرت، نامرئی بودنش او را بنام کرده است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.