در ادامه ناآراميهاي بغداد و حمله به سفارت آمريكا، از سوي ترامپ انجام شد
تهديد اول سال
شرق: بار ديگر آنچه در کشور همسايه ميگذرد، به سرعتي چشمگير به سمت ايران کمانه کرد. نزديکي گروه حشدالشعبي با ايران موجب شد تا يک روز بعد از حمله معترضان به سفارت آمريكا در بغداد، پيامهاي تبريک سال نوي مقامات آمريكايي همراه با اشاره به ايران باشد، اما اينبار نه هشدار، بلکه تهديد.دونالد ترامپ شب سال نوی ميلادي و در آخرين توييت سال ۲۰۱۹، نوشت که «ايران، کاملا در برابر جانباختگيها و آسيبهاي واردشده در هر يک از اماکن ما مسئول خواهد بود. آنها «هزينه گزافي» خواهند پرداخت! اين يک هشدار نيست، يک تهديد است. سال نو مبارک!».او ساعتي پيش از اين توييت هم نوشته بود: «ميليونها عراقياي که خواستار آزادي هستند و نميخواهند که ايران بر آنها حکمراني يا آنها را کنترل کند، حال زمان شما فرارسيده است!».اگرچه اعتراضات در عراق از اوايل پاييز آغاز شده، اما با تغييراتي در ساختار دولت، شکلي ديگر گرفته و همچنان بخشي از اين اعتراضات ايران را نشانه رفته است. اگرچه هنوز شواهدي در دست نيست که چه ميزان از اعتراضات با محتواي ضدايراني همراه است، اما ميتوان دامنزدهشدن به اين محتوا را در شبکههاي اجتماعي رصد کرد. اگرچه نبايد از نظر
دور داشت که بخشي از اين اعتراضات واقعي است و دستگاههاي مسئول بايد به آن توجه و براي تغيير آن تلاش کنند.با اين اوصاف اينبار مقامات آمريكايي هستند که در تلاشاند تا فضاي ضدايراني را در عراق دامن زده و تحريک کنند؛ همانگونه که دونالد ترامپ در توييترش به دنبال اين فضاست. اما او در اين فضاسازي تنها نيست. تيم ضدايراني او، از همان اوايل کارشان را با محوريت فشار حداکثري بر ايران پيش بردند و تقريبا هيچ اتفاقي در منطقه نبوده که به ايران نسبت داده نشود.
احضار دوباره کاردار سوئيس
در همين رابطه، وزارت امور خارجه براي چندمين نوبت در ماههاي اخير با احضار حافظ منافع آمريكا در ايران، اعتراض شديد تهران به اقدامات دولت آمريكا را اعلام کرد. به گزارش اداره کل اطلاعرساني و امور سخنگويي وزارت امور خارجه، کاردار سوئيس بهعنوان حافظ منافع آمريكا درخصوص مواضع مقامات آمريكا در مورد تحولات عراق به وزارت امور خارجه احضار و مراتب اعتراض شديد جمهوري اسلامي ايران نسبت به اظهارات جنگطلبانه و ناقض منشور ملل متحد مقامات آمريكايي به حافظ منافع آن کشور ابلاغ شد. محسن بهاروند، دستيار وزير امور خارجه، در نشست احضار کاردار سوئيس، از حافظ منافع آمريكا خواست که علاوهبر اعلام اعتراض ايران به آمريكا، اين پيام را به آنها برساند که کشور عراق يک کشور مستقل است و مردم عراق نيز مردمي آزاديخواه، استقلالطلب و شرافتمند هستند. بهاروند تصريح کرد: «ارتش آمريكا بدون ارائه کوچکترين شواهدي در مورد مقصربودن آنها حداقل ۲۵ نفر از جوانان ملت عراق را به شهادت رسانده و تعداد بيشماري را مجروح کرده است». دستيار وزير امور خارجه همچنين گفت: «طبيعتا مردم عراق به کشوري که سرزمين آنها را اشغال کرده و جوانان آنها را ميکشد، واکنش
نشان ميدهند. آمريكاييها حتي دو نقطه را همزمان در سوريه بمباران کردهاند که نشان ميدهد به دنبال اهداف ديگري هستند و بهانهجويي ميکنند». بهاروند تصريح کرد: «مقامات آمريكايي بهتر است دست از فرافکني برداشته و بيدليل به کشور ما اتهام نزنند». در اين احضار به کاردار سوئيس گوشزد شد که «ايران کشوري جنگطلب نيست، ولي در مقابل هيچ تهديد و هیچ اقدام نابخردانهاي هم دستبسته نيست و با تمام قدرت از خود دفاع ميکند. دولت آمريكا بهجاي اتهامزني بيمورد به ديگران، بايد ياد بگيرد چگونه با ملتهاي ديگر حرف بزند و دست از اشغالگري بردارد».
هشدار ايران
سخنگوي وزارت امور خارجه در واکنش به سازي که در آمريكا عليه ايران کوک شده، گفت: «در حوادث اخير عراق با نوعي وقاحت آمريكايي توأم با توهين به مردم عراق، فرافکني سبُک و تکرار اشتباه در محاسبات مواجه هستيم». سيدعباس موسوي، سخنگوي وزارت امور خارجه ايران، در پاسخ به اتهامات مقامات آمريكايي به کشورمان درخصوص تحولات عراق اظهار کرد: «وقاحت اعجابآور مقامات آمريكايي در حدي است که پس از بهخاکوخونکشيدن حداقل ۲۵ نفر و تعداد زيادي مجروح از مردم عراق، واردکردن خسارات مادي و نقض حاکميت ملي و تماميت ارضي آن کشور، اينک در يک فرافکني آشکار و سبُک، اعتراض مردم عراق به اين اقدامات سبعانه خود را به جمهوري اسلامي ايران منتسب ميکنند».موسوي ادعاي آمريكا را توهين به مردم عراق دانست و افزود: «چگونه و بر پايه چه منطقي انتظار داريد ملت عراق در مقابل اين همه جنايت سکوت پيشه کند؟!». سخنگوي وزارت امور خارجه اضافه کرد: «آمريكاييها از يکسو آزادمنشي و استقلالطلبي ملت عراق را ناديده گرفته و از سوي ديگر، نقش خود در حمايت از صدام و خلق داعش و بهدنبال آن قتل و غارت مردم عراق را فراموش کرده و گويا از ياد بردهاند که هنوز توسط مردم عراق
«اشغالگر» شناخته ميشوند». موسوي با تکذيب اتهامات مقامات آمريكايي عليه کشورمان نسبت به هرگونه واکنش نسنجيده و اشتباه در محاسبه از سوي مقامات آمريكايي هشدار داده و کاخ سفيد را به تجديدنظر در سياستهاي مخرب خود در منطقه فراخواند.
روانچي: هدف انحراف افکار عمومي است
نماينده ايران در سازمان ملل اولين فردي بود که به پيام هشدار ترامپ واکنش نشان داد و گفت: هدف اتهامات واهي آمريكا عليه ايران، انحراف افکار عمومي از خشم آحاد ملت عراق از کشتار سبعانه اخير عراقيها و فراتر از آن اشغال ١٧ ساله اين کشور توسط آمريكاست که منجر به قتل بيش از 300 هزار نفر از مردم بيگناه اين کشور شده است. مجيد تختروانچي، نماينده ايران در سازمان ملل گفت: بسيج مردمي عراق (و شاخههاي آن) گروهي کاملا عراقي است که تحت نظارت دولت قانوني، مشروع، منتخب و داراي حق حاکميت عراق و قوانين آن عمل ميکند. اين گروه نقش اساسي در مبارزه با گروه تروريستي داعش و شکستدادن آن داشته و امروز اصليترين ضامن جلوگيري از احياي مجدد اين گروه تروريستي است. عليرضا ميريوسفي، سخنگوي نمايندگي ايران در سازمان ملل در توييتي بر صحبتهاي روانچي تأكيد کرد.
ترامپ: فکر نميکنم جنگ شود
در عين حال و با وجود گزارشها مبنيبر افزايش نيروي دوباره آمريكا در خاورميانه، رئيسجمهور آمريكا در گفتوگو با خبرنگاران، تصميم براي برخورد نظامي را رد کرد. به نوشته يورونيوز فارسي، دونالد ترامپ که در استراحتگاه خود در ايالت فلوريدا به پرسش يک خبرنگار درباره احتمال وقوع جنگ ميان ايران و آمريكا پاسخ ميداد، با تأكيد بر اينکه «من دوستدار و خواهان صلح هستم»، تصريح کرد: «فکر نميکنم چنين چيزي روي دهد». ترامپ در ادامه ضمن تکرار اين موضوع که علاقهاي به جنگ ندارد و چنين تحولي را ميان کشورش با ايران پيشبيني نميکند، يادآور شد که ايران نيز بايد بيش از هر کشور ديگر در راستای صلح حرکت کند.
پمپئو ايران را مسئول خواند
وزير امور خارجه آمريكا هم در توييتي اتهامات عليه ايران را تکرار کرد. پمپئو مدعي شد که گروههاي تحت حمايت ايران، سفارت واشنگتن در بغداد را تهديد ميکنند: «ما پاسخ دفاعي به حمله گروه نيابتي ايران داديم که منجر به کشتهشدن يک شهروند آمريكايي و زخميشدن ديگر سربازان آمريكايي و عراقي شده بود. حال گروههاي تحت حمايت ايران سفارت ما را در بغداد تهديد ميکنند». پمپئو همچنين در توييت تند ديگري، با اشاره به حضور ابومهدي المهندس، از فرماندهان حشدالشعبي، قيس خزعلي، دبير کل گروه عصائب اهلحق، هادي العامري، از فرماندهان پيشين گروههاي شيعه و عضو پارلمان عراق و فالح الفياض، دبير کل حشدالشعبي و انتشار تصاوير آنها، درحاليکه آنها را «نايبان» ايران ميخواند، حمله به سفارت را «رهبريشده» ازسوی «تروريستها» خواند. پمپئو همچنين تأكيد کرد: «حمله عليه سفارت آمريكا نبايد با اعتراضهاي مشروع معترضان عراقي که از ماه اکتبر در خيابانها حضور دارند و براي پاياندادن به فسادهاي صادرشده توسط ايران تلاش ميکنند، اشتباه گرفته شود».جان بولتون، مشاور سابق امنيت ملي آمريكا نيز در توييتر، اتفاقات عراق را با ماجراي تسخير سفارت آمريكا در
تهران در سال ۱۳۵۸ مقايسه کرد: «حمله به سفارت ايالات متحده در بغداد کاملا طبق الگوي ايران در ۱۹۷۹ است. اين [حمله] نشانه کنترل ايران روي گروههاي شبهنظامي شيعه است نه نشانه آمريكاستيزي عراقي. ما بايد از شهروندانمان درمقابل ستيزهجويي ايرانيها حفاظت کنيم». بولتون که در دوران فعاليتش همواره مواضع تندي نسبت به ايران داشته است، دو روز پيش و هنگام حملات هوايي آمريكا هم نوشته بود: «حملات ايالات متحده عليه گروههاي شبهنظامي شيعه در عراق و سوريه که حمايت ايران را دارند، دير انجام شدند اما قدم اول خوبي هستند».
واکنشهاي توييتري سناتورهاي آمريكا
در روزهاي گذشته، تعدادي از سناتورهاي ايالات متحده در توييتر به موضعگيري در قبال وقايع عراق و نقش ايران پرداختهاند. ريک اسکات و مارکو روبيو از فلوريدا، تد کروز از تگزاس، جوني ارنست از آيوا، ليندزي گرم از کاروليناي جنوبي و تام کاتن از آرکانزا جمهوريخواهاني بودند که با اشاره به صحبتهاي رئيسجمهور، از مواضع او در قبال ايران حمايت کردند. روبيو با اشاره به تيتري در سيانان که از حمله «معترضان» به سفارت ايالات متحده نوشته بود، نوشت: «اينها «معترض» نيستند. اينها اعضاي گروههاي شبهنظامي هستند که ازسوی ايران حمايت و کنترل ميشوند».کروز با «مسئول»دانستن ايران در قبال اين حمله به سفارت، آن را تاکتيکي خواند که «ايران مرتب، داخل و خارج از ايران به کارش ميبرد و ابتداييترين قوانين و هنجارهاي ديپلماسي بينالمللي را نقض ميکند». ميت رامني از يوتا، جان کورنين از تگزاس و مايک راندز از داکوتاي جنوبي نيز اتهامات عليه ايران را تکرار کردند. رامني نوشت ايران بايد از سوي همه ملل متمدن محکوم شود و تحريمها عليه ايران بايد سختتر شوند. از ميان دموکراتها نيز جو مَنشن، گروههاي شبهنظامي عراق و حمايت ايران از آنها را محکوم
کرد و گفت اين تهاجم تحمل نميشود.اما دو سناتور ديگر دموکرات، به انتقاد از رويکرد ترامپ در قبال ايران و خاورميانه پرداختند. کريس مورفي از کانتيکت در چندين توييت، در عين محکومکردن رفتاري که به ايران نسبت داده شده، با لحني تند وقايع عراق را نتيجه سياستهاي غلط ترامپ توصيف کرد. او که حمله به سفارت را «وحشتناک اما قابلپيشبيني» ميخواند، گفت ترامپ آمريكا را در خاورميانه ناتوان کرده است: «هيچ کس از ما نميترسد.
هيچ کس به ما گوش نميکند». مورفي با نوشتن فهرستي بلند از وقايع و اقدامات مختلف در کشورهاي منطقه از جمله حمله ترکيه به سوريه، بحران انساني يمن و آدمکشی توسط عربستان، حمله به سفارت در بغداد را يادآور «همه فجايع [سياست] ترامپ در خاورميانه» دانست و گفت اين اتفاق در آخرين روز سال ۲۰۱۹ يادآوري ميکند «اين سال چقدر براي منافع ايالات متحده در گوشهگوشه خاورميانه، فاجعهبار بوده است». او همچنين نوشت: «به سختي ميتوان درباره اينکه ترامپ چقدر در خاورميانه ناشيگري کرده است، اغراق کرد. يکي از تنها اتفاقات خوبي که در جريان بود، يعني اعتراضات ضد ايران در عراق، حالا به لطف مديريت بد سياسي در قبال ايران از سوي ترامپ، به اعتراضاتي ضد ايالات متحده تغيير شکل داده است». اد مارکي از ماساچوست نيز با انتقاد از سياست «شکستخورده» دولت ترامپ در قبال ايران نوشت: «نميتوانيم به ترامپ و مشاوران جنگطلبش اجازه دهيم ما را به يک منازعه ديگر بکشند». او گفت اگر ترامپ بخواهد عليه ايران و نيروهاي «نيابتياش» از نيروي نظامي استفاده کند، «نياز به اجازه کنگره دارد».
عضو ائتلاف فتح: دليل دخالتها، خود آمريكاست
از سوي ديگر نماينده ائتلاف فتح در پارلمان عراق در واکنش به اظهارات اخير ترامپ در جهت فراخوان مردم عراق عليه ايران گفت: «آمريكا بود که عراق را اشغال و تروريستها را وارد آن کرد». به گزارش ايسنا، عبدالامير الدبي، در گفتوگو با پايگاه خبري بغداداليوم گفت: «اظهارات دونالد ترامپ، رئيسجمهور آمريكا مبني بر اينکه عراقيها فرصتي پيشرو دارند که ميتوانند از ايران رهايي يابند، چيزي جز سخن باطل و بيهوده و تلاشي براي خنديدن به ريش ما نيست». اين نماينده عراقي گفت: «ما آمريكاييها را نصيحت ميکنيم که به دخالتهاي خود در عراق و تعرض به حاکميت اين کشور از طريق هدفقراردادن نيروهاي عراقي يا اجازهدادن به ديگران براي هدفقراردادن الحشد الشعبي پايان دهند. دليل دخالت تمام همسايگان از جمله عربستان، ترکيه و ايران در عراق خود آمريكاست، آمريكا از زماني که نظام سياسي و دولت عراق را ساقط کرد، ويراني را وارد اين کشور کرد». نماينده ائتلاف فتح تأكيد کرد: «اين اقدامات همگي از سوي آمريكا انجام شد نه ايران زيرا ايران در جنگ با داعش کنار ما ايستاد و برخلاف آمريكا که وعدهها و توافقات خود با عراق را عملي نکرد، ايران به ما سلاح و تجهيزات
داد».تجمع عراقيها در مقابل سفارت آمريكا در بغداد در اعتراض به حملات شامگاه يکشنبه واشنگتن به مواضع گردانهاي حزبالله در مرزهاي عراق و سوريه انجام شد. اين حملات موجب کشتهشدن دستکم ۲۵ نفر شد. دونالد ترامپ، رئيسجمهور آمريكا در توييتي درباره ايران مدعي شده بود: «ايران يک پيمانکار آمريكايي را کشت و بسياري ديگر را دچار جراحت کرد. ما قدرتمندانه پاسخ داديم و هميشه اين کار را خواهيم کرد». ترامپ در ادامه ادعاهايش ايران را مسئول ترتيبدادن حمله به سفارت آمريكا در عراق خواند و گفت: «کاملا مسئول دانسته خواهند شد. علاوه بر اين، ما از عراق انتظار داريم از نيروهايش استفاده کند تا از سفارت حفاظت کند و بنابراين مطلع باشد».
توييتر مقام معظم رهبري با نقل توييت ترامپ:
شما غلط ميکنيد
حساب فارسي توييتر مقام معظم رهبري با نقل توييت رئيسجمهور آمريكا، پاسخ تهديدات او را داد. در اين توييت آمده است: «ميبينيد سراسر عراق هيجان ضدآمريكايي چقدر است؟ باز آن جناب توييت کرده که ما اين را از چشم ايران ميبينيم. شما غلط ميکنيد! ايران اگر بخواهد با کشوري مبارزه کند صريح اين کار را ميکند. ما به منافع و عزت ملتمان پايبنديم و هرکس آن را تهديد کند بدون هيچ ملاحظهاي با او روبهرو ميشويم و ضربه ميزنيم». توييت مشابهي در حساب انگليسيزبان مقام معظم رهبري نيز منتشر شد. اين حساب همچنين در توييت ديگري نوشت: «ملاحظه کنيد [آمريكاييها] در عراق و سوريه چه ميکنند. انتقام داعش را از حشدالشعبي دارند ميگيرند. حشدالشعبي چون داعش را -که اينها ساخته و پرداخته کرده بودند- زمينگير و ازاله کرد، حالا دارند انتقام ميگيرند. بنده و دولت و ملت ايران به شدت اين خباثت آمريكا را محکوم ميکنيم».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.