کودکان کار، فراموششدههای آلودگی هوا
عذرا فراهاني
در گوشهای از خیابان ولیعصر نشسته و بساطش را گسترانده است؛ به این امید که لقمهنانی به خانه برد. دختری است 11ساله که لیف میفروشد، سنگِپای پلاستیکی دارد و دستمال کاغذی. چند بسته ناخنگیر هم در بساطش چیده تا جنسش جور شود. نه گرمای تابستان بساطش را بههم میزند و نه سردی زمستان. نگاهش جلوی رهگذران ملتمسانه است تا چیزی از او بخرند.
سر چهارراه پسران خردسال دیگری هستند که به محض قرمزشدن چراغ راهنمایی و رانندگی خود را به خودروهایی که میایستند، میرسانند و بلافاصله شروع به شستن شیشه خودروها میکنند؛ بدون توجه به مخالفت رانندهها یا تمیزی شیشه خودرو که سر چهارراه قبلی به وسیله کودک دیگری شسته شده است تا شاید پولی بهدست آورند.
سالهاست که ما هر روزه شاهد این کودکان هستیم و بیتوجه از کنارشان گذر میکنیم. اما حضور آنها در این هوای آلوده حکایتی دیگر دارد. اینها کودکان بیدفاعی هستند که در این ایام بیشترین آسیب را میبینند.
همه ما این روزها دغدغههای زیادی داریم و آلودگی هوا هم قوز بالا قوز شده است.
مدارس تعطیل میشود تا کودکان ما کمتر در تردد و در معرض این آلودگیها باشند. ولی کودکان کار همچنان در سنگرهای سیار خود برای لقمهنانی میدوند.
مسئولان دولتی تعطیلیها را پیوسته اعلام میکنند تا عدهای از شهر خارج شوند و هشدار میدهند از تردد غیرضروری در خیابانها جلوگیری شود. ولی آیا کسی به وضعیت کودکان کار و سرنوشت سلامت آنها میاندیشد.
یکی از مهمترین مسائلی که موجب برهمزدن رشد طبیعی هر کودکی میشود، «آلودگی هوا» است. کودکان کار به واسطه مدتزمان بیشتری که در هوای آزاد قرار دارند، بیشتر در معرض خطر هستند.
ریه آخرین بافتی است که در دوران جنینی تکوین مییابد و بخشی از تکامل آن به بعد از تولد موکول میشود. برخی معتقدند تکوین کامل ریه حتی تا 18سالگی هم ادامه مییابد. حال تصور کنید ریه کودک کاری که روزانه به طور متوسط 14 تا 20 ساعت کار میکند، چه آسیبی میبیند. ریه اولین بخش از بدن انسان است که در تماس مستقیم با آلودگی هوا قرار میگیرد. از اینرو در صورتی که غلظت آلایندههای هوا فراتر از ظرفیت تصفیه ریه انسان باشد، وارد جریان خون میشوند و عوارضی همچون اختلال در انتقال اکسیژن به بافتهای بدن، افزایش ضربان قلب، سکته قلبی، کاهش ظرفیت ششها، آسم، برونشیت و سرطان ریه ایجاد میشود.
به طور کلی هر فرد در روز نزدیک به 22 هزار بار نفس میکشد و روزانه تقریبا به 15 کیلوگرم هوا نیاز دارد. بنابراین میتوان گفت کودکان به دلیل رشدنکردن کامل، بزرگترین نمایندگان آسیبپذیر در مقابل آلودگی هوا هستند.
کاش حداقل در این ایام که میزان غلظت آلایندهها برای همه گروهها ناسالم است؛ بهویژه برای (بیماران قلبی و ریوی، زنان باردار و کودکان) دولت و مسئولان برای کودکان کار هم تدبیری بیندیشند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.