انتشار فراخوان ۷ هزارکلمهاي نهمين جشنواره بينالمللي مد و لباس فجر
سنگي بزرگ براي نزدن به سيبل مُد
ستاره جاويد
با وجود پيشنهادهاي متعدد ناقدان و کارشناسان دلسوز حوزه مد و لباس به کارگروه ساماندهي مد و لباس برای سبکسازي کنداکتور جشنواره مد و لباس فجر، انتشار فراخوان جشنواره نهم؛ آنهم در آستانه شب يلدا (پنجشنبه، 28 آذر) که افکار عمومي درگير آمادهشدن براي اين آيين است و تا روزهای اصلي جشنواره نهم که بهمنماه در بوستان گفتوگو برگزار ميشود، زمان زيادي باقي نمانده است، آب پاکي روي دست همگان ريخت و با متن هفت هزارکلمهاي خود خبر از رويدادي داد که به سياق سالهاي پيشين، هم بسيار شلوغ و متنوع است، هم اين تنوع به شکل شترگاوپلنگ، به طور حتم نقطه قوت محسوب نميشود؛ چراکه تجربه اجراي اين ديدگاه و رويکرد در سالهاي گذشته، امتحان خود را پس داده است.
بخش علمي-دانشگاهي همچنان متکي به جشنواره فجر از سوي ديگر با وجود توصيههاي اکيد براي جداسازي بخش علمي-دانشگاهي از جشنواره فجر و اختصاص هويت ويژه و مستقل به اين بخش در رويدادي جداگانه از جشنواره فجر، اين بخش همچنان در جشنواره کرسي عظيمي را از لحاظ اجرائي تصاحب کرده است و طبق فراخوان بلندبالاي جشنواره سال جاری، بخش علمي و دانشگاهي همچنان متکي به جشنواره فجر است تا همگان شاهد تئوريهاي عظيم و بيحاصل که براي جشنواره توليد ميشود و در زندگي روزانه و ارتقاي مد ملي نقش پررنگي ندارد، باشيم. تنها اتفاق جديد، انتقال محل برگزاري اين بخش از بوستان گفتوگو به داخل دانشگاههاست؛ اما بودجه اين بخش، همچنان از بودجه اندک جشنواره فجر ارتزاق خواهد کرد. «فر گلستان» به روايت جشنواره نهم به گزارش روابطعمومي کارگروه ساماندهي مد و لباس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي اين فراخوان با هدف نگاهي نو به بازار، ايجاد فضاي رقابتي سالم بين طراحان عرصه مد و لباس، تشويق طراحان به ارائه طرح و الگوهاي بهروز و نوآورانه، کمک به ارتقاي سطح حوزه طراحي با الهام از نمادهاي هنر ايراني- اسلامي و کشف استعدادهاي نو، در رشتههاي زير برگزار ميشود: موضوع ويژه اين دوره از جشنواره در تمام بخشهاي مسابقه با عنوان «فر گلستان» است. استان گلستان در شمال شرقي ايران که مهد تمدن هفتهزارساله است، به دليل قدمت و سابقه تاريخي ابنيههاي مختلف اين منطقه و به دليل ويژگيها، تنوع قوميتي با آداب و رسوم مختلف مشهور به رنگينکمان اقوام ايرانزمين است. رنگارنگي پوشش نتيجه لباسهاي محلي اقوام اين سرزمين است و بناهاي تاريخي و جاذبههاي گردشگري مانند پارک ملي گلستان، برج گنبد قابوس، کاخموزه گرگان، تپه بازگير، جنگل شصتکلا، جنگل شصتکلاته، آبشار کبودوال، پارک جنگلي النگدره، آبشارهاي شيرآباد، مسجد جامع گرگان، خانه امير لطيفي، مدرسه عماديه، پل تاريخي آققلا و ديوار بزرگ گرگان شمهاي از ذخاير فرهنگي اين مرزوبوم است. در متن اين فراخوان آمده است: با عنايت به الطاف الهي و در آستانه چهلويکمين سالگرد پيروزي انقلاب اسلامي و به منظورتحقق منويات مقام معظم رهبري در ارائه سبک زندگي اسلامي-ايراني، با مشارکت و همکاري هنرمندان، فعالان و دستاندرکاران عرصه طراحي مد و لباس کشور، زير نظر کارگروه ساماندهي مد و لباس کشور، نهمين جشنواره بينالمللي مد و لباس فجر از 24 لغايت 29 بهمن 1398 برگزار ميشود. تحقق اصول و سياستهاي کلان فرهنگي و هنري نظام ج.ا.ا در حوزه مد و لباس، شناسايي، تبيين و تثبيت چارچوبها و استانداردهاي کيفي گونههاي مد و لباس، اعتلاي هنر صنعت مد و لباس و ارتقاي سليقه و فرهنگ مد ايراني در جامعه، صيانت از حقوق و ارجنهادن به کوششها، دستاوردها و زحمات پيشکسوتان و دستاندرکاران هنر صنعت مد و لباس اسلامي- ايراني، توسعه روابط بينالمللي از طريق گفتمان فرهنگي-هنري و آشنايي متقابل طراحان و فعالان مد و لباس ايراني و غيرايراني با دستاوردها و ويژگيهاي مرتبط با مد و لباس متقابل، زمینهسازي، بهکارگيري و اشاعه نمادها، نشانها و مؤلفههاي هويت اسلامي-ايراني در عرصه مد و لباس و سبک زندگي، معرفي و کاربرديکردن آثار برگزيده و هدايت بازار پوشاک به سوي توليد داخلي و تشويق مردم به پرهيز از انتخاب و مصرف الگوهاي بيگانه و تقويت اقتصاد مقاومتي با ايجاد اشتغال پايدار، ارجنهادن چهرههاي ماندگار هنر و صنعت مد و لباس و تشويق طراحان مستعد و تجليل از دستاندرکاران موفق صنعت نساجي و توليد پوشاک داخلي، زمينهسازي براي ورود مفاهيم علمي و پژوهشهاي تخصصي و ميانرشتهاي به عرصه مد و لباس و فراهمکردن زمینه آشنايي با تحولات مد و پوشاک در جهان از مهمترين اهداف اين رويداد ملي و بينالمللي برشمرده شده است. طبق سنت هرساله، بخشهاي اصلي جشنواره مد و لباس فجر در قسمت داخلي به بخشهاي طراحي (مسابقه و نمايش)؛ علمي، دانشگاهي؛ صنعت و فناوريهاي نوين؛ فرهنگي، هنري؛ اتحاديهها، انجمنها، خانههاي مد و مؤسسات مد و عفاف و حجاب؛ استانها و اقوام (به صورت غيرمتمرکز در سراسر کشور)؛ عرضه محصولات کاربردي اسلامي ايراني (فروش غيرمتمرکز) و در بخش بينالملل به بخشهاي طراحي (مسابقه و نمايش که شامل رقابتي و غيررقابتي است) تقسيم شده است. در بخش غيررقابتي با مواردي نظير ويترين ملي لباس، ويترين ملي زيورآلات و ويترين ملي کيف و کفش مواجه هستيم. بخش عمومي جشنواره نهم مد و لباس فجر در بخش عمومي جشنواره نهم همانند دورههاي گذشته، طراحان با توجه به بازار هدف و نگاه کاربردي، آثار خود را طراحي و به دبيرخانه جشنواره ارسال خواهند کرد که بخشهاي مسابقه طراحي لباس در قسمت عمومي براي جامعه بانوان پوشاک بانوان؛ لباس اجتماع؛ چادر و پوشش سر؛ مانتو و ساير پوشش اجتماع؛ لباس مجلسي و مناسبتي؛ لباس کاربردي اجتماع (که به توليد پرشمار و عرضه رسيده باشد) و براي جامعه آقايان پوشاک آقايان؛ لباس اجتماع (رسمي و غيررسمي)؛ لباس مجلسي و مناسبتي؛ لباس کاربردي اجتماع (که به توليد پرشمار و عرضه رسيده باشد) را دربر ميگيرد. مهمترين معيارهاي داوري براي بخشهاي متعدد در جشنواره نهم شامل استفاده از عناصر ايراني اسلامي در طرح؛ خلاقيت، نوآوري و ابتکار در طرح؛ رعايت اصول ارگونومي (مهندسي انسان)؛ قابليت توليد و رعايت استانداردهاي فني توليد؛ فلسفه طرح؛ بهرهگيري خلاقانه از مواد و گوهرها؛ خلاقيت، نوآوري و اصالت طرح است و در داوري آثار براي بخش جواهرات و زيورآلات، علاوهبر موارد ذکرشده، کيفيت ساخت نيز مورد توجه داوران قرار خواهد گرفت. هيئت داوران اين بخش مجموعا 10 نفر هستند که سه کرسي براي صاحبان برندهاي موفق و فعالان صنعت طلا و جواهر، سه کرسي براي متخصصان و استادان رشتههاي مرتبط با طلا و جواهر، سه کرسي براي برگزيدگان ادوار گذشته جشنواره و يک کرسي هم براي کارشناس در حوزه نمادشناسي خواهد بود. دانشگاهها ميزبان بخش علمي و دانشگاهي براي جشنواره امسال در متن فراخوان آمده است: بر اساس آنکه وظيفه ذاتي دانشگاهها نشر دانش (آموزش) و توسعه آن (پژوهش) و کارآفريني است، بخش علمي و دانشگاهي ميتواند در ساماندهي مد و لباس کشور، نقش تعيينکنندهاي ايفا نمايد. اما زمان اجراي جشنواره مد و لباس فجر بسيار فشرده است و در عمل فرصتي براي انتقال اطلاعات و يافتهها و دستاوردهاي پژوهشها و گسترش مرزهاي علم و هنر نمييابد. بر اين اساس بخش علمي دانشگاهي از هشتمين دوره جشنواره بينالمللي مد و لباس فجر بر آن شد که در فضاي دانشگاهي به کنکاش در محورهاي موردنظر بپردازد، اما در نهمين جشنواره مد و لباس فجر، علاوهبر آنکه تجربه خود را با رعايت زمان مقرر، تکرار ميکند، از فرصت موجود نيز استفاده خواهد کرد. بديهي است اين تلاش با کمک همه دانشگاههاي حوزه پوشاک و منسوجات و ساير بخشهاي ديگر کارگروه، صورت ميپذيرد. بخش اتحاديهها، انجمنها، خانههاي مد و مؤسسات هنري مد و عفاف و حجاب طبق فراخوان، در راستاي معرفي دستاوردهاي حوزه مد و حجاب اسلامي کشور، سياست هويتسازي و حمايت از فعالان اين بخش و ايجاد تعامل و ارتباط حرفهاي بين اجزاي صنعت مد و پوشش اسلامي و به دنبال اقدامات گسترده صورتگرفته توسط نهادهاي دولتي و غيردولتي راهاندازي انجمنها و مؤسسات فرهنگي، هنري، اتحاديهها و دستگاههاي عضو کارگروه مقرر شد اين مراکز به صورت مستقل در نهمين جشنواره مد و لباس فجر حضور يابند. معيارهاي حضور در بخش اتحاديهها، انجمنها و خانههاي مد شامل برخورداري از شرايط عمومي و شرايط اختصاصي است. شرايط عمومي، داشتن مجوز فعاليت در حوزه مد و حجاب اسلامي ايراني از کارگروه ساماندهي مد و لباس؛ فعالبودن در چارچوب اهداف تعيينشده در اساسنامه مؤسسات؛ تأييد درخواست حضور توسط ستاد برگزاري در صورت نداشتن مجوز فعاليت است و شرايط اختصاصي هم شامل ارائه گزارش عملکرد به صورت مکتوب براي فعاليت سال 98 مؤسسه به دبيرخانه، ارائه طرح مشخص براي حضور در جشنواره، غرفهآرايي مناسب در حد جشنواره، تکميل و ارائه فرم گزارش عملکرد مؤسسات در سال 98 و ارائه آن به دبيرخانه مؤسسات بر اساس شاخصها، معرفي حداقل يک نفر از کارکنان به صورت مشخص براي حضور مداوم در غرفه حين برگزاري جشنواره، مشارکت فعال در تمام فعاليتهاي بخش مؤسسات که در زمان جشنواره به وسيله دبيرخانه اعلام خواهد شد، حضور در کارگاههاي آموزشي تخصصي برگزارشده در طول جشنواره و برنامهريزي براي رونمايي از آثار احتمالي قابل ارائه که به تأييد دبيرخانه رسيده باشد، است. هر استان ميزبان بخش خود براي بخش استانها و اقوام، جشنواره نهم ميزباني هر قوم و بخش را به استان مربوطه محول کرده و تمرکز را از تهران زدوده است. در اين بخش، هريک از استانها ميتوانند در استان مربوطه برای برگزاري جشنواره مد و لباس فجر استاني خود اقدام کنند و انواع لباسهاي سنتي، بومي و دستاوردها و طراحيهاي مد و لباس خود را ارائه دهند. بخش عرضه محصولات کاربردي اسلامي-ايراني )فروش غيرمتمرکز( سه سالي هست که جشنواره مد و لباس فجر، رسالت فروش ويژه نوروزي و استفاده از ظرفيتهاي توليد داخلي براي مبارزه با قاچاق کالا و پوشاک را بر عهده دارد و بخش فروش غيرمتمرکز که با عنوان عرضه محصولات کاربردي اسلامي به جشنواره اضافه شده است، اين هدف را دنبال ميکند. در متن فراخوان جشنواره نهم آمده است: همزمان با سال رونق توليد و بهرهمندي از ظرفيتهاي داخلي، نهمين جشنواره بينالمللي مد و لباس فجر با همکاري و همياري ادارات کل فرهنگ و ارشاد اسلامي، سازمانهاي صنعت، معدن و تجارت استانها، اتحاديههاي عضو کميسيون توليد و توزيع کارگروه ساماندهي مد و لباس کشور و همچنين اتحاديههاي صنفي توليدکنندگان و فروشندگان پوشاک به صورت همزمان نسبت به فروش نمايشگاهي در مراکز عرضه خود اقدام ميکنند و بستر لازم را براي دسترسي خريد محصولات اسلامي ايراني فراهم خواهند کرد. پايگاه مد کشورهاي اسلامي همچنان در بخش بينالملل مغفول مانده است هدف متعالي و بلندپروازانه «تهران؛ پايگاه مد کشورهاي اسلامي» همچنان در بخش بينالملل امسال مغفول مانده است و توجه به تئوريهاي بهذات تبليغاتي که به تجربه ثابت شده نتيجه عملياتي براي نيل به اين چشمانداز ندارند، در جشنواره نهم تکرار شده است. با توجه به نص متن فراخوان، بخش بينالملل امسال با رويکرد پژوهشمحور بهمنظور بهرهگيري از ظرفيتهاي بينالملل و تأثيرگذاري الگوهاي اسلامي و ايراني در دنيا بهويژه کشورهاي مسلمان، در اين جشنواره فعاليت ميکند. طراحان کشورهايي که لباسهاي آنها از نظر ديني و فرهنگي با لباسهاي ايراني مشابهت دارند و به لحاظ شئونات قابل نمايش هستند، در جشنواره امکان حضور دارند. بيان نگاه طراحان در جهان به آفرينش نقوش منسوجات و فرمهاي پوشش، بررسي چگونگي انديشه در طراحي و اجراي يک اثر پوششي، ايجاد فضايي براي ارائه طرحها و ايدههاي طراحان با حضور کارشناسان و قياس توانايي طراحان داخلي با طراحان بينالمللي و آسيبشناسي طرحهاي موجود فعلي در جامعه، مهمترين اهدافي است که اين کميته دنبال ميکند. اهداف مدنظر در اين بخش شامل معرفي دستاوردها و آثار طراحان و توليدکنندگان لباس ملل ديگر به طراحان و توليدکنندگان لباس کشورمان، آشناکردن فعالان حوزه مد و لباس کشور با روندهاي جاري در دنياي مد و لباس، انتقال دانش و تجربه در حوزههاي طراحي لباس، طراحي پارچه، توليد پوشاک و استفاده از فناوريهاي نوين در عرصه مد و لباس به داخل کشور، آمادهسازي طراحان و توليدکنندگان حوزه مد و لباس کشور براي حضور در عرصههاي تخصصي و بازارهاي بينالمللي حوزه مد و لباس، ايجاد امکان ارتباط مستقيم ميان فعالان حوزه مد و لباس کشور با فعالان اين حوزه در ديگر جوامع و ملل ذکر شده است.به گزارش «شرق» به دليل ممنوعيت قانوني برگزاري نمايش زنده لباس و امکان فراهمکردن نمايش طرحها در استاندارد بينالمللي، بيشتر طراحان بينالمللي که در بخش ايراني و اسلامي فعاليت ميکنند و در کشورهاي اسلامي شوهاي موفقي برگزار کردهاند، به «شرق» ميگويند ترجيح ميدهند در فضايي حضور يابند که امکان نمايش آثارشان به صورت حرفهاي و استاندارد فراهم باشد و به دليل ممنوعيتهايي که براي نمايش آثار و اجراي نمايش زنده در ايران وجود دارد و ما نميتوانيم حتي در سفارت کشور خودمان در تهران، شوي حرفهاي براي نمايش آثار داشته باشيم، حضور براي بخش بينالملل جشنواره فجر با چالش زيادي همراه است و معمولا طراحان جهاني حاضر به پرداخت هزينههاي هنگفت حضور در بخش بينالملل جشنواره مد و لباس فجر براي دريافت بازتابي به نام «هيچ» نيستند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.