|

غريبه‌اي در واشنگتن

وزير خارجه روسيه قرار است براي مذاکره با مقام‌هاي ايالات متحده روز سه‌شنبه به واشنگتن سفر کند. اين سفر يادآور آخرين سفر سرگي لاوروف به واشنگتن در مي ‌2017 و ديدار جنجالي او و سفير روسيه در واشنگتن با دونالد ترامپ، رئيس‌جمهوري آمريكاست. آن ديدار در شرايطي انجام شد که ترامپ اجازه ورود رسانه‌هاي آمريکايي به کاخ سفيد را نداد و تنها رسانه‌هاي روسي اجازه تهيه عکس و خبر از اين ديدار را داشتند. خوش‌و‌بش گرم ترامپ با اين دو مقام روسي، گمانه‌هاي رسانه‌هاي منتقد ترامپ نسبت به رابطه ترامپ و حکومت روسيه و احتمال مداخله مسکو در انتخابات سال 2016 آمريکا به سود ترامپ را تقويت کرد. مقام‌هاي آمريکايي پس از آن ديدار لاوروف و ترامپ اعلام کردند رئيس‌جمهور ايالات متحده اطلاعات طبقه‌بندي‌شده و محرمانه‌اي درباره داعش در اختيار وزير خارجه روسيه و سفير روسيه در واشنگتن قرار داده و اين موضوع خشم بيشتر رسانه‌هاي آمريکايي عليه ترامپ را برانگيخت. يک روز قبل از آن ديدار جنجالي، ترامپ جيمز کومي، رئيس وقت پليس فدرال آمريکا را از سمت خود اخراج کرده بود. کومي مديريت و هدايت تحقيقات درباره ارتباط کمپين انتخاباتي ترامپ و روسيه را بر عهده داشت. ترامپ در ديدار با مقام‌هاي روسيه از جمله لاوروف، کومي را فردي «ديوانه» معرفي کرده بود. سفر پيش‌روي لاوروف به واشنگتن هم در شرايطي انجام مي‌شود که مجلس نمايندگان ايالات متحده در آستانه رأي‌گيري براي استيضاح ترامپ قرار دارد. ترامپ متهم است که از کمک‌هاي مالي و نظامي آمريکا به اوکراين به‌عنوان ابزاري براي فشار و گروکشي در برابر رهبران اوکراين استفاده کرده بود تا مقام‌هاي اين کشور را متقاعد کند که به‌صورت علنی و رسمی تحقيقات درباره جو بايدن، رقيب اصلي انتخاباتي‌اش در سال 2020 را اعلام کنند. جلسات استماع و شهادت در کميته اطلاعاتي مجلس نمايندگان آمريکا حاکي از آن بود که اوکراين نيز در کنار روسيه در انتخابات سال 2016 آمريکا مداخله کرده است. لاوروف در اين سفر قرار است با مايک پمپئو، وزير خارجه ايالات متحده ديدار کند. اين در حالي است که پيش از اين اغلب ارتباطات و مذاکرات با مقام‌هاي روسي از سوي جان بولتون، مشاور سابق امنيت ملي کاخ سفيد يا فرستادگان ويژه انجام می‌شد و پمپئو تلاش مي‌کرد فاصله خود را با مقام‌هاي روسي حفظ کند؛ اما به نظر مي‌رسد اين روند تغيير کرده و پمپئو قصد دارد مستقيم با مقام‌هاي مسکو مذاکره کند. هنوز مشخص نيست لاوروف در اين سفر با ترامپ هم ديدار داشته باشد و کاخ سفيد نيز از اظهارنظر در اين مورد خودداري کرده است. يکي از مقام‌هاي ارشد آمريکايي مي‌گويد وزراي خارجه آمريکا و روسيه قرار است درباره موضوعات مختلفي از جمله اوکراين، سوريه، ونزوئلا و نيز آغاز مذاکره بر سر معاهده جديد کنترل تسليحات گفت‌وگو کنند. لاوروف و پمپئو در ماه مي ‌2019 نيز در سوچي روسيه با هم مذاکره کرده بودند و ديپلمات‌هاي آمريکايي مي‌گويند وزراي خارجه آمريکا و روسيه در آن ديدار هم درباره موضوع مداخله روسيه در انتخابات سال 2016 آمريکا به سود ترامپ اختلاف نظر دارند. از زماني که ترامپ در واشنگتن روي کار آمده، بارها به تمجيد از ولاديمير پوتين، رئيس‌جمهور روسيه پرداخت و ابراز اميدواري کرد که رابطه آمريکا و روسيه از دوران پرتنش خود در زمان رياست‌جمهوري اوباما فاصله بگيرد. بااين‌حال در عمل هنوز هيچ اتفاق مثبتي ميان دو کشور رخ نداده و تنها پوتين و ترامپ در ديدار‌هايي که با هم داشتند از لزوم بهبود در رابطه دوجانبه سخن گفتند. ايالات متحده و روسيه در بسياري از موضوعات به هم اعتمادي ندارند و موضوع مداخله روسيه در انتخابات رياست‌جمهوري آمريکا نيز مزيد بر علت شد تا فشارها بر کاخ سفيد حتي از سوي جمهوري‌خواهان در مخالفت با عادي‌سازي روابط مسکو و واشنگتن افزايش يابد.

ديدار تاريخي در پاريس يک روز قبل از ديدارهاي لاوروف در واشنگتن، ديداري هم در پاريس انجام می‌شود که بي‌ارتباط با تنش‌های ميان روسيه و آمريکا و نيز بحران «اوکراين‌گيت» که ترامپ را در آستانه استيضاح قرار داده، نيست. ولوديمير زلنسکي، رئيس‌جمهور اوکراين، قرار است امروز در کاخ اليزه با ولاديمير پوتين، رئيس‌جمهور روسيه، ديدار کند. اين دو رهبر اوکراين و روسيه در حالي در پاريس به ميزباني امانوئل مکرون، رئيس‌جمهور فرانسه، ديدار مي‌کنند که دو کشور در پنج سال گذشته در شرايط جنگي به سر مي‌برند و درگيري‌هاي حکومت اوکراين با شورشيان جدايي‌طلب در شرق اين کشور که مورد حمايت روسيه قرار دارند، حداقل 13 هزار کشته بر جا گذاشته است. انتظار مي‌رود در اين ديدار گشايش‌هايي در رابطه کي‌یف و مسکو ايجاد شود. علاوه بر حمايت روسيه از شورشيان جدايي‌طلب شرق اوکراين، دو کشور در ماه‌هاي گذشته نيز تنش‌هايي در سواحل جنوب اوکراين داشتند. ديدار زلنسکي، کمدين تلويزيوني که ماه مي‌2019 در اوکراين به قدرت رسيد با پوتين دوجانبه نيست و رهبران کشورهاي اروپايي نيز در اين نشست حضور خواهند داشت. دعوت از رهبران روسيه و اوکراين به نشست پاريس به ابتکار آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان و مکرون، رئيس‌جمهور فرانسه، انجام شده است، با اين هدف که مذاکرات پوتين و زلنسکي بتواند تنش در روابط روسيه و اوکراين را کاهش دهد. زلنسکي با تأکيد بر اينکه قصد ندارد دنباله‌رو سياست‌هاي پوتين باشد، ابراز اميدواري کرده بود که تنش‌ها ميان کي‌یف و مسکو در مذاکرات رودررو با پوتين کاهش يابد. اين ديدار از جهتي ديگر هم اهميت زيادي دارد. رئيس‌جمهور اوکراين به‌تازگی تحت فشار شديد ترامپ قرار داشته تا درباره جو بايدن رقيب اصلي انتخاباتي‌اش در سال 2020 و خانواده‌اش تحقيقاتي انجام دهد تا بتواند به ضربه‌زدن به بايدن کمک کند. پوتين نيز همچنان متهم رديف اول در مداخله در انتخابات 2016 آمریکا محسوب مي‌شود و گفته شده اين اقدام با کمک اوکراين انجام شده است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.