هشدار آیتالله سیستانی به نفوذ آشوبگران در میان معترضان
تحرير در تلاطم
معترضان عراقی یکی از مهمترین پایگاههای خود در پایتخت عراق را از دست دادند. روز پنجشنبه هزاران نفر كه خود را منتسب به گروه حشدالشعبی نشان ميدادند، با نفوذ میان معترضان از مسیرهای مختلف و با دردستداشتن پرچمهای عراق و تصاویر آیتالله سیستانی، مرجع تقلید بانفوذ عراق، وارد میدان التحریر، مهمترین و شناختهشدهترین مقر معترضان عراقی شدند و کنترل این میدان را در دست گرفتند. معترضان عراقی از حدود دو ماه قبل با استقرار در این میدان، اعتراضهای خود را علیه فساد دولتمردان و نفوذ کشورهای خارجی در عراق سازماندهی میکردند و اکنون این مقر به دست افرادی افتاده است که هنوز مشخص نیست مستقیما از حشدالشعبی فرمان گرفته باشند. به نوشته گاردین، برخی معترضان عراقی میگویند احتمال دارد افرادی که به میدان التحریر حمله کردهاند، از سوی افرادی در داخل دولت عراق یا نهادی دیگر سازماندهی شده باشند و هدفشان از این اقدام، ایجاد اختلافنظر و تنش در میان مخالفان عراقي باشد.اعتراضهای ضددولتی در عراق که از حدود دو ماه پیش آغاز شده، تاکنون به استعفای عادل عبدالمهدی، نخستوزیر عراق انجامیده است. نمایندگان پارلمان عراق هم با استعفای عبدالمهدی موافقت کردند تا مذاکرات برای تشکیل دولت جدید آغاز شود. بااینحال، کنارهگیری عبدالمهدی نتوانسته باعث آرامشدن معترضان شود. آنها خواستار تغییر ساختار سیاسی حکومت عراق، کناررفتن و محاکمه تمام دولتمردان ناکارآمد و متهم به فسادی که از زمان سقوط حکومت صدام در سال 2003 بر سر کار بودهاند و پایان مداخله کشورهای خارجی در امور داخلی عراق هستند. اعتراضهای دو ماه اخیر در عراق بیش از 400 کشته و حدود 20 هزار مجروح برجا گذاشته است. این در حالی است که سازمان ملل و شخصیتهای مذهبی ارشد عراق خواستار خویشتنداری نیروهای امنیتی در برابر معترضان بودهاند.علی البیاتی، نماینده کمیسیون عالی مستقل حقوق بشر عراق، بهتازگی اعلام کرد در اعتراضهایی که از ماه اکتبر در این کشور آغاز شده است، حداقل 460 نفر کشته شدهاند. «حریث حسن»، تحلیلگر مؤسسه کارنگی، تحولات اخیر در میدان التحریر بغداد را نگرانکننده میداند و میگوید: «با اینکه روز پنجشنبه رویارویی درخور توجهی میان معترضان و افرادی که به میدان حمله کردند رخ نداد، اما این اقدام میتواند باعث افزایش تنشها در عراق شود. به نظر میرسد از این پس باید شاهد رقابت و درگیری در عراق برای تصاحب فضاهای عمومی باشیم». توبی داج، مدیر مرکز خاورمیانه در مدرسه اقتصاد لندن نیز میگوید: «به نظر میرسد این تاکتیکی جدید برای از میدان بهدرکردن معترضان و اشغال مناطق تجمع آنهاست». هشدار آیتالله سیستانی آیتالله سیستانی که تصاویرش در دست افرادی بود که به معترضان حاضر در میدان التحریر بغداد حمله کردند، از اعتراض عراقیها علیه دولت حمایت کرده است. استعفای عبدالمهدی نیز بعد از پیام مهم آیتالله سیستانی مبنی بر حمایتنکردن از دولت و خواسته او از پارلمان برای تجدیدنظر در رأی اعتماد به دولت عراق بود. این مرجع عالیقدر عراق روز گذشته در تازهترین موضعگیری خود خواستار انجام اصلاحات واقعی در عراق شد.نماینده آیتالله سیدعلی سیستانی در خطبههای نماز بار دیگر بر لزوم محافظت از وجهه مسالمتآمیز اعتراضها در عراق و خودداری از کشاندهشدن اعتراضها به خشونت تأکید و اعلام کرد جنبشهای مردمی ابزاری فعال در اعمال فشار برای انجام اصلاحات است.نماینده آیتالله سیستانی خواستار حضور نیروهای امنیتی عراق برای محافظت از معترضان و ممانعت از درگیری، خشونت و نفوذ آشوبگران میان معترضان شد. نماینده آیتالله سیستانی همچنین از انتخاب نخستوزیر و اعضای دولت جدید در مدت قانونی و به دور از مداخله خارجی ابراز امیدواری کرد. سابقه تاریخی میدان التحریر میدان التحریر بغداد که تا روز پنجشنبه در اختیار معترضان عراقی بود، بزرگترین و مهمترین میدان بغداد به شمار میرود که در جریان اعتراضهای سال 2011 نیز به تبعیت از تحصن معترضان مصری در میدان التحریر قاهره، در هفتههای ابتدایی موج بهار عربی، محل تجمع معترضان عراقی بود. این میدان در مرکز بغداد و در شرق رود دجله قرار گرفته است. معترضان عراقی در فوریه سال 2011 در اعتراض به دولت نوری المالکی و نامزدی او برای سومینبار برای انتخابات، در میدان التحریر تجمع کردند. درگیری نیروهای امنیتی با معترضان حدود 30 کشته برجا گذاشت و در نهایت باعث انصراف نوری مالکی از نامزدی در انتخابات شد.با کنارهگیری عادل عبدالمهدی از نخستوزیری عراق، این کشور مجددا وارد دورهای از بیثباتی سیاسی شده است. عادل عبدالمهدی سیاستمدار 77ساله، در پی انتخابات می 2018 و با توافق دو جریان «سائرون» به رهبری مقتدی صدر و «فتح» به رهبری هادی العامری، فرمانده سازمان بدر عراق، شاخه نظامی مجلس اعلای اسلامی عراق، به نخستوزیری این کشور منصوب شده بود؛ اما ناکارآمدی دولت و اعتراضهای اخیر باعث شد مقتدی صدر حمایت خود را از دولت عادل عبدالمهدی قطع کند. با وجود کنارهگیری عادل عبدالمهدی و موافقت پارلمان، هنوز نشانهای برای پایان بنبست سیاسی و تشکیل دولت جدید نمایان نشده است. از یک سو معترضان کنارهگیری دولت عادل عبدالمهدی را کافی نمیدانند و به اعتراضهای خود ادامه میدهند و از سوی دیگر، فعلا فقط نام حیدر العبادی، نخستوزیر سابق عراق، از سوی رسانهها بهعنوان جانشین احتمالی عبدالمهدی مطرح شده و مذاکرات جریانهای سیاسی بانفوذ در عراق برای معرفی نامزد جدیدی برای نخستوزیری نتیجهبخش نبوده است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.