|

آینه

اعتماد جای خالی اعتماد اعتماد مهم‌ترين سرمايه اجتماعي در رابطه بين حكومت و مردم است. در سنت اسلامي و در سنت انديشه غربي اين مسئله جزء اصول اوليه حاكم بر روابط سياسي و اجتماعي تلقي مي‌شود. امام علي در نامه به مالك‌اشتر مي‌نويسد: «بهترين چيزي كه‌ حسن‌ ظن والي را نسبت‌ به رعيتش سبب مي‌شود، نيكي‌كردن والي است در حق رعيت و كاستن از بار رنج آنان و به اكراه وادار‌نكردن‌شان به انجام كارهايي‌ كه بدان ملزم نيستند و تو بايد در‌اين‌باره چنان باشي كه... حسن ظن رعيت‌ براي تو فراهم‌ آيد. زيرا حسن ظن آنان، رنج‌ بسياري را از تو دور مي‌كند». حسن ظن پايه اعتماد است و حكومت بيشتر از مردم بايد سبب اين حسن ظن را فراهم كند. از‌دست‌رفتن يا زوال اعتماد منجر به زوال نظم و امنيت و بروز آشفتگي مي‌شود. در دموكراسي‌هاي غربي اعتماد داراي دو بعد است. از ديدگاه جان لاك، اعتماد هديه‌اي از طرف مردم به حاكمان است... بعد دوم اعتماد از ديدگاه جان استوارت ميل قابل ملاحظه است. نماينده منتخب مردم نقش خود را به عنوان مقام نمايندگي عمل مي‌كند و نه بر اساس خواست برخي رأي‌دهندگان. به بيان ديگر، نماينده مجلس يا نمايندگان قوه مجريه موظف به ايفاي نقش نمايندگي هستند و نه كسب رضايت افرادي كه با رأي آنها نماينده شده‌اند. اين دو با هم تفاوت كلي دارند. هيچ سيستم سياسي در جهان از اعتماد كامل شهروندان برخوردار نيست. در سيستم‌هاي سياسي خاورميانه كه در آنها فرهنگ سياسي كهن در عمق فرهنگ‌هاي ديني و سياسي حضور دارد، ميزان اعتماد كمتر از نظام‌هاي سياسي با مشاركت حداكثري مردم است به‌خصوص در بين نظام‌هاي سياسي برآمده از نفت، حكومت خاندان‌ها و سلطه و نفوذ غرب اعتماد مردم به اين نظام‌ها كمتر از نظام‌هاي سياسي مستقلي چون ايران، تركيه و عمان است...

کیهان هیچ در تئوری پوچ در عمل ... مردم جهان، اغتشاش دو روزه ایران را که نتیجه دو سال کار تحقیقاتی و عملیاتی دشمنان بود، دیدند. خدا مرگ دهد طراحان و آمران و عاملان فتنه را با موشی که زاییدند. افتضاح بر افتضاحشان بود. حقیقتا ترامپ و پمپئو و سران انگلیس و فرانسه و اسرائیل و سعودی اراذل‌و‌اوباش و انسان‌هایی کم‌اهمیت‌اند که لیاقتشان همین سردرگمی است. زمانی نه‌چندان دور، روشنفکران غرب‌زده و نفوذی‌ها محور اصلی نقشه‌های آمریکا و انگلیس و فرانسه بودند و امروز محور اعمال نظرات و سربازانشان چاقوکش‌ها و قمه‌کش‌ها و عرق‌خورهایی است که مطرود و منفور جوامع هستند. ای‌کاش عمق این قهقرا برایشان قابل فهم بود و ای‌کاش عاقلی به سران سعودی حالی می‌کرد که معنی گاوشیرده، بقره است نه سردار قادسیه. این حوادث و شکست‌های پی‌درپی نظام سلطه به معنی افول و غروب تمدن بی‌خدای غرب است و دیر نباشد که بتوان نئولیبرالیسم و سقوط کدخدا و انسان‌های بی‌ارزش آویزان به او را در موزه‌ها دید. رضا و محمدرضای پهلوی کجا هستند تا ببینند همان تمدنی که به نامش آن همه جنایت کردند، در نهایت به نوادگان شعبان بی‌مخ‌ها و پری‌بلنده‌ها و عربده‌کش‌ها ختم شد. حقیقت آن دموکراسی که با دعوت به سرقت و سوزاندن و کشتن حاصل شود یعنی هیچ در تئوری و پوچ در عمل.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.