|

فرار از مهلكه

هادي مرزبان

بيشترين چيزي که اين روزها در خيابان‌هاي تهران جلب توجه مي‌کند، رعايت‌نكردن حق تقدم دوستان راننده نسبت به همديگر است و همه مي‌خواهند خودشان را از مهلکه دربياورند.

1. نمي‌خواهم بي‌ادبي کنم اما من هادي مرزبان حتي در زماني که مي‌دانم اگر مسير را ادامه بدهم، راه بسته مي‌شود و اين کار را مي‌کنم و فکر نکرده مي‌روم! من انسانم و بايد اين عقل را داشته باشم که اگر وسط چهارراه برسم و ماشين ديگري هم برسد راه بسته مي‌شود. گاهي مي‌گويم: در جاهاي ديگر جهان کسي که اين کار را بکند، جرم سنگيني مرتکب شده و بايد جريمه سنگين هم بپردازد؛ چون مي‌گويند بايد تشخيص مي‌داد و نبايد مي‌آمد و حالا بايد جريمه شود! گاهي خودم وقتي به ديگران اجازه عبور از چهار‌راه را مي‌دهم اما مي‌بينم خيلي بايد علاف بشوم چون ديگران فکر نمي‌کنند حالا نوبت به من هم رسيده و خانمم به شوخي مي‌گويد: تا تو باشي حق ديگران را رعايت کني! 2. رعايت‌نکردن ادب هم يکي‌ديگر از مواردي است که در خيابان‌ها بيشتر ديده مي‌شود. با کوچک‌ترين برخوردي يکي از آنها که قلدرتر است از ماشين پياده مي‌شود و بي‌آنکه ملاحظه افراد مسن‌تر و خانم‌ها را بکند هر چه ناسزاست به زبان مي‌آورد. براي خودم از اين نوع تصادف‌ها پيش آمده اما خوشبختانه ناسزايي به من نگفته‌اند. يک‌بار راننده‌اي در زمان تصادف پياده شد و من هم گفتم هر چه بگوييد همان مي‌شود. بعد کناري ايستاديم و او از من فندک خواست و من هم فندک ماشينم خراب شده بود، اما برايش فندک آوردم و سيگارش را کشيد و شروع کرديم به گپ‌زدن و همين تصادف باعث شد که در اين هشت سال همچنان با هم دوستي کنيم. 3. فکر مي‌کنم پليس چاره‌اي جز اين ندارد که پيش از دادن گواهينامه به رانندگان موتور و سواري -فرقي نمي‌کند- هر راننده‌اي را مورد تست روان‌شناسي قرار دهد که قبل از اينکه طرف پشت فرمان بنشيند حتما از سلامت روان برخوردار باشد که با ناسزا و دعوا و مرافعه و قلدري در خيابان‌ها رعب و وحشت ايجاد نکند. به هر حال هر کسي بايد فرهنگ استفاده از خودرو و موتور‌سيکلت را داشته باشد و بتواند خود را در برابر هر نوع اتفاقي مهار کند و بي‌گدار اعصاب برهم‌ريخته‌اش را تبديل به جار و جنجال و ناسازاگويي نکند. چندي پيش به يک پليس که از فرماندهان راهنمايي‌و‌رانندگي هم هست گفتم: شما براي موتورسوارها کاري نکرده‌ايد. پس چه بهتر که برايشان جاده‌هاي مخصوص درست کنيد. 4. فرهنگ‌سازي براي پيشگيري از اين بلبشوها نياز است. تصورم اين است وقتي منِ نوعي به قانون تمکين نمي‌کنم و در بعضي مسائل ادب را رعايت نمي‌کنم، يک مدتي شده، حتي به‌زور به من القا بشود و حالي‌ام بکنند که استحقاق رانندگي را ندارم. يک‌بار در تلويزيون مي‌ديدم که سردار راهنمايي‌و‌رانندگي دارد التماس مي‌کند که تو را به‌خدا سبقت ناجور نگيريد و در آن روز تعطيلاتي بود و مردم بيشتر به خارج از شهر مي‌رفتند. آيا يک سردار مي‌تواند از دزدها خواهش کند که دزدي نکنند؟ آنها دزدند و دزدي مي‌کنند. کسي که در راهنمايي‌و‌رانندگي خلاف مي‌کند چون به قانون تمکين نمي‌کند پس چه فرقي با دزد دارد؟ و بايد مثل همان دزد با او برخورد بشود. اگر برخورد شديد در راهنمايي‌و‌رانندگي بشود، حتما تأثيرگذار است. من در ولنجک زندگي مي‌کنم و در اينجا خيابان‌هاي يک‌طرفه و ورود ممنوع زيادي هست که برخي از رانندگان از آنها عبور مي‌کنند و انگار‌نه‌انگار خلاف مي‌کنند. طرف سوار پورشه است و ورود ممنوع آمده و اگر من هم اعتراض کنم سرم داد مي‌کشد که به تو چه؟! يعني طوري رفتار مي‌کند که انگار من خلاف کرده‌ام. با‌فرهنگ‌بودن ربطي به ثروت و سواد ندارد و در اينجا که ظاهر امر بايد همه بافرهنگ و قانون‌مدار باشند؛ برخي هستند که بيشتر از آن پايين‌ها در راهنماي‌و‌رانندگي خلاف مي‌کنند چون خود را برتر مي‌دانند! در‌حالي‌که قانون، قانون است و براي همه يکي! بنابراين فرهنگ‌سازي براي کل جامعه ضرورت دارد تا هر امر بهنجاري به فرهنگ درست تبديل شود و ما کمتر شاهد گرفتاري‌هاي ناشي از بي‌فرهنگي و رعايت‌نکردن قوانين و ادب در سطح جامعه باشيم. 5. يک‌بار در اطراف تئاترشهر دنبال جاي پارک مي‌گشتم که علاوه بر من و خانمم يکي از دوستان هم همراهمان بود و وقتي به يک مسير ممنوع رسيدم، او گفت که برو از آنجا رد شو، اما من واقعا شرمنده شدم از خودم که چرا بايد قانون را زير پا بگذارم و اگر مردم متوجه گريز من از قانون بشوند، من بايد چه کار کنم که چنين رفتار خلاف قانوني را از منِ نوعي ببينند. من که شرمنده‌ام از قانون‌گريزي و اميدوارم ديگران هم با سخت‌گيري‌ها، به قانون‌مداري عادت كنند و به‌تدريج خودشان از رعايت‌نکردن آن احساس شرم کنند. 6. همه بايد بدانيم که دوره عربده‌کشي‌ها، لات‌بازي‌ها و فحش‌هاي ناجور‌دادن در کل ايران سرآمده است و در اين روزگار قانون بر رفتارهاي همگان حاکم است و در خيابان هم اين قوانين حاکم هستند و نمي‌شود از آنها تخطي کرد. اينکه در جايي تصادف بشود و يکي که قلدرتر است بيرون بيايد و به آدم لاغر و مردني مثل من ناسزا بگويد! نمي‌شود براي هر چيزي قلدربازي درآورد، همه بايد پيرو قانون باشند که در برابر اين تصادف‌ها و اتفاقات بهترين حُکم را جاري کند!

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.