|

معرفي کتاب

«سرگشتگان»: نوشته امين معلوف و ترجمه سيدحميد‌رضا مهاجراني، داستان مردماني است که خود را نسلي سوخته مي‌دانند؛ نسلي که در آتش یک جنگ سوخت؛ نسلي که گروهي از آنان براي گريز از خاکسترشدن در شراره‌هاي پرشرش راه مهاجرت در پيش گرفتند، اما آن هجرت نه زمينه‌اي بارور شد براي کشت انديشه‌اي ناب و نه مددي براي نمو يک هستي نوين که گردابي شد براي فرودادنشان در غرقابه بيگانگي و زيستن در غربتي خودخواسته يا شايد برآمده از سر اجبار. غربتي که در سال‌هاي سياهش عده‌اي به چشم معضل به آنان نگريستند و اين پيام را به آنان دادند که «تو در سرزميني زيست مي‌کني که اصلا وجود نداري» يا با آبي شسته‌تر «لياقت بودن نداري!» و عده‌اي ديگر با چشم ترحم پيام‌آور « عزيزم تو در کشور دومت زيست مي‌کني نترس ما هوايت را داريم!» که اين دومي از اولي خيلي زهرتر و تلخ‌تر است! اما آناني که ماندند، نادارانِ ناتواني شدند که به ستايش قدرت روي آوردند.
سرگشتگان را بايد خواند چون:
- داستان آناني است که سفرشان نه به عزم ستيز بود، نه شکفتن آغاز، نه رهايي از خيل اندوه، نه رسيدن به صبح هشياري و نه ابتدايي براي بيداري.
- داستان مردمي است که ماندنشان نه به قصد پايداري که از ترس هياکل ترس‌آفرين بود.
- داستان قومي است که به جاي گوشِ جان سپردن به سرود سبزه‌ها، نواي باغ‌ها، شعر درختان زيتون، سرود بي‌کلام پرندگان و تسبيح سرشار از حيات کائنات به پيامِ خشک و پر‌مرگِ گلنگدن، صفير خالي از عطوفت گلوله، رعد مسلسل‌، انفجار مهيب خمپاره و عربده سياست باز و يوغ‌‌دار جنگ دل سپردند و به همه اينها عشق ورزيدند. وه چه کاميابي شيريني دارد اين عشق پرورده در پروا!
- داستان آناني است که ندانستند حضور ويراني و نا آباداني همان غياب انسان است و هر جا انسانيت غایب باشد، اهريمن خشم و خون حضوري پررنگ خواهد يافت! پس داستان سرگشتگان را بايد خواند و به خاطر سپرد.
مرگ کوچک: و چنين گفت سالک طريقت حق محيي‌الدين بن عربي: «الحبُّ موتٌ صغيرٌ» و عشق مرگي است کوچک. مرگي که براي باورمندان چون عادتي است به زندگي، مرگي سرشار از حيات و هست‌شدن.
مرگي کوچک روايت زندگي پر‌فراز‌و‌نشيب سرمد عشق حضرت «محيي‌الدين بن عربي» است که راوي‌اش با اسلوبي به آیين و هنجار همگام با جنبش و رفتار آرام محيي آن را حکايت مي‌کند. قصه يک زندگي است مست از شور عشق و گرم از گفتن و گاه‌به‌گاه صحنه ميدان رزمي است بي‌وقفه در برابر دين‌فروشان و کسبه زهد ريایي و تلاشي تمام و تهي از يأس براي يافتن چهار وتدِ عشق و ايمان و ايثار و آدميت‌. اين کتاب نَقلي است به طعم نُقل از سخن آشناي عشق، با بم و زير و حضيض و اوج و سرشار از هزاران جاودانه موج. قصه عيار مهر و کين مرد و نامرد، هم روايت پيکاري است سهمگين و هم گُل آذين باغي است از عزلت، عزلتي به لطافت غمزه ياس آبي.
عزازیل: قصه عشقی است بر‌آمده از حقیقت. داستان واقعی و خود‌نگاشت پزشکی راهب و مصری‌تبار به نام «هیپا» که در قرن پنجم میلادی می‌زیسته؛ قرنی که شاهد اوج درگیری‌ها و تنش‌های ایدئولوژیک بین اربابان کلیسا بود و در‌آن‌میان تنش‌های فکری در عرصه دانش شریف لاهوت بین اسقفیه اسکندریه به رهبری اسقف «کِرُ لُس» و قسیس نسطور که بعدها به مقام اسقف انطاکیه رسید، از معروفیت بالایی در تاریخ کلیسا برخوردار است. هیپا در این داستان راه‌پوی طریق عشق است که هر بار فکر می‌کند به آن رسیده؛ مثل آبی روان از لای انگشتانش سُر می‌خورد و نمی‌داند کجا محو می‌شود. گاهی آن را در غمزه‌های اوکتاویای بت‌پرست و صداقت باورش به خداوندگاران خیالی و خانه با شکوه و حشمتش می‌یابد و گاهی هم آن را در کلام خردمندانه هیپاتی فیلسوف و ریاضی‌دان پیدا می‌کند و گاهی در انزوا و عزلت‌پیشگی و دمی دیگر در محراب کلیسا و اتاقک صومعه‌ای دور‌افتاده نشسته بر فراز تپه‌ای محزون و روزی دیگر در صدای بهشتی و حنجره آسمانی مُرتای روستایی؛ اما هر بار احساس می‌کند به عشق نزدیک شده و درکی عمیق از آن یافته. این عشق است که مانند پرنده‌ای چابک از مقابلش پر می‌کشد و در دل آسمان به دوردست‌هایی دور می‌رود و حتی وقتی آن‌قدر به آن نزدیک می‌شود که یقین می‌یابد دو بال پروانه‌سایش را میان سر‌انگشتانش به نرمی می‌گیرد، آن پروانه در اوج نزدیکی چرخ‌زنان در سطح زمین که پنداری می‌نشیند و نمی‌نشیند، از این سو به آن سو می‌پرد و هیپا عاجز از گرفتنش است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.