تقابل عربستان با ایران از نگاه رسانهها
تغییر لحن ولیعهد سردرگم
شرق: دور تازه تقابل عربستان سعودی با ایران از ماجرای حمله به تأسیسات نفتی آرامکو آغاز شد. این استدلال که «این حمله از یمنیها برنمیآید» از استدلالهای آمریکا، عربستان و اروپا برای اتهامزنی به ایران بود؛ اما به نظر میرسد اخبار حمله زمینی اخیر حوثیها به خاک عربستان نمایشی دوباره از آسیبپذیری عربستان سعودی و ضعف نظامیاش، حتی در مقابل همان حوثیهاست و این اتفاق همزمان با ادامه نشانهها از ناامیدی عربستان از رویکردهای تقابلی و حرکتش به سمت کنارآمدن با ایران رخ میدهد. رابرت فیسک، تحلیلگر شناختهشده حوزه غرب آسیا در ایندیپندنت، نگاه تندی به رفتار سعودی دارد و تیآرتی نیز در نوشتهای به بررسی این تغییر لحن میپردازد. بریدههایی از این دو نوشته را در ادامه میخوانید.
ایندیپندنت: عربستان سعودی بهسوی آشوب میرود
تصاویر ویدئویی حوثیها از کشتهشدن یا تسلیمشدن سربازان سعودی و متحدانشان، درون شهر مرزی سعودی به نام نجران، نمایشگر ضربهای ویرانگر به پادشاهیای است که مدام تهدید به جنگ علیه ایران میکند. اگر [این کشور] نمیتواند از نیروهای مسلح خودش درون قلمرو سعودی حفاظت کند، هدردادن وقت در تهدید ایران با اقدام نظامی به خاطر ویرانی شدید دو هفته پیش تسلیحات نفتی در عبقیق و خوریس چه معنی دارد؟
آیا قرار است حالا از سربازان آمریکایی خواسته شود بهعنوان سربازان مزدور برای این پادشاهی عجیب کار کنند؟ مشخص است که سربازان خود عربستان سعودی با بسیاری از هواپیماهای جنگنده، موشک و کمکهای آمریکایی و بریتانیایی، به همان اندازه که قبلا بودند، ناامیدکنندهاند. یادتان هست چطور نتوانستند در مقابل صدام از خودشان دفاع کنند؟ همان زمان حمله به کویت در سال ۱۹۹۰ که گروهی از ارتشهای بینالمللی را وارد کردند تا از آنها «حفاظت» کنند.
حالا انگار [ترامپ] باید از یک پادشاهی بیرحم دفاع کند که ایران را بابت حملاتش(حملات حوثیها؟) علیه تأسیسات نفتی عمده سعودی به جنگ تهدید میکند؛ اما با چه؟ ایران را بمباران کند و بعد از آنها بخواهد به کشتیهای آمریکایی یا به سربازان ایالات متحده در عربستان سعودی شلیک متقابلی نداشته باشند؟ قرار است [خطر] ایران را جدی بگیریم اما آیا وقتی رقیب اصلیاش، یک پادشاهی که از «بریدن سر مار» (ایران) حرف میزند، این طور مثل احمقها رفتار میکند، میشود چنین کرد؟
تیآرتی: تغییر ادبیات ولیعهد سعودی درباره ایران
دوسال پیش، حاکم جوان و بیتجربه سعودی مطمئن بود که میتواند در خاورمیانه «از شر ایران راحت شود» اما حالا به سمت گفتوگو تغییر مسیر داده است. برای ولیعهد جاهطلبی که اعضای مهم خانواده سلطنتی سعودی را بازداشت کرد و جنگی پرهزینه در یمن به راه انداخت، این تغییری رادیکال است که از گفتوگو با ایران حرف بزند.
یکی، دو سال پیش، همین «امبیاس» [محمد بنسلمان] که از ترامپ جان تازهای گرفته بود، در واکنش به دامنه فعالیت گسترده ایران در خاورمیانه حرفهای تهدیدآمیز و پرطمطراقی میزد و امکان هرگونه گفتوگو با ایران را رد میکرد. از آن زمان، بسیاری مسائل از کشتن خاشقجی تا جنگ ناکام یمن، در این پادشاهی و در خاورمیانه رخ دادهاند که برای ریاض و ولیعهد جوانش هزینه داشتهاند؛ این او را مجبور کرده است با تهران کنار بیاید. پیشترها در سال ۲۰۱۷، امبیاس ایده بردن نبرد پادشاهی به درون قلمروهای ایرانی را پیش کشیده بود اما امروز به نظر میرسد برعکس آن اتفاق افتاده است.کارشناسان دلایل مختلفی برای تغییر لحن امبیاس درباره ایران یافتهاند که یکی از آنها فقدان حمایت ایالات متحده از جنگ محتمل با ایران است. دلیل دیگری که باعث شده سعودیها اشتهایی برای جنگ با ایران نداشته باشند، ممکن است بیتجربگی این پادشاهی باشد. ایران کادری از سربازان با انگیزههای بالا و سپاه پاسداران در کنار نایبان شیعه در سراسر منطقه دارد. از طرف دیگر، سعودیها ارتشی بیتجربه دارند که بیشتر به سربازان خارجی و آمریکایی تکیه دارند تا از کشورشان دفاع کنند و
برایشان بجنگند؛ افرادی که با ظرفیت نظامی عربستان سعودی آشنا هستند، اغلب یکی از جوکهای بسیار مشهور در خاورمیانه را پیش میکشند: «عربستان تا آخرین پاکستانی خواهد جنگید».ترکیب ظرفیت نظامی عربستان سعودی، بیمیلی ایالات متحده به شروع جنگی دیگر و دغدغههای اقتصادی مانند درگیرشدن آرامکوی سعودی، در هفتههای اخیر ولیعهد سعودی را به عقبنشینی از ادبیات تندش درباره ایران واداشته است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.