خبرنگار نيويورکر از تلاش ناکام رئيسجمهور آمريکا خبر داد
ترامپ همچنان پشت خط روحاني
شرق: هرچند «توييتر» براي رئيسجمهور جمهوريخواه آمريکا، محبوبترين رسانه در فضاي مجازي است، اما گويا دونالد ترامپ براي برقراري ارتباط با رئيسجمهور ايران ترجيح ميدهد از تلفن استفاده کند و البته هيچگاه کسي در آنسوي خط گوشي را برنداشته است. يک هفته پيش رئيسجمهور ايران در آمريکا بهسر ميبرد و خيليها، بهخصوص سران اروپايي به دنبال اين بودند تا ديداري بين حسن روحاني و ترامپ صورت بگيرد. هرچند رئيسجمهور فرانسه تا تماس تلفني با رئيسجمهور آمريکا هم پيش رفت، اما مکالمهاي ميان ترامپ و روحاني شکل نگرفت. نويسنده نشريه نيويورکر روز گذشته ماجراي اين اتفاق را بيان کرده است. رابين رايت، مدعي شده: «عصر سهشنبه، ۲۴ سپتامبر (دوم مهر) رئيسجمهوري فرانسه ميخواست با حسن روحاني در هتل «ميلنيوم هيلتون» که روبهروي خيابان مقر سازمان ملل در نيويورک است، ديدار کند. امانوئل مکرون در نظر داشت که يک گفتوگوي تلفني سهنفره با روحاني و ترامپ برقرار کند و يک تيم متخصصان فني نيز وارد هتل شدند تا براي ساعت ۲۱:۳۰ يک خط تماس امن در اتاق ملاقات روحاني ايجاد کنند». او نوشته: «مأموريت مکرون در نيويورک اين بود که از ترامپ و روحاني در رابطه با طرح چهاربندي فرانسه براي شروع ديپلماسي و اجتناب از يک جنگ ديگر در خاورميانه يک توافق شفاهي را تضمين کند. در پايان روز سهشنبه روحاني در حالتي نبود که باور کند ترامپ اولين گام را برخواهد داشت و درباره برداشتن تحريمها قولي بدهد. وقتي مکرون وارد هتل شد، روحاني پيشتر به اتاق خوابش رفته بود. وزير خارجه ايران بعدا به من گفت که «اين فقط يک بازي بود که ما را بدون ارائه تضمينهايي درباره اقدامات ترامپ، به يک ديدار بکشانند»». اين روزنامهنگار آمريکايي مدعي شده: «به گفته منابع مطلع، تماس از طرف خط ترامپ ساعت ۹:۳۰ انجام شد. مکرون گوشي را برداشت، اما روحاني هرگز از اتاقش بيرون نيامد». انتشار حرفهاي خبرنگار نيويورکر در حالي است که هنوز مقامات ايراني اين ادعا را تأييد يا تکذيب نکردهاند و تماس خبرنگار «شرق» براي تماس با مقامات دولتي ناکام بود. اگر ادعاي اين خبرنگار نيز درست باشد، جاي تعجب ندارد، چراکه تيرماه سال پيش بود که سخنگوي دولت از تماسهاي تلفني مکرر اما ناکام ترامپ براي گفتوگو با حسن روحاني گفته بود. محمود واعظي گفته بود در حاشيه مجمع عمومي سازمان ملل در سال 96 رئيسجمهوري آمريکا هشتبار تلاش کرده با رئيسجمهوري ايران صحبت کند، اما پاسخ حسن روحاني منفي بوده است. سخنگوي دولت نيز روز گذشته در نشست خبري خود درباره اشتياق آمريکاييها براي گفتوگو با ايران گفت: «رئيسجمهوري در سفر به نيويورک آمادگي داشت که در صورت توقف تحريمها با همه طرفهاي قبلي در نشست 1+5 گفتوگو کند، اما ترامپ حاضر به برداشتن سايه تحريمها از سر ملت ايران نبود، امتناع او از توقف تحريمها پيش از آغاز گفتوگوها دو شائبه را تقويت ميکند؛ اول آنکه آمريکا براي مذاکره جديت کافي ندارد و اينکه ترامپ قصد دارد از تحريم ملت ايران بهعنوان اهرم فشار بر سر ميز مذاکرات استفاده کند که اين نيت غيرانساني او براي ما غيرقابلقبول است». عکس يادگاري نميگيرم کمي بيش از يک سال از خروج ترامپ از برجام گذشته و او بارها تلاش کرده به هر صورت که شده مقامات ايراني را به پاي مذاکره بکشاند، اما موفق نبوده و تحريمها را افزايش داده است. چندي پيش حسن روحاني درباره اقدامات رئيسجمهوري آمريکا گفته: «تا اولين قدم از سوي شما که همان رفع تحريمهاي غلط و ظالمانه عليه ملت ايران است، برداشته نشود، اين قفل باز نخواهد شد. اگر کسي تنها به دنبال عکسگرفتن با حسن روحاني باشد، اين امکانپذير نيست، مگر آنکه از تمام تحريمهاي ظالمانه دست بردارند و به حقوق ملت ايران احترام بگذارند که در اين صورت شرايط عوض خواهد شد». حسن روحاني امسال هم در سازمان ملل تأکيد کرد که در صورت برداشتهشدن تحریمها از سوي آمريکا حاضر به مذاکره خواهد بود. او در سخنراني خود گفته بود: «اگر نسبت به اسم برجام حساسيت داريد، به رسمِ آن بازگرديد و به چارچوب قطعنامه ۲۲۳۱ شوراي امنيت، متعهد باشيد. تحريمها را متوقف کنيد تا راه گفتوگو باز شود». روحاني همچنين در نشست خبري خود در نيويورک گفته بود: «به صراحت گفتيم که کاملا آماده مذاکرهايم، اما نه در فضاي تحريم و فشار. شما يک فضاي آزاد و عادلانه ايجاد کنيد، ما کاملا آمادهايم. حتي به سران اروپا که ميگفتند چه وقت آماده جلسه 1+5 هستيد، ميگفتم حتي اگر يک ساعت ديگر شما اين فضاي مناسب را درست کنيد و فضاي مسموم و سم را برداريد، حاضرم در جلسه 1+5 شرکت کنم». هرچند بعد از اين سخنان، ترامپ مدعي شد که ايران از او درخواست ملاقات کرده است، اما پاسخ منفي داده است. تلفني که جواب داده شد هرچند تماسهاي تلفني دونالد ترامپ بدون پاسخ مانده است، اما باراک اوباما، رئيسجمهور پيشين آمريکا، در اولين حضور حسن روحاني بهعنوان رئيسجمهور در آمريکا، شانس خود را براي برقراري تماس تلفني با روحاني امتحان کرد و اتفاقا نتيجه گرفت. اين گفتوگو که در آخرين ساعات حضور حسن روحاني در نيويورک انجام شد، به آغاز گفتوگوهاي وزيران خارجه آمريکا و بعد از آن مذاکرات هستهاي در سطح وزيران خارجه 1+5 منجر شد. مردادماه امسال، رئيسجمهوري در بازديد از وزارت خارجه و ديدار با محمدجواد ظريف، درباره اين تماس تلفني گفته بود: «اگر در نيويورک وزير امور خارجه ما با وزير امور خارجه آمريکا ديدار نکرده بود و من به تلفن اوباما جواب نميدادم، توافق با سختي و کندي انجام ميشد. اينکه در کمتر از صد روز با شش قدرت بزرگ به توافق موقت ژنو برسيم، در برخي از مواقع دشوار بود. ساعت پنج صبح براي پذيرش نهايي اين توافق صحبت ميکرديم که گرفته شد و عمل شد، آسان نبود. اين يک توافق بزرگ بود».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.