|

سیاست‌های فارابی در حمایت از سینمای کودک و نوجوان

گروه هنر: به‌تازگی بنیاد سینمایی فارابی بعد از برگزاری سی‌و‌‌دومین جشنواره فیلم‌های کودکان و نوجوانان در اصفهان، گزارشی از عملکرد خود منتشر کرده که به این شرح است: در گزارش ستاد اطلاع‌رسانی سی‌ودومین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان آمده است: «بنیاد سینمایی فارابی سال‌های گذشته حضوری جدی در زمینه تولیدات سینمای کودک داشته که بخشی از این تولیدات، در سی‌و‌دومین جشنواره درخشیدند و حال مهیای اکران در سینماهای سراسر کشور می‌شوند با این قصد که مخاطبان زیادی را جذب کنند. بنیاد به همراه کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان، همواره نقش عمده‌ای در حمایت از تولید و ساخت فیلم‌های سینمای کودک داشته است. جشنواره سی‌و‌دوم هم که چندی پیش به پایان رسید، از این قاعده مستثنا نبود و فیلم‌های تولیدی بنیاد سینمایی فارابی و کانون توانستند در میان برگزیدگان سهم عمده‌ای داشته باشند». ‌ فیلم‌های برتر امسال برآمده از فارابی و کانون در میان فیلم‌های برگزیده جشنواره سی‌و‌دوم، فیلم سینمایی «قطار آن شب» (حمیدرضا قطبی) که محصول بنیاد سینمایی فارابی است، پنج جایزه پروانه زرین بهترین فیلم کودک، جایزه ویژه یونیسف، دیپلم افتخار بهترین بازیگر، پروانه زرین جایزه ویژه هیئت داوران و جایزه ویژه دبیر جشنواره را دریافت کرد. فیلم سینمایی «بازیوو» (امیرحسین قهرایی) نیز موفق به دریافت جوایزی شد. همچنین فیلم «اقیانوس پشت پنجره» (بابک نبی‌زاده) از محصولات کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان نیز مرکز توجه قرار گفت. درخشش محصولات فارابی در دوره‌های گذشته با نگاهی گذرا به دو دوره قبلی جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان، به نام فیلم‌هایی مانند «اسکی‌باز» و «ضربه‌فنی» که محصولات بنیاد و کانون بوده‌اند، برخورد می‌کنیم که در میان آثار برگزیده قرار گرفتند. فیلم «اسکی‌باز» (فریدون نجفی) که با مشارکت بنیاد سینمایی فارابی تولید شد، جایزه ویژه هیئت داوران برای بهترین بازیگر کودک، پروانه زرین بهترین کارگردانی فیلم بلند بخش بین‌الملل، جایزه ویژه هیئت داوران کودک و نوجوان بین‌الملل برای بهترین بازیگر، پروانه زرین بهترین بازیگر (کودک) بخش بلند سینمایی، جایزه ویژه هیئت داوران و پروانه زرین بهترین فیلم بلند سینمایی (نوجوان) را از جشنواره سی‌ام از آنِ خود کرد. در سی‌و‌یکمین دوره جشنواره نیز فیلم «ضربه‌فنی» (غلامرضا رمضانی) که محصول مشترک بنیاد سینمایی فارابی و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بود، توانست بهترین فیلم‌نامه، بهترین فیلم نوجوانان در بخش سینمای ایران، جایزه زاون و بهترین فیلم نوجوان در بخش مسابقه‌ای را کسب کند. در این دوره، فیلم «تپلی و من» (حسین قناعت) از محصولات فارابی، توانست پروانه زرین بهترین بازیگر کودک را از آنِ خود کند. همچنین فیلم «دوچ» (امیر مشهدی‌عباس)، از تولیدات مشترک بنیاد با کانون نیز توانست جایزه بهترین فیلم بخش یونیسف در سی‌‌و‌یکمین دوره جشنواره را از آن خود کند. فعالیت‌های مشارکتی با سایر نهادهای مرتبط این بنیاد و کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان سبقه زیادی از گذشته تا امروز در زمینه تولیدات سینمایی برای حوزه کودک داشته است؛ اما تا همین پنج سال پیش، هیچ‌گاه ارتباطی جدی میان این دو مرکز شکل نگرفت تا اینکه بنیاد سینمایی فارابی توانست مشارکت کانون را به شکلی جدی جذب کند که در نتیجه این همکاری، آثار سینمایی باکیفیتی برای کودکان تولید و به نمایش درآمد. همچنین بنیاد سینمایی فارابی در سال‌های اخیر همراهی و مشارکت جدی و نزدیکی با وزارت آموزش‌و‌پرورش در برگزاری جشنواره فیلم رشد داشته است؛ جشنواره‌ای که با 44 سال سابقه و برگزاری 37 دوره، قدیمی‌ترین جشنواره فیلم در ایران است. اجرای طرح سامانه اردوی مدارس همچنین برگزاری دو دوره جشن ملی سیمرغ و پروانه‌ها در ایام برگزاری جشنواره فیلم فجر (نمایش فیلم‌های منتخب سینمای کودک برای دانش‌آموزان) از دیگر فعالیت‌های مشارکتی این بنیاد سینمایی به شمار می‌آید. ‌گذر بنیاد سینمایی فارابی از رویکرد جشنواره‌ای سال‌هاست که سینمای کودک به فیلم‌هایی درباره کودک که تنها مختص نمایش در جشنواره اصفهان هستند، محدود می‌شود. فیلم‌هایی که از قابلیت اکران برخوردار نیستند و اگر هم رنگ پرده نقره‌ای را به خود ‌ببینند، در جلب مخاطبان ناکام‌اند. حال فارابی با تغییر رویکرد خود نگاهی آینده‌محور به سینمای کودک و نوجوان را در پیش گرفته و به‌دنبال آن است که فیلم‌های این حوزه تنها متمرکز بر جشنواره فیلم کودک نباشند بلکه بتوانند در اکران عمومی جایگاه مناسبی برای خود دست‌و‌پا کنند. در واقع بنیاد سعی کرده از نگاه صرف جشنواره‌ای گذر کند و به‌دنبال ایجاد جایگاهی درخور سینمای کودک در اکران عمومی است. ‌ ارتباط‌گیری با مخاطب توأم با ویژگی‌های حرفه‌ای عملکرد چند سال اخیر بنیاد سینمایی فارابی نشان می‌دهد که این بنیاد معتقد است فیلم‌های تولیدی حوزه کودک علاوه‌بر داشتن ویژگی‌های فنی و هنری باید بتوانند ارتباط بیشتری با مخاطبان برقرار کنند. حضور قهرمان، امیدبخشی و ترویج نگاه امیدوارانه، پرهیز از سیاه‌نمایی، فضای فانتزی که با تخیل کودکان و نوجوانان سر‌و‌کار داشته باشد و برای کودکان و نوجوانان بودند نه درباره کودکان و نوجوانان بودن و... ازجمله ویژگی‌های مورد توجه این بنیاد برای تولید آثار سینمایی است. فارابی با چنین رویکردی به دنبال پیشرفت و جهانی‌شدن سینمای کودک و نوجوان ایران است؛ سینمایی که مدت‌ها محدود به فیلم‌هایی با برچسب واقع‌گرایانه بود و تنها تلخی، سیاهی و ناامیدی را به روح و روان کودکان تزریق می‌کرد. در واقع این بنیاد سینمایی حضور در جشنواره‌های خارجی را اولویت اساسی خود برای حمایت از آثار سینمایی قرار نمی‌دهد و براین اساس فیلم‌هایی که تصویر نادرست و غیرواقعی از فرهنگ شهرها و نقاط مختلف ایران نمایش می‌دهند، جایی در فهرست حمایتی این سازمان نخواهند داشت. ‌ توجه به ادبیات کودک و نوجوان و اقتباس ادبی فارابی در جهت حفظ و معرفی فرهنگ ایرانی، توجه ویژه‌ای به حوزه ادبیات کودک و نوجوان را در سال‌های اخیر در دستور کار خود قرار داده است تا داستان‌ها و آثار این حوزه منبع قابل‌توجهی برای اقتباس آثار سینمایی باشند. به همین منظور سامانه اینترنتی «سینما قصه» را راه‌اندازی کرده تا ضمن معرفی داستان‌ها و رمان‌های مورد پسند کودکان و نوجوانان، فضایی را برای تهیه‌کنندگان سینمای ایران مهیا کند تا با مراجعه به این سامانه بتوانند از حجم گسترده داستان‌های ایرانی جهت اقتباس سینمایی استفاده کنند. البته فارابی از تهیه‌کنندگانی که تصمیم به ساخت داستان‌های حاضر در این مجموعه داشته باشند، حمایت ویژه‌ای خواهد کرد و آثارشان را در اولویت‌های اصلی تولیدات سینمایی خود قرار می‌دهد. ‌ اکرانی موفق در انتظار محصولات جدید رویکرد جدید این بنیاد در زمینه اکران هم توانسته نتیجه مثبتی را در پی داشته باشد و فیلم‌های این حوزه در کنار سایر فیلم‌ها رنگ پرده نقره‌ای را به خود ببینند. «ضربه فنی» فیلمی بود که سال گذشته در سینماهای سراسر کشور به نمایش درآمد و توانست در گیشه نیز عملکرد قابل‌قبولی داشته باشد و به‌تازگی هم «تپلی و من» روی پرده رفته است که توانسته از یک میلیارد تومان فروش گذر کند، آن‌هم در شرایطی که مدارس تعطیل و فیلم‌های پرمخاطبی در حال اکران هستند که کار را برای فروش بیشتر یک فیلم کودک سخت می‌کنند. ‌مشارکت در تولید انیمیشن‌های پرمخاطب بنیاد در حوزه کودک به انیمیشن هم توجه بسیاری دارد که حاصل آن در سال‌های اخیر مشارکت در ساخت دو انیمیشن پرمخاطب «فیلشاه» و «شاهزاده روم» (هادی محمدیان) است. کیفیت این دو اثر نظر پخش‌کنندگان و خریداران خارجی را به حدی جلب کرد که در بازارهای جهانی به رسانه‌های کشورهای مختلف فروخته شدند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.