مروری بر نگاه رسانههای خارجی به ایده گفتوگو بین روحانی و ترامپ
تردیدهای یک دیدار
روحاله نخعی: صحبت از احتمال دیدار بین روحانی و ترامپ، تازهترین بخش پروژه رئیسجمهور فرانسه در تلاش برای کاهش تنشها بین ایران و آمریکا بود که در اواخر نشست این دوره گروه ۷ رونمایی شد. از زمان مطرحشدن این ایده، رسانهها بررسیها، تحلیلها و گمانهزنیهای خود را منتشر کردند. اغلب این نوشتهها و گزارشها، هالهای از بدبینی و تردید نسبت به وقوع این دیدار و احتمال نتیجهبخشبودن آن را مطرح کردهاند. واشنگتنپست، در تحلیلی دراینباره به قلم آدام تیلور، مدعی است که اگر ترامپ واقعا بهدنبال دیدار با روحانی باشد، «هم متحدان و هم دشمنان، سر راه او خواهند ایستاد». خبرنگار واشنگتنپست اینطور توضیح میدهد: «درعینحال که تلاش ترامپ برای گفتوگو با روحانی، ممکن است خطر درگیری را کاهش دهد، ممکن هم هست که برخلاف دیدگاههای بعضی از نزدیکترین متحدانش قرار بگیرد، چه داخل و چه خارج». او بعد از اشاره به مواضع و سوابق ضد ایرانی جان بولتون، مشاور امنیت ملی ترامپ و مایک پمپئو، وزیر خارجه آمریکا، مینویسد متحدان اصلی ترامپ در خاورمیانه که عربستان سعودی و امارات متحده عربی هستند، بیشتر بهدلیل «سیاستهای سختگیرانه او علیه ایران» از او حمایت کردهاند و اگر او مسیر را برعکس کند، عقب خواهند نشست. تیلور همچنین اشاره میکند که بنیامین نتانیاهو خود در این زمینه دستبهکار شده است و حملات اسرائیل به لبنان، سوریه و عراق را در سایه این تحولات تحلیل میکند: «درست قبل از یک انتخابات اسرائیلی دیگر، مصالحه بین ایالات متحده و ایران برای نتانیاهو فاجعهبار خواهد بود». بیزنس اینسایدر در همان تیتر اشاره میکند که حتی اگر این دیدار هم رخ دهد، تنها برای عکسگرفتن رهبران با هم خواهد بود. این رسانه در تحلیلی که به قلم جان هالتیونگر منتشر شده است، مینویسد، کسانی مثل بولتون و پمپئو در دولت ترامپ «از هر کلک بوروکراتیک» برای مانعتراشی بر سر این راه گشایش استفاده خواهند کرد. هالتیونگر مینویسد ترامپ هم به پیچیدگیهای لازم برای چنین توافقی علاقهمند نیست. راندا اسلیم از تحلیلگران خاورمیانه به این رسانه گفته است «بسیار شبیه به رویکردش در گفتوگوها با کیم جونگ اون رهبر کره شمالی، رئیسجمهور بهدنبال عکسگرفتن با رئيسجمهور ایران است». اسلیم میافزاید: «ایرانیها با اهالی کره شمالی صحبت کردهاند و فهمیدهاند که عکسگرفتنها با ترامپ لزوما به این معنا نیست که او مایل به توافقکردن است». سیانبیسی، با توربیورن سولوت، کارشناس خاورمیانه مصاحبه کرده که میگوید: «در این مرحله، هنوز دلایل بسیار خوبی وجود دارد که در هرگونه دیدار رسمی یا هر چیزی شبیه به یک نشست، تردید کنیم». او ادامه میدهد: «مشکل در این لحظه این است که فاصله بین دو طرف که باید پر شود، بسیار بزرگ است». او با بررسی وضعیت تنشها بین دو کشور میافزاید: «آنها [ایرانیها] بسیار تحت تأثیر تجربهشان در برجام هستند که آنطورکه انتظار داشتند، از کار درنیامد». اسلیت به تناقض موضعگیریهای اخیر آمریکا در حاشیه جی۷ با راهبردهایش در قبال چین و ایران میپردازد و او را «مذاکرهکنندهای داغان» میخواند. کپلن ادامه میدهد: «مشکل اساسی سرگردانی ترامپ این است که نمیداند چه میخواهد. اگر شی الان بخواهد به جنگ تجاری پایان دهد، مشخص نیست چه کاری لازم است بکند تا ترامپ را قانع به آتشبس کند. همینطور مشخص نیست روحانی برای اینکه تحریمها از کشورش برداشته شود، لازم است چه کند. در هر دو نمونه، ترامپ اوضاع را به هم ریخت، تعرفههای شدید بر چین اعمال کرد و از توافق چندجانبه هستهای با ایران خارج شد، با این باور که طرف دیگر در مواجهه با قدرت آمریکا و تسلط او بر توافق، بهسادگی عقب خواهد نشست». نیوزویک در تحلیلی که البته حامی گفتوگو است، به مشاوران ترامپ بهعنوان موانع چنین رویکردی اشاره میکند و مینویسد راهبرد ترامپ، حول محور فرضی نادرست بنا شده است که فشار اقتصادی به ایران، ایرانيان را به مذاکره با او وادار خواهد کرد: «واقعیت مشخص این است که ایران در مقابل فشار آمریکا سر خم نخواهد کرد. چنین کاری تنها فراخوانی برای فشار بیشتر در آینده خواهد بود».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.