|

غیرنظامیان افغان تاوان خوش‌بینی به مذاکرات قطر را می‌پردازند

عروسي خون

همه چیز در کابل آرام به نظر می‌رسید؛ پایتخت افغانستان در آستانه جشن‌های صدمین سالگرد عقب‌نشینی بریتانیا از این کشور و اعلام استقلال افغانستان قرار داشت و تدابیر امنیتی ویژه‌ای برای این مراسم اندیشیده شده بود. از سوی دیگر، خبرهای ظاهرا امیدوار‌کننده‌ای از دوحه قطر، محل برگزاری مذاکرات ایالات متحده و طالبان می‌رسید؛ اما شنبه‌شب، عاملی انتحاری با حمله به یک مراسم عروسی در کابل، ترس و اضطراب را دوباره به افغانستان باز‌گرداند. در این حمله حداقل 63 نفر که در تالار عروسی حضور داشتند، کشته و 180 نفر نیز مجروح شدند. به گفته شاهدان، دست‌کم هزار نفر به مراسم عروسی در این تالار در نزدیکی یک منطقه محل سکونت هزاره‌های شیعه در غرب کابل دعوت شده بودند و انفجار در قسمت مردانه این تالار رخ داد. دقایقی پس از این حمله، ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان، دست‌داشتن این گروه در این عملیات انتحاری را رد و محکوم کرد و ساعاتی بعد گروه داعش مسئولیت این حمله انتحاری را بر عهده گرفت. این منطقه حدود دو هفته قبل نیز صحنه انفجار دیگری بود؛ در آن حمله نیز انفجار یک خودروی بمب‌گذاری‌شده حداقل 14 کشته برجا گذاشت که اکثریت آنها کودک و زن بودند. گفته می‌شود این حمله نیز با برنامه‌ریزی داعش انجام شده بود و نیروهای امنیتی افغانستان هدف آن بودند. حملات اخیر تنها غیرنظامیان را قربانی نکرده است؛ یک روز قبل از حمله انتحاری در تالار عروسی در کابل، حمله‌ای به مسجدی در کویته پاکستان شد و حافظ احمدالله، برادر کوچک هیبت‌الله آخوندزاده، رهبر طالبان، در این حمله کشته شد. بر اساس آمارهای رسمی، از آغاز سال 2019 تا پایان ژوئن، نزدیک به چهار هزار غیرنظامی از‌جمله 900 کودک در بمب‌گذاری‌ها، درگیری‌ها و حملات انتحاری در افغانستان جان باخته‌اند. خشونت‌ها در افغانستان از سوی داعش و دیگر گروه‌های شبه‌نظامی در حالی در هفته‌های اخیر افزایش یافته است که فرستادگان ایالات متحده و طالبان در حال سپری‌کردن نهمین دور مذاکرات خود در قطر هستند و زلمای خلیل‌زاد، نماینده ویژه ترامپ در این مذاکرات، می‌گوید دو طرف به توافق نهایی نزدیک شده‌اند. با وجود خوش‌بینی دولت ترامپ، در افغانستان امیدواری زیادی به نتیجه‌بخش‌بودن این مذاکرات وجود ندارد؛ چرا‌که از یک سو با مخالفت طالبان، نمایندگان دولت افغانستان در این مذاکرات حضور ندارند و می‌توان گفت دولت اشرف غنی در این مذاکرات به حاشیه رانده شده است و خواسته‌های خود را از طریق نمایندگان دولت آمریکا به طالبان انتقال می‌دهد و از سوی دیگر، این نگرانی وجود دارد که طالبان از این مذاکرات برای مشروعیت‌بخشیدن به خود و افزایش نفوذ و قدرتشان در افغانستان استفاده کنند. خروج نظامیان آمریکایی از افغانستان و تعهد طالبان به استفاده‌نکردن از خاک افغانستان به‌عنوان پایگاهی برای حملات تروریستی، مهم‌ترین موضوعات محل اختلاف میان ایالات متحده و طالبان است و این نگرانی وجود دارد که اگر همان‌گونه که ترامپ برخلاف عقیده فرماندهان ناتو می‌خواهد‌ نظامیان آمریکایی افغانستان را ترک کنند، با توجه به ناتوانی مقام‌های امنیتی افغان در تأمین امنیت در تمام نقاط این کشور، از یک طرف طالبان با دست بازتری به توسعه مناطق تحت کنترل خود بپردازد و از سوی دیگر فضا برای فعالیت گروه‌های شبه‌نظامی دیگر ازجمله داعش فراهم شود. از طرف دیگر، دولت افغانستان در ابتدای سال 2019 از طالبان خواسته بود برای مقابله با داعش و نیز نشان‌دادن عزم جدی خود برای برقراری ثبات در افغانستان، تلاش بیشتری برای حفظ جان غیرنظامیان افغان کند؛ اما طالبان نه‌تنها این خواسته دولت اشرف غنی را فعلا بدون پاسخ گذاشته است، بلکه همچنان به حملات گاه‌و‌بیگاه خود در مناطق مختلف افغانستان ادامه می‌دهد. در همین حال، افزایش حملات داعش در هفته‌های اخیر که تازه‌ترین آن حمله شنبه‌شب در کابل بود، نشان می‌دهد توافق احتمالی میان ایالات متحده و طالبان فقط روی کاغذ اعتبار دارد و در عمل، با توجه به شکننده‌بودن وضعیت امنیتی در افغانستان، خروج نظامیان آمریکایی از این کشور پس از حضوری 18ساله می‌تواند باعث افزایش خشونت‌ها و درگیری‌ها میان دولت کابل و گروه‌های شبه‌نظامی ازجمله طالبان و داعش برای افزایش مناطق تحت کنترل خود شود. در چنین شرایطی، غیرنظامیان افغان بزرگ‌ترین قربانی وضعیت جدید این کشور خواهند بود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.