دستمزد فیلمنامهنویس حرفهای، جلوگیری از ضرر در تولید
سیدجلالالدین دُرّی.عضو شورای مرکزی کانون فیلمنامهنویسان
فیلمنامهنویس اولین و مؤلفترین شخصیت در تهیه یک فیلم است. او پیش از کارگردان کار میکند و مستقل از اوست. تنها جایی که میزان مؤلفبودن مستقل است، کار فیلمنامهنویس است. فیلمنامهنویس حرفهای میتواند به شدت یک فیلم را تولیدی بنویسد؛ اصلا تفاوت نویسنده حرفهای و غیرحرفهای در توانمندی اوست. برای نوشتن فیلمنامهای که نه روی کاغذ بلکه روی پرده جذاب باشد، فیلمنامهنویس حرفهای از نوشتن شخصیتهای اضافی و لوکیشنهای بیمورد امساک میکند یا اگر مینویسد لزوم آن را بارها بررسی ميكند. در شورای مرکزی کانون فیلمنامهنویسان برای نخستینبار عدد پایه نگارش فیلمنامه را مصوب کردهایم. حال که بحث دستمزد و کف مبلغ نگارش پیش آمده، عدهای ناله میکنند که چه خبر است؟ اکثر تهیهکنندههایی که سراغ فیلمنامه یا فیلمنامهنویس ارزان یا غیرحرفهای میروند، ممکن است از دادن مبالغ 80 تا 200 میلیون فرار کنند و پیش خود خرسند شوند که چندین میلیون سود کردهاند اما نمیدانند متضرر اصلی هستند. یک فیلمنامه غیرحرفهای با چند سکانس کوچک اضافی یا بازیگر اضافی، گاهی تا صدها میلیون تومان یا میلیاردها به تهیهکننده ضرر میزند و تهیهکننده غیرحرفهای از این امر غافل است. در پروژهای بودم که تهیهکننده مثل پروانه دور من میچرخید. اگر اراده میکردم هرچه میخواستم عین غول چراغ جادو ظاهر میشد. اصلا داشت به من برمیخورد. میگفتم شاید من را با کس دیگری اشتباه گرفتهاند. چرا اینها اینقدر به بازنویس فیلمنامه احترام میگذارند؛ همهجور امکانات از منوی باز غذا در هر کجا و هر چقدر اقامت رایگان و... تحملش را نداشتم. میخواستم خفه شوم. مگر ایران هم از این خبرهاست؟ مگر تهیهکننده پول یامفت دارد؟ خلاصه سر صحنه به خنده و شوخی از تهیهکننده پرسیدم آقا جریان این نویسندهسالاری در این پروژه چیست؟ دارد حالم بد میشود؛ چه نقشهای برایم کشیدهاید؟ حرف جالبی زد. تازه فهمیدم تهیهکنندههای حرفهای با فرزندان قهرکرده ننهقمر چه تفاوتهای زیادی دارند. تهیهکننده گفت همه هزینهای که برای تو میکنم از ماشین در اختیار و غذا و فلان و بهمان میشود 10 میلیون؛ تازه اگر بشود... گفتم خب زیاد نیست؟ گفت هیچی نیست. اگر تو یک روز فیلمنامه را زودتر به من بدهی. آن بازیگر ماهی 300 میلیون میگیرد، میشود روزی 10 میلیون. آن فیلمبردار و گروهش و آن گریمور و این لوکیشن و آن فلان و بیسار. در حساب سرانگشتی هر روز کار من زودتر انجام میشد، صد میلیون به نفع تهیهکننده بود. خیلی ساده من را نمکگیر احترام و تشریفات و مبلغ دستمزد کرد و یکهفتهای جلوی ضرر دومیلیاردی تعطیلی کار را گرفت. تهیهکننده حرفهای به نویسندهاش دستمزد حرفهای میدهد. آدم حرفهای استخدام میکند تا نویسنده کارکشته جلوی ضرر را بگیرد. این نکته را از باب تولید عرض میکنم خدمت تهیهکنندههای محترم که وقتی پول کمتری بدهید و نویسنده تازهکار یا نابلد بیاورید (الزاما هر تازهکاری نابلد نیست) خب از چند جای دیگر ضرر میکنید بیآنکه متوجه شوید. بیایید نویسنده را و زحمتش را پاس بداریم. او لشکر یکنفره است. جای همه یک بار حرف میزند، جای همه میمیرد، جای همه بازی میکند، صحنه را در ذهنش میچیند... لباسها را تن شخصیتها پرو میکند. اصلا یک بار فیلم را میسازد. جای همه کار میکند و کمتر از همه از سهم شهرت و اسم بهره میبرد. سهم او چند ثانیه تیتراژ است، تازه اگر بقیه نخواهند در اسم با او شریک شوند. نویسنده یک مؤلف تمامعیار است. مؤلف مستقل است. او پایهگذار شغل برای همه همکارانش در سینماست. نویسنده را حرمت نهیم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.