|

تابستان دیجیتالی کودکان: ممنوعیت یا توافق؟

آمنه ولی‌جانی.پژوهشگر مؤسسه مطالعات کودکی مدرس

برای برخی کودکان، تابستان به‌معنای نشستن تمام‌وقت پای کامپیوتر و تبلت است. با‌ اینکه بسیاری از والدین محدودیت استفاده از این وسایل را در طول تعطیلات تابستانی کاهش می‌دهند، اما ممنوعیت کامل آن معمولا اتفاق نمی‌افتد و البته نباید هم چنین شود. مسلما کودکان نیاز دارند که از محدودیت‌های دوران مهدکودک و مدرسه خارج شوند، اما از طرفی باید فعالیت‌هایی انجام دهند تا از طریق آن مهارت‌های جدید یاد بگیرند؛ مهارت‌هایی که در هیچ‌گونه از اپلیکیشن‌ها‌، بازی‌های‌ کامپیوتری و برنامه‌های تلویزیونی -‌ هرقدر هم که آموزنده و مفید باشند- یافت نمی‌شود. غرق‌شدن در ابزارهای دیجیتال اغلب بدون قصد قبلی و حتی پیش از آنکه والدین متوجه شوند رخ می‌دهد. برای نمونه کودکان تماشای یک فیلم سینمایی را شروع می‌کنند و تا تمام قسمت‌های آن را نبینند از جلوی تلویزیون بلند نمی‌شوند یا یک بازی‌ کامپیوتری را شروع می‌کنند، ولی این بازی - هرقدر که آموزنده باشد- تا بی‌نهایت ادامه دارد و هرگز تمام نمی‌شود. در تنظیم برنامه تابستانی کودکان، نباید استفاده از ابزارهای دیجیتال را به‌طور‌کامل منع کنید. استفاده متناسب از این ابزارها نه‌تنها مایه سرگرمی کودکان است، بلکه فرصت‌های یادگیری را هم برای آنها فراهم می‌کند؛ مثلا کودکان با در‌اختیارداشتن موضوع مشترکی برای گفت‌وگو می‌توانند مهارت‌های ارتباطی خود را افزایش دهند. بنابراین محدودیت‌های معقولی در استفاده از این ابزارها اعمال کنید، به‌طوری‌که امکان صرف وقت با خانواده و انجام‌دادن دیگر فعالیت‌ها را داشته باشند؛ می‌توانید پیشنهادهای زیر را امتحان کنید: برنامه‌ای به‌ منظور کار با ابزارهای دیجیتال برای کل خانواده تنظیم کنید که شامل فعالیت‌هایی مانند گردش، سفر و استفاده از گوشی و تبلت باشد. اگر به سفر می‌روید، درباره همراه‌بردن این ابزار و میزان استفاده از آنها توضیح دهید و توافق کنید. در صورت امکان، هر روز کودکان را به خارج از خانه؛ مثلا پارک یا زمین بازی، ببرید؛ فضای بیرون به رشد عضلات درشت کودکان کمک می‌کند. میزان استفاده کودک از این ابزارها نباید بیش از دو ساعت در روز باشد. چاقی و ضعیف‌شدن چشم از پیامدهای استفاده بیش از دو ساعت است. هر شب داستان‌های هیجان‌انگیز برای کودکتان تعریف کنید. در کنار آن، کتاب‌های داستانی جذاب در اختیار آنها قرار دهید. مطمئن باشید که کودک شما داستان‌های هیجان‌انگیز شما را به این وسایل ترجیح می‌دهد. می‌توانید کتاب‌های داستان‌ آنلاین را ببینید؛ البته خودتان هم می‌توانید از خاطرات دوران کودکی‌تان تعریف کنید. در هنگام صرف غذا، به ممنوعیت استفاده از گوشی و تبلت اشاره کنید و آن را به یک توافق خانوادگی تبدیل کنید. با کنارگذاشتن این ابزارها در هنگام صرف غذا، صمیمیت را در خانواده افزایش می‌دهید و بهترین فرصت را برای گفت‌وگوهای خانوادگی در اختیار خواهید داشت.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.