|

وزیر رسانه

بابك زمانيرئيس انجمن سكته مغزي

وقتی وزیر قبلی بهداشت و درمان در برابر دوربین تلویزیون، با اصطلاحاتی ناسنجیده و بی‌محابا كمبودهای سلامت را بی‌اهمیت نشان داد، بسیاری از اهمیت برخورد رسانه‌ای وزیر و اساسا رسانه‌بودن خود وزیر، از «رسانه وزیر» صحبت كردند. امروز در حالی كه وزیر جدید، مسئولان یك بیمارستان را در برابر دوربین‌ها به باد انتقاد می‌گیرد كه چرا زیر سر بیمار بالش نیست و آبروی مملكت را به بود و نبود بالش زیر سر بیمار وصل می‌کند، نگران می‌شویم نكند این بار باید خدای ناكرده از وزیری برای رسانه یا «وزیر رسانه» صحبت كنیم. وزیر جدید می‌كوشد خلافِ وزیر سابق، رسانه‌ها را به حساب بیاورد؛ گویی پینگ‎پنگ ابدی ضدیت در كشور ما هیچ حد و مرزی برای خود نمی‌شناسد، گویی این چرخه، سیزیف‌وار تا همیشه به حیات خود ادامه خواهد داد، اما این دو رفتار بی‌تردید دو روی یك سكه هستند. وقتی داروی اثبات‌شده برای یك بیماری خاص و تاكنون لاعلاج را به بهانه قیمت سرسام‌آور آن ناچیز می‌شمارید، یعنی نقیصه بزرگ اقتصاد سلامت در كشور ما را نمی‌بینید كه قادر نیست هزینه‌های غیرضروری و غیرواقعی را به نفع درمان‌های اثبات‌شده بكاهد. در بسیاری از كشورهایی كه دقیقا همین دارو را در نظام بیمه‌ای خود پذیرفته و استفاده می‌کنند سهم سلامت در تولید ناخالص ملی‌شان از كشور ما هم كمتر است. وقتی هم كه جلوی دوربین در نبود یك بالش مسئولان بیمارستان را توبیخ می‌کنیم، ممكن است این‌طور به ‌نظر برسد كه گویا باز هم عمق بحران سلامت كشور در نظرگاه ما خود را عیان نكرده است. وقتی همه چیز مرتب است و مشكلی نداریم، چرا با ندادن یك بالش آبروریزی می‌کنید؟ آیا وزیران ما نه‌فقط بحران عمیق سلامت كشور را نمی‌بینند، بلكه حتی قادر به رؤیت استقلال دستگاه پیچیده وزارت از اراده وزیر هم نیستند؟ وزیر بهتر از هر كس می‌داند كه این ساختار پیچیده قانونمندی خاص خود را دارد و بیش از آنكه مطیع اراده وزیر باشد، محدود و مغلوب شرایط و اوضاع و احوال اقتصادی و اجتماعی است. حداقل زمانی كه لازم است تا وزارت در نظرگاه وزیر بیاید و او بتواند قانون‌مندی‌های آن را دریابد، بسیار بیشتر از دو، سه روزی است كه در عمل به وزارت تحت امر خود احساس تملك كرده و با تعصب از آن دفاع مي‌كنند. منتقدان جدی دیروز مدافعان جدی امروز شده‌اند و مشكلات را تا حد یك بالش تقلیل می‌دهند، حال آنكه جدی‌ترین نقد هر وزارتی را هم خود وزیر با اشراف بر تمام مؤسسه می‌تواند انجام دهد. از اینها گذشته، چه كسی گفته است وزیر یك وزارت مسئول مستقیم رئیس یك بیمارستان هم هست؟ آنچه در عرصه عمومی هنگام بازخواست رئیس بیمارستان درباره یك بالش نمایش داده شد، اطلاع گران‌بهایی بود كه اگر نیك بنگریم، ریشه‌های نگرش‌های مدیریتی را در كشور ما آشكار كرده و شاید راه‌حل آنها را هموار کند. نگرشی كه رگه‌های قوی دوران ماضی در آن قابل مشاهده است؛ از آن زمان كه قدرت فردی به الگوریتم‌ها احاله نشده بود و افراد همه امور را شخصا و بنا بر سلایق خود و نه بر اساس الگوریتم‌ها رتق‌وفتق می‌كردند و بنابراین هیرارشی و چارت مدیریتی دستگاه هم فقط برای اجرای فرامین و نه الگوریتم‌ها وضع شده بود. واقعیت اما این است: مسئولیت اصلی وزیر، تولید و اصلاح همین الگو ریتم‌هاست! مشاهده نبود بالش زیر سر یك بیمار فقط می‌تواند جرقه یك مطالعه در این‌باره را در سر وزیر بزند كه مثلا آیا در فرم‌های رضایتمندی بیماران وجود و راحتی بالش هم لحاظ شده یا نه؟ در این صورت قطعا مشاهدات قبلی باید جرقه‌های دیگری را هم در مخیله وزیر (وزیر سلامت و نه وزیر رسانه) روشن كرده باشد؛ مثل اینكه بسیاری از بیماران (نظیر بیماران سكته مغزی حاد یا بیماران متعدد زوال عقل پیشرفته) اساسا جایی برای بستری‌شدن ندارند تا چه برسد به بالش!

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.