تحلیلهای رسانههای خارجی از اقدام ایران و وضعیت برجام
گام بعدی جنگ نیست
در سه روز گذشته، مقامات ایران با اعلام کاهش تعهدات به برجام طبق توافق و عبور ذخایر اورانیوم غنیسازیشده از مرز ۳۰۰ کیلوگرم توضیح دادند هر زمان طرفهای دیگر برجام، بهخصوص طرفهای اروپایی، عمل به تعهدات خود را پی بگیرند، ایران از این گام «برگشتپذیر» برمیگردد. مقامات آمریکایی تلاش کردند این اقدام را در راستای تلاش دوباره ایران برای دستیابی به سلاح هستهای قلمداد کنند؛ اما به نظر میرسد از دید تحلیلگران، احتمال تلاش ایران برای سلاح هستهای مردود است و حرکت به سمت تقابل نظامی از سوی آمریکا نیز ریسک بالایی با خود به همراه خواهد داشت.
جرارد آراود، سفیر سابق فرانسه در آمریکا و سازمان ملل و معاون روابط سیاسی- امنیتی وزارت خارجه فرانسه، به همراه علی واعظ، رئیس پروژه ایران در گروه بینالمللی بحران برای فارنپالیسی نوشتهاند که ایران به دنبال رفع تحریم است، نه بمب هستهای. رسانه ترکیهای «تیآرتی» نیز در گزارشی حرکت ایران به سمت بمب هستهای را رد کرده و نشنالاینترست به بررسی این موضوع پرداخته است که جنگ آمریکا با ایران، به ایران محدود نخواهد شد. بریدههایی از این مطالب را در ادامه میخوانید.
فارنپالیسی: ایران به دنبال این نیست که فردا بمب بسازد، رفع تحریم میخواهد.
«تصمیم ایران برای عبور از محدودیت غنیسازی اورانیوم، تحریکی خطرناک نیست. تلاشی محاسبهشده است برای قانعکردن رهبران اروپایی برای تقویت توافق هستهای و توقف حرکت به سمت جنگ».
«نقض یکی از تعهدات کمپیامدتر این توافق توسط ایران، باید همان چیزی که هست دیده شود: واکنشی تنظیمشده برای اقناع امضاکنندگان باقیمانده توافق، اروپا، روسیه و چین، برای مقابله با کارزار ایالات متحده در فشار حداکثری از طریق تحریم. ساقطکردن پهپاد بدون سرنشینش هم چنین بود؛ اما این را باید یک شلیک هشدار هم دید، یک نشانه، از اینکه اگر فشار اقتصادی ادامه پیدا کند، احتمال دارد تهران شرط بالاتری هم ببندد و برنامه هستهایاش را شتاب دهد».
«منطق ایران به نظر سرراست میرسد: اگر مسئولان زمانی حاضر شوند با دولتی که اسلحه را به سمت آنها گرفته مذاکره کنند، فقط در حالی این کار را میکنند که اول اهرم خود را بازیابی کرده باشند با احیای بخشی از برنامه هستهای ایران. به طور خلاصه، این بازی ریسکی نشان میدهد هر مسیری به سمت مذاکره با ریسک عبور از یک تقابل هستهای پرمخاطره دیگر همراه است».
«نقض توافق توسط ایران با عبور چندکیلوگرمی از آستانه اورانیوم غنیسازیشده در سطح پایین، باز قابل بازگشتتر است از نقضهایی که ایالات متحده با زیرپاگذاشتن تعهدات خودش در معامله داشت».
«اگر ترامپ چنانکه میگوید، میخواهد از جنگ پرهیز کند، باید مسیرش را عوض کند».
«اروپا هم نقشی کلیدی برای ایفاكردن دارد. تخطی ایران کنترلشده است. هدف هلدادن اروپا به سمت خروج از توافق نیست، بلکه این اقدام محاسبهشده است تا اروپا را قانع کند که قدم بعدی را بردارد».
تیآرتی: آیا ایران واقعا در حال ساختن بمب است؟ «در حالی که ایران از محدودیت ذخایر اورانیوم غنیشده که در توافق هستهای ۲۰۱۵ تعیین شده بود گذر کرده است، کارشناسان معتقدند جمهوری اسلامی بیشتر روی پایاندادن به تحریمهای شدیدی که ایالات متحده اعمال کرده تمرکز دارد تا ساخت بمب هستهای».
مارک جفرسون، تحلیلگر گروه مشاوره استرتون در گفتوگو با تیآرتی ورد درباره تحولات اخیر میگوید: «اگر ایران میخواست بمب هستهای بسازد، اعلامش نمیکرد. از آن مهمتر، آنها به ساخت بمب هستهای نزدیک هم نیستند. این کار هنوز به چندین قدم دیگر نیاز دارد. این حرکتی بود برای بهدستآوردن مهرههایی برای مذاکره، برای متعهدان باقیمانده در برجام».
نشنالاینترست: این را بدانید: نبردهای بین ایالات متحده و ایران، فقط در ایران انجام نخواهد شد.
«منازعه با ایران، فقط در خاک ایران به نبرد نخواهد رسید، بلکه ممکن است به عراق، سوریه، لبنان، اسرائیل، عربستان سعودی، یمن، خلیج فارس و دریای عمان هم کشیده شود و منطقه را در جنگ فرو ببرد».
«هنوز منازعه مستقیم بین ایالات متحده و ایران شروع نشده، منازعههایی بین متحدان و نایبان در حال وقوع است. این شامل تلاشهای اسرائیل برای جلوگیری از نفوذ ایران در سوریه و منازعه بین حوثیها و ائتلافی که سعودیها رهبری میکنند، هم میشود. بهتر است خاورمیانه را از دریچه این پارادایم درک کنیم. این یعنی نگاه به خاورمیانه به عنوان مجموعهای از مقابلههای در هم گرهخورده بین ایالات متحده و متحدانش از یک سو و ایران و متحدان و نایبانش از سوی دیگر».
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.