|

برای فیروز گوران، روزنامه‌نگار سخت‌کوش امیدوار

از کامیون زغال پیاده شد تا سوار ماشین خبر شود

رضا قوی‌فکر

فیروز گوران، نام آشنای مطبوعات، ۶۸ سال پیش با کامیون زغال از بلندی‌های البرز مرکزی از روستایی از توابع سواد‌کوه، به تهران آمد، برای زنده‌ماندن رنج‌ کشید، دست‌فروشی کرد، به چاپخانه راه پیدا کرد، روزنامه‌نگار شد و تا عضویت شورای سردبیری روزنامه آیندگان پیش رفت و دیروز سوار بر قلب‌های روزنامه‌نگاران بدرقه شد و برای همیشه رفت... .

هنوز هم نمی‌دانم چرا؟ اما دلم‌ می‌خواهد نوشته‌ام را با ورود پسربچه‌ای لاغر و نحیف، با پیراهن و شلواری پاره و با کفشی سوراخ به تهران که اهل روستایی در سواد‌کوه مازندران بود، شروع کنم که ساعت چهار بعد‌ازظهر روز بیستم شهریور سال ۱۳۳۰ وسط گاراژی در میدان ژاله تهران، همراه بار زغال از کامیون کامانکار روسی پیاده شد و ۱۶ سال بعد همین پسربچه در پاسخ مقاله عبدالرحمن فرامرزی، سردبیر وقت روزنامه کیهان، مقاله‌ای نوشت که باعث شد سری در سرها در‌آورد و روزنامه‌نگاری نام‌آشنا شود. از فیروز گوران‌، روزنامه‌نگار خود‌ساخته می‌گویم‌ که سحرگاه پنجشنبه، سی‌ام خرداد ۹۸، در خانه‌اش در کوی نویسندگان چشم از جهان فرو‌بست و رفت. فیروز گوران نمونه یک آدم سخت‌کوش، پیگیر و هدف‌دار بود که از همان آغاز طفولیت در‌حالی‌که پدرش را از دست داده بود و مادر باید در خانه‌های مردم کار می‌کرد تا پولش صرف زنده‌ماندنش شود، از روستایش در دامنه کوه‌های البرز مرکزی راه افتاد، زمین خورد، بلند شد، دوباره راه افتاد تا به تهران بی‌ترحم برسد. ‌برای بقا دست به هر کاری که ذهن کودکانه‌اش تشخیص می‌داد، زد؛ فال‌نامه فروخت، کوزه‌ای بر دوش گذاشت، لیوانی دست گرفت و در ابتدای زیر‌گذر تأزه‌تأسیس‌شده ناصرخسرو به رهگذران تشنه در تابستان داغ تهران آب یخ فروخت! تصنیف خوانندگان معروف آن روزها را با صدای بلند و لهجه مازندرانی به مشتریان عرضه کرد. یک اتفاق سبب شد که پایش به چاپخانه روزنامه مهر ایران باز شود. از پادویی شروع کرد تا بعد‌ها به حروف‌چین مبتدی و بعد حرفه‌ای و بالاخره به مقام مصححی رسید. آشنایی فیروز گوران با دنیای سحر‌آمیز حروف سربی که با هم‌آغوشی مرکب سیاه تبدیل به حروف می‌شد و‌ کلمه جان‌ می‌گرفت، سبب شد که جرقه‌هایی از امید به آینده در ذهن نوجوانش شکل بگیرد. دست سرنوشت، قتل زنی در محله بد‌نام تهران را بهانه قرار داد تا فیروز جوان بی‌اطلاع سردبیر در یک فرصت طلایی خودش به‌تنهایی تیتر اول این خبر را که هیچ روزنامه‌ای آن را نداشت، بزند. انتشار این‌ خبر اختصاصی سبب شد که نام فیروز رنگی بگیرد. در کنار کار در چاپخانه، فیروز گوران دبیرستانش را که به دلیل کار رها کرده بود، از سر گرفت و تا توانست کتاب خواند. روزهای سرنوشت‌ساز دهه 30 خورشیدی، فیروز که ناظر جریان‌های سیاسی روز هم بود، از همان روزها مات این دوگانگی شده بود که چگونه است صبح گروهی زنده‌باد می‌گویند و ظهر‌هنگام، همان‌ها شعار مرده‌باد سر می‌دهند. فیروز با لهجه مازندرانی شیرینش دائم از خود می‌پرسید که «وشون که صوایی، چیز دیگه‌ای گفتته» یعنی صبح که اینها چیز دیگری می‌گفتند؟ ذهن‌جست‌وجو‌گر فیروز همان زمان به کار افتاد و از خود پرسید این چه رازی است که مردمان مارا با باد همراه کرده است! مشکل کجاست، درد چیست؟ فیروز می‌خواست برای این پرسش‌ها پاسخی در‌خور بیابد. او سپس به روزنامه اطلاعات راه یافت و در کنار پرویز فنی‌زاده، بازیگر معروف، در بخش تصحیح روزنامه اطلاعات مشغول شد. بعد‌ها به بخش شهرستان‌های روزنامه کیهان راه یافت. کار فیروز بردن مطالب از تحریریه به حروف‌چینی بود، اما از آنجا که او هدف بزرگی در سر داشت، خیلی زود مسئولیت صفحه یکی از استان‌ها را بر‌عهده گرفت. دست روزگار این‌بار نیز برایش نقش‌آفرینی کرد؛ در پاسخ مقاله عبدالرحمن فرامرزی، سردبیر روزنامه کیهان، مقاله‌ای نوشت که همان روز در بهترین صفحه روزنامه چاپ شد و برای گوران اسم و رسمی به‌هم زد. بعد‌ها با دعوت سیروس علی‌نژاد به روزنامه آیندگان رفت و تا روزهای انقلاب عضو شورای سردبیری این روزنامه شد. فیروز گوران آن‌قدر تلاش کرد، کار کرد، تجربه اندوخت تا به هدفش رسید. او که سخت به آینده امیدوار بود و هر وقت که حالش را ‌می‌پرسیدی محکم و استوار می‌گفت: «عالی، بهتر از این نمیشه»، در دهه ۵۰ یکی از روزنامه‌نگاران نام‌آشنای ایران شد. بعد از انقلاب در نشریات صنعت حمل‌و‌نقل و‌ جامعه سالم قلم زد و پس از آن این روزنامه‌نگار پیش‌کسوت کهنه‌کار با تمام تجربه‌های گران‌سنگش سال‌ها نتوانست در هیچ‌جا بنویسد. تا آخرین نفس در کوی نویسندگان زندگی کرد تا پیکرش را از همین کوی، روی دست‌های همکاران و دوستدارانش به خانه آخرت بردند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.