پروانه سلحشوری، نماینده مجلس و عضو فراکسیون امید، حدود دو سال ریاست فراکسیون زنان مجلس را بر عهده داشت. بخشی از فعالان حوزه زنان، فعالیت او را مثبت قلمداد میکنند و برخی دیگر معتقدند حتی اگر زنان مجلس بخواهند نیز به دلیل سنگاندازیهای مداوم و همچنین عدم اعتقاد قاطبه مردان مجلس به حقوق زنان، کاری از پیش نمیبرند. سلحشوری در سالهای گذشته به دلیل نطقها و اظهارنظرهایش همیشه مورد هجوم بود. در سال گذشته، به دلیل جراحی گردن و همینطور بیماری جسمی دیگری که بر او حادث شده بود، چندان فعالیتی نداشت و تنها برای رأیدادن به لوایح مهم در مجلس حاضر میشد. عدهای این کمخبرشدن و غیبت را به حساب ترس و تهدید گذاشتند؛ اما او میگوید پس از اتمام دوران نقاهت، برگشته تا کارهای ناتمامش را در یک سال باقیمانده تمام کند. با او پس از یک دوره طولانی بیماری، درباره زنان مجلس، مصائب فعالان زن سیاسی و اجتماعی و حواشی اطرافش گفتوگویی کردهایم که در ادامه خواهید خواند.
حالا سه سال از فعالیت مجلس و نمایندگان لیست امید گذشته است. زنان مجلس را در سه سال گذشته چطور دیدهاید؟ به نظرم صحبت درباره زنان مجلس یك بحث كلی است. اما اینکه آیا من در موقعیتی هستم كه درباره همكارانم صحبت كنم یا نه هم جای سؤال دارد. نمایندگان زن بهخصوص در شهرستان بسیار پرتلاش هستند و به خاطر زنبودنشان تلاش مضاعف دارند. به طور جدی دنبال كار مردم هستند و میخواهند اثری از خودشان در شهرستانشان بر جا بگذارند؛ البته فارغ از نگاه سیاسی، صحبت من درباره نگاه اجتماعی این افراد به مسائل است. از این بابت واقعا تلاش میكنند و در مجلس هم حضور فعالی دارند. اغلب خانمها در مجلس فعال هستند و گاهی در خیلی از موارد فارغ از گرایشهای سیاسی زنان مجلس حول محور زنان با هم همدلی دارند. احتمالا یادتان هست نامهای برای خانم نرگس محمدی امضا كردیم و 15 امضا داشت، خانم چنارانی که گفته میشود جزء اصولگرایان است هم این نامه را امضا كرده بود. برای هیئت رئیسه هم بیشتر خانمها فارغ از نگاه سیاسی به هم رأی دادند. اما به نظر میرسد طیفی از همكاران زن، كمتر دوست دارند وارد مناقشات سیاسی شوند. قطعا آسیبپذیری ما زنان
نسبت به مردها خیلی بیشتر است و افراد جوانی هم وارد شدهاند. صحنه سیاست هم نسبت به انسانها صحنه بیرحمی است. آنها سعی میكنند در جهت مطالبات مردم تلاش كنند. البته این در مورد تهران متفاوت است. اغلب انتظار میرود نمایندگان تهران نسبت به مسائل سیاسی ورود جدیتری داشته باشند از این رو آنها حضور فعال سیاسی دارند و در مجلس هم فعال هستند، البته این به این معنی نیست که همکاران زن من که از سایر شهرها آمدهاند اینگونه نیستند. ممكن است در بعضی جاها اختلاف نظر و سلیقه رویکرد اصلاحطلبیشان با هم متفاوت باشد، اما آنها هم فعالیتهای خودشان را دارند. در مجموع به نظرم میرسد (با قطعیت نمیتوانم بگویم، شنیدهام در دور پنجم و ششم نمایندگان زن با هم خوب كار میكردند) شاید حالت بینابینی بین مجالس پیشین داشته باشیم و نه خیلی ایدئال هستیم و نه خیلی بد. سعی میكنیم در طرحها و لوایح زنان حضور داشته باشیم. من سعی میكنم فقط زمانی صحبت كنم كه حوزه تخصصیام باشد و از صاحبنظران در زمان رأیگیری بپرسم. در مسائل مختلف در حوزه سیاسی، اجتماعی و فرهنگی فعال هستم. به جز حوزه زنان كه برایم بسیار مهم است، در حوزه گردشگری، ورزش و
مسائل اجتماعی كار میكنم. هركداممان به سمت و سویی گرایش بیشتری داریم ولی در مجموع اغلب همكارانم سعی میكنند با هم همراهی داشته باشند. در سه سال گذشته مردان چقدر شما را جدی گرفتهاند؟ خیلی. بعضی جاها حرف و نظر ما واقعا تأثیرگذار بوده است. الان در فراكسیون امید روی حرف زنان حساب میشود و حس میكنم توانستهایم تا حدی (البته نه زیاد) نگاه جنسیتی كه به زنان وجود دارد را كم كنیم. ولی در کل این نگاه جنسیتی را نمیپسندم. بین مردان مجلس كسی هست كه نگاه جنسیتی به زنان داشته باشد؟ بله هستند. مثلا من شنیدم آقای قاضیپور خیلی متأثر از نگاه جنسیتی هستند... . یادم هست در یك رأیگیری در بحث زنان من از آقای قاضیپور رأی گرفتم. بعضیها هرچه هستند ظاهرشان است. شما ظاهر قاضیپور را میبینید. یك بار به من گفت تو نمیدانی من چقدر سر تو حرف شنیدم كه از تو دفاع كردهام؛ در مورد چادر منظورش بود. چرا زنان به هیئت رئیسه راه پیدا نمیكنند؟ همیشه مطابق با نظریات جامعهشناختی گفتهام كه عرصه قدرت، عرصه منابع كمیاب است. چون دسترسی به منابع كمیاب سخت است. در
كرسیهای هیئت رئیسه مجلس در مجموع، آنهایی كه بالا مینشینند، تعدادشان كمتر است اما در مجموع 12 نفر هستند. 12 نفر از 290 نماینده مجلس میتوانند این كرسیها را بگیرند. یك نفر گفته بود معمولا كسی كه سال اول آن بالا نشسته، پایینآوردنش سخت است و همان معادلات سال اول تعیینكننده است. سال اول كه توان داشتیم و فراكسیون امید دوتكه نشده بود، شاید شانس بیشتری داشتیم كه البته از دست دادیم. درمجموع چون بحث قدرت است، كسانی كه روی آن صندلیها هستند، در هیئت رئیسه هستند، مرتب دیده میشوند و نمایندگان برای كارهایشان باید به آنها رجوع كنند، اين، موقعیت بالاتری را به این افراد میدهد. همچنین در مورد بهصحنآوردن طرحها و لوایح نقش مهمی دارند و این نقطهای است که ما بسیار ضربه خوردهایم. در حوزه لابیكردن مردها قویتر و همراهتر با هم هستند. تعدادشان هم بیشتر است. مثلا 273 نفر مرد و 17 نفر زن هستند؛ یعنی شش درصد این جمعیت زنان هستند. واقعا چه كار میتوان كرد. در دور ششم كه مثلا خانم جلودارزاده و امانی را به عنوان منشی (دبیر) داشتیم، 200 نماینده مجلس از طیفی بودند که نگاه جنسیتی به مسائل نداشتند كه این تعداد افراد
تعیینکننده هستند. تفكرشان هم این تفكر نبود. نكته دیگر اینكه كسانی كه الان به نام اصلاحطلبی وارد فراكسیون شدهاند، همه یكجور فكر نمیكنند كه زنان شایستگی دارند. همه باز هم با خودشان فكر میكنند این جایگاه باید در اختیار مرد باشد. الزاما اینطور نیست كه سیاسیبودنشان باعث اين میشود؛ مردبودن هم باعث میشود. ولی به جرئت میتوانم بگویم در چند سال گذشته هر چه روند جلوتر رفته، دیدهام امیدیها به زنان در عرصههای مختلف بیشتر اقبال نشان میدهند. اگرچه همین مجلس برای IPU كه فعالیتهای سیاسی زنان خارج از كشور و بینالمجالس است، چهار زن برای IPU و APU از شش درصد چهار نفر زن را انتخاب کرده است. از آن همه كلا 20 نفر نمیشوند، اینجا بیش از 20 درصد زن داریم. این یك موفقیت است. الان دو خانم در APA (ذوالقدر و چنارانی) و چهار خانم در IPU (فاطمه حسینی، زرآبادی، مافی و محمودی) داریم كه قابل ملاحظه است. ولی به سهم 15 درصدی زنان همین مجلس رأی نداد و اینها در ذهن زنان میماند. بله هم به هیئترئیسه بههیچوجه رأی نداد، هم به 15 درصد. چرا؟ استدلالشان آشكار است. اغلب نمایندگان از شهرهای
كوچك آمدهاند. مگر چند كلانشهر داریم؟ فقط تبریز و اصفهان است كه شش نماینده دارد. مشهد پنج نماینده دارد. تعداد زیادی از نمایندگان متعلق به شهرهای كوچك با جمعیت کم با یك نماینده است كه آن نماینده هم راضی نیست كسی دیگر به جایش بنشیند. صندلی را واگذاركردن برای مردها خیلی سخت است و همه مشكل این است كه راضی به این كار نیستند. حتی راضی نیستند صندلیشان را به مردان شایسته دیگر واگذار كنند، چه برسد به زنان. اتفاقا با اینكه فراكسیون ما این را پذیرفته بود، اما بدجوری رأی نیاوردیم. چیزی كه باعث شد من خیلی ناراحت شوم و همان موقع بلافاصله مصاحبه كردم و برای من آزاردهندهتر بود، این بود كه وقتی نمایندگان به نشانه موافقت دستشان را چهارچهار بلند کرده بودند، به نظر میرسید آن جمعیت 170 رأی موافق داشته باشد اما بعد دیدیم 70 رأی موافق هم ندارد. حتی در این كار هم تظاهر بود چون نیمی از رأیدهندگان به اینها زن هستند. من پیشنهاد هم دادم فراكسیون زنان پیگیری كند كه چه مردانی به ما رأی دادهاند و رسانهای كنند كه زنها بدانند. ولی چون آن زمان بیمار بودم و به مجلس نمیرفتم، انجام نشد. در ابتدای صحبتتان از دوتکهشدن
فراکسیون گفتید. این دوتكهشدن فراكسیون به ضرر شما بود؟ قطعا. واقعا در برخی ایرادات كه الان به مجلس گرفته میشود، كسانی را كه در مجلس حضور دارند، مقصر نمیدانم. شاید هم بدنه اصلاحطلبی یا شورای سیاستگذاری از حرف من ناراحت شوند، اما بهنظرم میرسد نتیجه انتخابهای عجولانهای را كه به ناچار همانها انجام دادهاند، الان میبینیم. مثل اعلام اینكه 170 كرسی را به دست آوردیم! وقتی این را یكدفعه میگویند منی كه ناظر بیرونی هستم برایم این انتظار ایجاد میشود كه هر چیزی در مجلس بیاید باید در این راستا باشد و یك جمعیت 170 نفره بتواند خیلی كار انجام دهد ولی میبینید بعد از اینكه مدتی میگذرد میبینیم از این خبرها نیست. اتفاقا كسانی كه در لیست امید بودند به همراه عدهای دیگر فراكسیون جدیدی تشكیل میدهند. تعدادی از اینها كسانی بودند كه در لیست امید آمده بودند اما به فراكسیون امید نپیوستند و فراكسیون مستقلها را درست كردند. تعداد بسیار زیادی هم افرادی بودند كه هویت سیاسی جدیای نداشتند و نمیخواهند داشته باشند. نمیخواهند به عنوان اصولگرا و اصلاحطلب شناخته شوند و ترجیح میدهند از ضربات هر دو در امان
بمانند و هیچ انگی به آنها نخورد. اگر طرح استانیشدن انتخابات رأی میآورد قطعا گروه میانه ضرر میكرد. در یك سالونیم گذشته، شما مدت زیادی بیمار بودید. در بخش اول صحبتهایتان به فشاری كه به افراد سیاسی میآید، اشاره كردید. چه میزان از بیماری شما بهعلت فشار كاری بود؟ فشارهای درونی و بیرونی همیشه در مجلس هست. من سعی كردهام فشارهای درونی را پررنگ نكنم یا اصلا مطرح نكنم؛ سعی كردهام همیشه همدلی را نشان دهم اما باور كنید من حس میكنم فشارهای درونی مجلس من را خیلی بیشتر اذیت كرده است تا فشارهای بیرونی مجلس. بیرون از مجلس هم قطعا فشارهایی بوده. فضای مجازی را هم بهخاطر ماجرای چادر من دیدید. بعد از نطقم عمل گردنم دو سه بروز و ظهور داشتم. خانمی را از دوستان اصولگرا دیدم كه میگفت من فكر میكردم دروغ میگویید گردنتان را عمل كردهاید. من گردنم را عمل كردم و دو ماه باید استراحت میكردم، ولی در حین استراحت، دو هفته هم بعد از عمل گردن نگذشته بود كه برای رأیدادن به CFT آمدم كه از من عكسی گرفتند كه خیلی برجسته شد. افرادی كه بهشدت مخالف CFT و قدرتمند هستند، بهشدت علیه من كار كردند. این كار ادامه
داشت تا به دانشگاه شهید بهشتی رفتم، نطقی هم كرده بودم كه خیلی به خاطرش حرف شنیده بودم. من هم توییت كردم كه با حال مریض و گردن عملشده افتخار میكنم كه برای رأیدادن رفتم. قرار مناظرهای با خانم روحافزا در دانشگاه شهید بهشتی به دعوت بسیج دانشجویی درباره حجاب داشتم كه آنجا با حجاب اجباری مخالفت كردم و از قرآن و احادیث مثال آوردم. بحث ناكارآمدی حجاب اجباری را مطرح كردم. گفتم شما اگر مسلماناید و واقعا اعتقاد دارید كشورهای مسلمان دیگر مثل مالزی، تركیه و اندونزی را ببینید. حتی در آلمان و سایر کشورها، مسلمانها حجابشان را دارند و كسی هم کاری به كارشان ندارد. پس اجازه دهید دختران ما به این نتیجه برسند كه حجاب داشته باشند. دینداری و اعتقاد خدا مهمتر است اول این را ثابت كنید بعد سراغ حجابشان بروید. چیزی که مرا بسیار آزار میدهد این است که حیا و نجابت و پاکدامنی مثل اینکه اصلا اهمیت ندارد.
درعینحال مثال زدم كه من خودم از افراد بهشدت متعصب نسبت به حجاب بودم.
10 سال در گرمای شدید هند از چادر و مقنعه سیاه چانهدار استفاده میكردم، ولی هیچگاه چادرم را ترك نكردم، چون به این نوع حجاب معتقد بودم. به ایران برگشتم و همچنان چادر را حفظ كردم تا اینكه دستم بهشدت درد میكرد. شنیده بودم دوستانم میگفتند بهخاطر درد دست چادر را كنار گذاشتهاند، ولی من میگفتم همه اینها ادا و فیلم است و میگفتم غیر از چادر سنتی، مدل چادر دیگری را قبول ندارم. من این را گفتم. چون اصرار خودم بود من به اصل حجاب توجه نكردم كه پوششم مناسب باشد، گفتم هركس غیر از این چادر سنتی به سر داشته باشد حجابش درست نیست، این اعتقاد من بود. حرفی كه من زدم را كاملا وارونه كردند كه سلحشوری گفته من گردنم را به خاطر چادر عمل كردهام و شروع کردند به هجمهها و حملهها که البته نیتشان فقط تخریب بود.
بچههای بسیج دانشگاه از شما خیلی حمایت كردند.
بله از من خیلی حمایت كردند. همینجا از لطف آنها تشکر میکنم و آنها را مانند فرزندان خودم میدانم. فکر میکنم یکی از علتهایی که اینچنین علیه من اقدام کردند این بود که به این دوگانگی اصولگرا- اصلاحطلب اجازه گفتوگو ندهند و ما نتوانیم با فرزندان بسیجیمان بیشتر ارتباط بگیریم. چون اشاره كرده بودم به اینكه اینگونه حجاب در جامعه جواب کارآمد نداشته است. جالب است خانم روحافزا هم همین را گفته بود كه قانون فعلی فایده ندارد. نکته مهمتر این است که مقام رهبری هم درباره کرسیهای آزاداندیشی صحبت کردهاند، با وجود این، حتی یک نماینده مجلس حق نقد ندارد.
بعد از این اتفاق روحافزا با شما تماس گرفت؟
خیر.
یعنی سعی نكرد تكذیب و دلجویی کند؟
اصلا. با اینكه خیلی همدلانه صحبت میكردیم، ولی هجمهها آنقدر شدید بود كه حق داشت. شاید اگر من هم جای او بودم ورود نمیكردم. بچههای بسیج هم واقعا محبت داشتند و چند توییت كردند اما صداوسیما هم رحم نكرد. خیلی از مردم از طریق آن هجمههای صداوسیما من را شناختند که البته سعی کرد من را تخریب کند. الان وقتی به محافل مذهبی سنتی میروم بیشتر من را میشناسند تا مردم عادی، آنقدر كه من را به عنوان زنی شناساندند كه بیعفتی را ترویج میدهد! به منزل یكی از دوستانمان كه رفته بودیم سرایدار گفته بود این خانم سلحشور است؟ و گفته بود امام جماعت مسجد گفته ایشان بیعفتی را در جامعه ترویج میدهد؛ یعنی تا سطح خُرد ائمه جماعت به من تاخته بودند؛ چیزی كه باعث عذاب است اینكه من نماینده مجلس هستم و مصونیت دارم اما نمیتوانم یك نقد داشته باشم. اینكه من گفتم سعی کنیم تنوع پوشش اسلامی داشته باشیم و از رنگها کمک بگیریم، چه اشکالی دارد؟ چرا نمیگویند یکی از ائمه گفته است که لباس سیاه نپوشید که رنگ سیاه کراهت دارد. چه اشكالی دارد از چادرهای رنگی استفاده كنیم؟ مادر من قبل از انقلاب همیشه چادر رنگی استفاده میكرد. ببینید در تركیه چقدر
خانمهای محجبه شیك هستند. انگار ما با تمیزی هم مشكل داریم. بعد از آن سخنرانی شد كه چون مریض هم بودم سینهپهلو كردم و اصلا نمیتوانستم صحبت كنم. بعد از شش ماه بیماری الان احساس میکنم بهترم.
در مجلس چطور؟ رفتارها در مجلس عوض شد؟
در مجلس نسبت به من پس از نطقم دو نوع رویکرد وجود داشت؛ از یک طرف خیلیها بودند كه میگفتند شجاعت و جرئت تو را تحسین میکنیم و مردان دیگری هم بودند كه حرفهای تندی زدند.
خاطرم هست بعد از نطقتان حرفهای تندی در مجلس نسبت به شما زده شد.
بله.
آیا معذرتخواهی كردند؟
بعضیهایشان گفتند ما این حرفها را نگفتهایم. من از كسی ناراحت نمیشوم. حتی از آقای امیرآبادی كه به من گفته بود بیبته! ایشان فراموش کرده بودند که سلحشوری خوزستانی است و از ایل بااصالت بختیاری. همین باعث شد تا بختیاریها و خوزستانیهای زیادی در برابر حرف ایشان موضع بگیرند.
چقدر از این فشارها بهدلیل زنبودن شما بود؟
خیلی. قطعا تصور میشود زنان آسیبپذیرتر هستند و البته در ماجراهایی از این شکل از زنان حمایت کمتری میشود. ترجیح میدهند خودشان را وارد نکنند. چون زنان شبکهبندی مردان را ندارند، در این ماجراها بیشتر آسیب میبینند. شاید تصور شده بود بهدلیل زنبودنم راحتتر میشود حذفم کرد.
برگردیم سراغ نطق جنجالی. خانم سلحشوری، پیش از خوانش نطق، كسی از فحوای نطقتان باخبر بود؟
فراكسیون كه هیچ، حتی همسرم هم از نطقم خبر نداشت. فکر کنم روز یکشنبه به من گفتند که سهشنبه نطق دارم. اخلاق بد من این است كه تا دقیقه 90 متنم را تغییر میدهم. متن را آماده كرده بودم و ساعت سه نیمهشب از خواب بیدار شدم و بیت «به یزدان كه گر ما خرد داشتیم/ كجا این سرانجام بد داشتیم» یادم آمد. خیلی دنبال شعری بودم كه مناسب متنم باشد. اگر متن شعر را كوتاه كردم، بهدلیل ترس نبود، چون وقت محدود بود و قسمتهایی را انتخاب كردم كه میتوانست اثرگذارتر باشد. اما خیلی جاها این شعر را در نطقم استفاده نكردند، درحالیكه خودم آن را دوست داشتم. بعضی از جملهها را همانجا در زمان خواندن نطق اضافه میكردم؛ آنجایی كه گفتم شاید من جای كسی دیگر نشسته باشم، دیدم بعضیها كامنت داده بودند یا آقای كدخدایی گفته بود اگر لیاقتش را نداشتی چرا به مجلس آمدی. من به وظیفه ذاتی نمایندگی خود عمل کردم و سعی کردم مشکلات را بیان کنم و حرف دل مردم را بزنم.
رفتارها با شما عوض نشد؟ از شما فاصله نگرفتهاند؟
چرا خیلی. الان فاز كاملا محسوسی است. رفتار بعضی از اصولگرایان بعد از نطق و بحث چادر، تغییر کرد؛ اما اعضای فراکسیون مشکلی نداشتند و البته تعدادی میگفتند که تندروی کردهام. به طور مثال در موضع چادر كه اینهمه هجمه علیه من بود، چقدر حرفهای زشت و ركیكی به من گفته شد كه در شأن افرادی كه خودشان را ارزشی میدانند، نیست. خیلی از دوستانی كه انتظار داشتم از من حمایت كنند، این كار را نكردند. فقط آنطور كه به خاطر دارم خانم شهربانو امانی و خانم آذر منصوری حمایت كردند؛ ولی درباره نطقم دیدید خیلیها حتی احزاب مختلف بیانیه دادند و خانمها حمایت کردند؛ ولی درباره بحث حجاب كه اینهمه حمله و هجمه بود، حمایتی كه نیاز داشتم، واقعا رخ نداد. به نظرم برای هر حركت اجتماعی اگر یكی کاری میکند، بقیه نباید رهایش كنند. من از اصل حجاب دفاع کردم؛ ولی این را که با این رویکرد نمیتوانیم موفق شویم، هم گفتم. این موضوع را هم بگویم که من بعد از نطقم از دو گروه حرفهای خیلی زشتی شنیدم. یکی افرادی که خود را ارزشی میدانند و دیگر آنهایی که خود را اپوزیسیون خارج از کشور میدانند.
اگر به گذشته برگردید، باز هم آن نطق را خواهید داشت؟
البته، چرا كه نه.
و همان حرفها را درباره چادر میگویید؟
بله. الان هم معتقدم. من از چادر زوری بدم میآید. بدم میآید از اینكه درباره دینم اینطور رفتار میشود. آنها هم میدانند دلیل مخالفت من چیست. من به دینم معتقدم، خداباور و خداترسم و چون خداترس هستم، از افراد زمینی هرچقدر قدرت داشته باشند، نمیترسم. هفته قبل به دادگاه رسانه رفتم؛ برای یک جمله که گفته بودم در قوه قضائیه دادگاهها نمایشی است. منظور من درباره استانداردهای دوگانهای بود که در زمان ریاست قبلی اعمال شده بود. کسی که از زور گرسنگی گوسفندی دزدید، دستش قطع میشود و متهم مؤسسه ثامن 15 سال برایش حکم صادر میشود.
چه كسی شكایت كرده بود؟
طبق معمول دادستان. دادستان از نماینده مجلس که مطابق قانون در اظهارنظر آزاد است و مصونیت دارد، شکایت میکند. باید افتخاراتم را جمع كنم، به خاطر نطقم دادستانی از من شكایت میكند. گشت ارشاد دختری را كتك زده، من به وزارت كشور تذكر دادم و از وزیر كشور طرح سؤال كردم كه البته هیچوقت از من خواسته نشد توضیح دهم. این تذكر را به طور شفاهی از تریبون مجلس گفتم، به نظرتان چه شد؟ به جای اینكه به حرف من توجه شود، ناجا از من به كمیته نظارت بر رفتار نمایندگان شكایت كرده بود. خدا رحم كرده تابهحال كمیته نظارت بر رفتار نمایندگان هر شكایتی از من شده، گفته در راستای وظیفه نمایندگیاش بوده؛ اما نمیدانم تا چه زمانی میتوانند در مقابل حرفهای من دوام بیاورند.
خسته و دلزده نمیشوید؟
خیر؛ اما شاید جسمم گاهی با من همراهی نمیكند که به خاطر فشارهای روحی باشد كه منجر به بیماریهای جسمیام شده؛ اما دلزده نمیشوم. من كمتر به كمیسیون میروم؛ چون حالم خوب نیست. هر وقت به كمیسیون بروم، بحث دارم... . اگر صحبتهای من را در كمیسیون نشان دهند، خیلی آشكارتر صحبت كرده و ایستادگی كردهام.
خانواده در این زمینه همراهیتان میكنند؟
خدا را شكر، بله. فقط این نیست كه از منبعی تحت فشار باشید و اذیت شوید، در توییت یا اینستاگرام فحشهای عجیب و غریبی میدهند، حرفهای بسیار چندشآوری میگویند. آنقدر حرفهای ركیك به من گفته میشود که فرزندانم خجالت میكشند. بههرحال من آسایش خانوادهام را به هم زدهام؛ ولی خانوادهام من را میشناسند كه این شخصیت من است و راهی را كه به آن معتقد هستم، انجام میدهم.
خانم سلحشوری از شركتهایتان چه خبر؟ (خنده).
شما که میدانید شركتهایم فرق دارند (خنده). در یك فیلم نیمساعته 15 شركت برایم درست كردند که همین آقای امین فردین که حالا همه میدانند چه کسی است، درست کرده بود و خیلی همه عجولانه بعد از نطقم ساختند و پخش کردند و یك بار دیگر پنج شركت برایم درست كردند؛ مثلا یك نفر فامیلیاش فامیلی همسر من در مشهد بوده و گفتند حتما با سلحشور نسبت دارد یا اینكه اگر كسی فامیلیاش سلحشور باشد، به من نسبت میدهند. دو، سه شركت كه فكر كنم وجود خارجی ندارند. دستکم اول تحقیق كنند، بعد تخریب. اینها 15 شركت را از كجا آوردهاند؟ البته گافهایی كه در آن فیلم داده بودند، آنقدر آشكار و مفتضحانه بود که اگر یك ناظر اندكي من را میشناخت، متوجه میشد دروغ است. حتی اسم و تعداد فرزندانم را هم در آن فیلم به اشتباه گفته بودند. خلاصه هر زمان حرفی بزنم یا نطقی کنم یا توییت و یادداشتی منتشر کنم، توپخانه تخریبشان فعال میشود که البته عادی شده است.
طرحها و لوایح زیادی در فراكسیون زنان داشتید. اما انگار خیلی از آنها نیمهكاره رها شد.
رها نشد. مجلس یك كار جمعی است. شما كاری را شروع میكنید ولی جمع است كه كار را تمام میكند. ما بعد از مجلس جامعه الیتی به نام شورای نگهبان داریم که آن هم باید حرف 290 نفر نماینده را تأیید كند. ما كار خودمان را كردیم، مسئله كودكهمسری را مطرح كردیم، مسئله گذرنامه و طرح اعطای تابعیت را خیلی دنبال كردیم. بحث مشاركت سیاسی زنان و اعمال تبعیض، بیمه زنان و مسائلی كه حداقل به نظر خودمان مهم بود. اما ما تا حدی میتوانیم پیش برویم و در ادامه باید دیگران كمكمان كنند. در كمیسیون حقوق قضائی خانمی نیست و ما هم حق رأی نداریم. افراد كمیسیون كه حق رأی دارند وقتی به ما رأی نمیدهند، طرح ما ابتر میماند. صحن با ما همكاری كرد و یكفوریتش تصویب شد كه خیلی كار بزرگی بود. اما كمیسیون با ما همكاری نكرد و در بحث گذرنامه سه سال در نوبت است. بعد میبینید یك طرح دوروزه تصویب و ابلاغ میشود. بحث تابعیت و اسیدپاشی خوشبختانه به نتیجه رسید. دو، سه طرح خردتر هم در سطح دادگاهها داریم. یکی از علتهای اصرار ما به حضور زنان در هيئت رئیسه همين است.
تكلیف ورود زنان به ورزشگاهها چه شد؟
واقعا رها شده. ما هم به عنوان مطالبه خیلی مطرح كردیم ولی چقدر میتوان گفت. به اینها میگویم به دخترانی كه لباس مردانه میپوشند و به ورزشگاه میروند نگاه كنند. واقعا برای ما زشت است در كشوری كه اینهمه ادعا داریم با جوانانمان اینطور رفتار میكنیم. کجای دین آمده که مردان و زنان را در اجتماع از هم جدا کنند و زن را شهروند درجه دو هم به حساب نیاورند. این تبعیض است.
برنامهتان برای یك سال آینده چیست؟
اگر خدا عمری داد، راهی را كه شروع كردهام ادامه میدهم. انشاءالله بتوانم شرمنده مردم نباشم. به طور جدی به دنبال تأسیس وزارت گردشگری بودم و به خاطر شش ماه بیماری واقعا نرسیدم جدی پیگیری كنم. پیگیری وزارت گردشگری برایم خیلی مهم بود كه اگر این كار را انجام دهم، اثرش ماندگار خواهد بود. اگرچه دولت به شدت مخالف است و بخشی از مجلس هم مخالف است اما ما تلاشمان را كردهایم، شورای نگهبان هم مشكل جدیای ندارد؛ با اینكه دو بار رد كرده. تا به حال دو، سه بار در این زمینه در مجلس رأیگیری كردهایم. اگر بتوانيم كارهای نظارتی در حوزه گردشگری و حوزه زنان ارتباطی را كه با زنان بیرون داریم، حفظ كنیم و اگر طرح جدیدی به ذهنمان برسد بیاوریم، خوب است. مثلا بحث دیه را كه من مطرح كردم خانم ابتكار گفت ما لایحه دیه را میآوریم؛ خب ایشان بیاورند، ما در خدمتشان هستیم. شنیدهام لایحه امنیت نزدیك است كه به مجلس برسد؛ در این صورت كاری جدی برای یك سال آینده داریم كه كاری ماندگار است. لایحه حمایت از كودكان و نوجوانان را بعد از چند سال تصویب كردیم. اسفند 89 آمد، سال 90 مجلس دریافت كرد. یادم است آن زمان یكی از همكاران كمیسیون قضائی گفته
بود ما اصلا نیاز داریم. گفتم در فراكسیون زنان بررسی میكنیم و اتفاقا نیاز داریم و مجلس باید به این موضوع ورود كند. آنقدر پررنگ شد كه كمیسیون قضائی در دستور كار قرار داد و زحمت هم كشیدند.
به نظرتان مردم رأی خواهند داد؟
ما ایرانیها دقیقهنودی هستیم. برمیگردد به اینكه لحظات آخر چه اتفاقی رخ میدهد. ما بدنه رأی ثابت همیشگی داریم. اصولگرایان 10 درصد آرا را دارند و اصلاحطلبان بدنه رأی خودشان را دارند. اما گروهی كه رأیهای خاكستری و خاموش هستند، شاید به نتايج ديگري رسيده باشند.
مایل هستید در مورد اتفاقی كه اخیرا برای آقاي نجفي رخ داد صحبت كنید؟
واقعا نمیدانم پرستوسازی واقعیت دارد یا نه، اگرچه آقای سرافراز هم از نظر تجربه شخصی خویش به این موضوع اشاره کردهاند و از حذف بعضی افراد سیاسی با این روش صحبت شده است؛ آقای مطهری هم در این باره توییت کرده است، خانم آقای داوری هم توییت کرده است. ولی چیزی هست كه خیلی بر سر زبانها افتاده و همه میگویند پرستو. راست و چپ، مردم سیاسی و غیرسیاسی همه اشاره میكنند كه پرستوسازی رخ میدهد و شخصیتی كه قربانی شده پرستو بوده. اینكه این خانم پرستو بوده یا نه، قتل و خشونت در كل مذموم است و از جنایتی که رخ داده نمیکاهد، اما زخم چرکین و متعفنی را گشوده که نیازمند ورود نظام به این موضوع است. اگرچه آقای نجفی به قتل اعتراف كرده اما دلم برای جامعه میسوزد كه به نام اسلام، این اتفاقات در آن میافتد. ما روسیه نیستیم. كشور ما اسلامی است و این اتفاقات برای ما قبح دارد. حوزه خصوصی مردم محترم است. بههرحال باید مانند دوره اصلاحات که آقای خاتمی به قتلهای زنجیرهای ورود کرد، دولت به این موضوع ورود کند. من ماندهام فردای قیامت؛ اگر معتقد هستیم، چه میخواهیم جواب دهیم. اگر این صحبتها واقعیت داشته باشد، هر دو نفر قربانی بودهاند
و جامعه از نظر اخلاقی به سقوط کشيده شده است. این نوع برخوردها کاملا مغایر با شرع است. باید به اصل دین رجوع کنیم.