|

آغاز اعتصاب سراسری و کارزار نافرمانی مدنی هم‌زمان با موج جدید بازداشت‌ها در سودان

مبارزه از خانه

«سنگرهای خیابانی بسازید و سپس فرار کنید»، این پیامی بود که در آستانه کارزار سراسری نافرمانی مدنی در سودان از سوی رهبران مخالفان به معترضان ارسال شد. در ابتدا سنگرهای خیابانی برای حفاظت معترضان از محل اصلی تحصن در مقابل مقر ارتش در خارطوم، پایتخت سودان، ساخته می‌شد اما بعد از کشتار خونین هفته گذشته نظامیان که شدیدترین سرکوب بعد از سقوط عمر البشیر بود، معترضان در سرتاسر کشور پخش شدند و حالا این سنگرهای خیابانی برای مسدودکردن جاده‌های اصلی و خیابان‌های فرعی پایتخت برپا می‌شوند. رهبران معترضان در پیام خود به معترضان گفته‌اند که پس از برپاکردن سنگرهای خیابانی محل را ترک کنند و از درگیری با نیروهای امنیتی بپرهیزند. آن‌طورکه خبرگزاری فرانسه گزارش داده در پی کارزار نافرمانی مدنی، در یکی از محله‌های شمالی خارطوم، معترضان با جمع‌آوری تایر، تنه درختان و سنگ‌های بزرگ تلاش کردند جاده‌ها را مسدود کنند. یکی از شاهدان به این خبرگزاری گفته است که در منطقه بهاری تقریبا همه جاده‌ها مسدود شده‌اند و معترضان از رفتن ساکنان این منطقه به محل کارشان جلوگیری کردند. بااین‌حال پلیس ضدشورش با شلیک هوایی و گاز اشک‌آور معترضان را متفرق کرده و جاده‌ها را باز کرده است. انجمن مشاغل سودان که یکی از هدایت‌کنندگان اصلی اعتراضات علیه عمر البشیر، دیکتاتور سودان، بود، گفته است که کارزار نافرمانی مدنی تا زمانی که حاکمان نظامی قدرت را به دولتی غیرنظامی واگذار کند، ادامه خواهد داشت. کارزار نافرمانی مدنی بناست ادامه اعتراضاتی باشد که در چند ماه گذشته به‌طور مسالمت‌آمیز برگزار شد. هم‌زمان بسیاری از شهروندان سودان با پیوستن به اعتصاب سراسری این کشور که روز گذشته آغاز شد، در خانه‌های خود به اعتراضات ادامه دادند. بر اساس گزارش‌ها و تصاویری که در شبکه‌های اجتماعی منتشر شده، بسیاری از محله‌های تجاری مرکز شهر به‌خاطر تعطیلی مغازه‌ها و مراکز تجاری خلوت بودند. رانندگان وسایل نقلیه عمومی ازجمله اتوبوس‌ها هم به اعتصاب سراسری پیوسته بودند و فقط خودروهای خصوصی در برخی نقاط مسافران را جابه‌جا می‌کردند. اعتصاب سراسری به پایتخت محدود نبود و در بسیاری از شهرهای دیگر هم بازار و مراکز تجاری تعطیل بودند. گزارش‌ها می‌گویند کارکنان بانک‌ها هم در محل کار حاضر نشده و‌ به‌این‌ترتیب به اعتصاب سراسری پیوسته‌اند. در برخی شهرها نانوایی‌ها نیز از کار دست کشیده‌اند. موج جدید بازداشت‌ها هم‌زمان با آغاز کارزار نافرمانی مدنی و اعتصاب سراسری، نظامیان موج جدیدی از سرکوب و بازداشت معترضان را به راه انداختند؛ سرکوبی که انجمن مشاغل سودان آن را تلاشی واضح برای جلوگیری از اعتصاب خوانده است. انجمن شاغلان سودان که یک نهاد صنفی سراسری است، می‌گوید هم‌زمان با این کارزار، بسیاری از کارمندهای سازمان‌های مختلف توسط کارفرمایانشان تهدید شده‌اند. آن‌طور که انجمن مشاغل سودان گزارش داده است، در آستانه اعتصاب سراسری، کارکنان بانک‌ها، پزشکان، کارکنان بخش کنترل ترافیک هوایی، خلبان‌ها، مهندسان برق، و اقتصاددان‌ها از سوی سرویس‌های امنیتی هدف قرار گرفته و بازداشت شده‌اند. فعالان می‌گویند تعداد کسانی که از سوی نهادهای امنیتی بازداشت شده‌اند، به‌طور دقیق مشخص نیست ولی احتمالا به صدها نفر می‌رسد. پیش از آغاز کارزار نافرمانی مدنی و اعتصاب سراسری، رهبران مخالفان هم با سرکوب نیروهای امنیتی مواجه و تعدادی از آنها در روزهای اخیر بازداشت شدند. این بازداشت‌ها پس‌از‌آن اتفاق افتاد که آبی احمد، نخست‌وزیر اتیوپی، روز جمعه برای میانجیگری میان رهبران نظامی سودان و رهبران مخالفان به خارطوم سفر کرد و با دو طرف دیدار کرد. بر اساس گزارش‌ها، اسماعیل جلاب، از رهبران اپوزیسیون و رهبر جنبش آزادی‌بخش مردم سودان‌-شمال و سخنگوی او، مبارک آردول، بعد از دیدار با آبی احمد دستگیر شدند. روز چهارشنبه، یاسر عرمان، یکی دیگر از رهبران اپوزیسیون «جنبش آزادی‌بخش مردم سودان-شمال» به دست نیروهای امنیتی در خانه خود در خارطوم دستگیر شد. او بعد از سقوط البشیر از تبعید به سودان بازگشت. عرمان در غیاب خود به خاطر شورش علیه دولت البشیر به مجازات مرگ محکوم شد. شورش مزبور در سال 2011 از ایالات نیل آبی آغاز شد. دستگیری جلاب و آردول ساعاتی بعد از دستگیری محمد عصمت، از اعضای ائتلاف آزادی و تغییر رخ داد. عصمت نیز بعد از دیدار با آبی دستگیر شده است. هفته گذشته شدیدترین سرکوب بعد از سقوط دولت عمر البشیر در سودان از سوی نظامیان سودانی اتفاق افتاد. نیروهای امنیتی سودان به تحصن معترضان در مقابل مقر وزارت دفاع در خارطوم حمله کردند. در این تحصن مردم خواستار انتقال قدرت از نظامیان به دولتی غیرنظامی شده بودند. بر اساس گزارش پزشکان نزدیک به معترضان، حمله نیروهای مسلح که لباس نظامی به ‌تن داشتند به متحصنان سودانی تاکنون 113 کشته بر‌جا گذاشته است. به گفته شاهدان کشتار مردم توسط «نیروی واکنش‌سریع» انجام شده که بخشی از شبه‌نظامیان جنداوی هستند. آ‌نها در کشتار دارفور در سال 2003 هم دست داشتند. سازمان بهداشت جهانی در گزارشی که روز جمعه منتشر شد، اعلام کرد شبه‌نظامیان جنداوی علاوه بر کشتار مردم، تلاش کرده‌اند با آزار و اذیت کارکنان بیمارستان‌ها مانع از ادامه درمان مجروحان شوند. آنها همچنین چادرهایی را که برای درمان مجروحان بر پا شده بود به آتش کشیده‌ و تجهیزات پزشکی را نابود کرده و بیمارستان‌ها را غارت کرده‌اند. چند مورد تجاوز جنسی به پرستاران سودانی نیز در محل کارشان گزارش شده است. احمد 40ساله و پدر سه فرزند به گاردین گفته که در تحصن روز دوشنبه از ناحیه بازو مورد اصابت گلوله قرار گرفته است. احمد در شرح آن روز چنین می‌گوید: «من را به بیمارستان بردند ولی وقتی آنجا مشغول مداوا بودم، نیروهای امنیتی هجوم آوردند و تلفن همراه و خودم را بازرسی کردند. آنها به پزشکان هم حمله‌ور می‌شدند و به یکی از آنها هم شلیک کردند».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.