از ارسال پيامک بيحجابي تا دستگيري پشت درهاي استاديوم
شمارهاي براي گزارش مردم عليه مردم
شهرزاد همتي : در روزهاي گذشته دو اتفاق درباره حوزه زنان، آنها را در سرخط خبرها قرار داد؛ يکي ماجراي ارسال پيامک پيرامون بدحجابي و همينطور ماجراي بيپايان و به نظر حلنشدني ورود زنان به استاديوم. درباره موضوع اول به نظر ميرسد پليس چندان از عملکرد پليس نامحسوس خود راضي نيست، شمارهاي را براي اطلاع بدحجابي در اختيار مردم قرار داده است تا مردم در صورت رؤيت کشف حجاب در خودرو، شماره پلاک ماشين را در اختيار پليس قرار دهند. در واقع پليس از مردم خواسته است مانند پليس نامحسوس عمل کنند. اما مسئله اينجاست که اگر پليس نامحسوس را شغل تلقي کنيم، اين کاري که پليس از مردم خواسته است، کمي عجيب به نظر ميرسد. در شرايطي که به نظر ميرسد بسياري از دشمنان داخلي و خارجي وحدت مردم را نشانه گرفتهاند، حالا پليس از مردم ميخواهد گزارش يکديگر را بدهند و درباره بدحجابي و کشف حجاب که تعريف مشخصي از آن وجود ندارد، هر کسي از ظن خودش بدحجاب را به پليس معرفي کند. اتفاق دوم حضور زنان خواهان ورود به استاديوم، پشت درهاي استاديوم آزادي بود که اين بار به خشونت کشيده شد و بنا بر روايت شاهدان عيني که پشت درِ استاديوم آزادي بودند، نيروهاي پليس زن با خشونت و کتک، دو نفر از فعالان حوزه زنان را داخل ونهاي پليس ميکنند تا بازداشت شوند اما با تلاش دختران و همينطور پيگيريهاي نمايندگان مجلس اين بازداشت فقط دو ساعت طول ميکشد. بيحجابي را اطلاع بدهيد اول خردادماه حجتالاسلام غلامحسين محسنياژهاي، معاون اول قوه قضائيه، در سخناني گفته بود: «چرا از انجام امربهمعروف و نهيازمنکر ميترسيم، چرا از پخش اين موضوع در شبکههاي بيگانه و معاند ميهراسيم، چرا ما از کساني که به دنبال قانونگريزي و بيعفتي هستند، فيلم نميگيريم و براي مقامات قضائي نميفرستيم؟» در اين حال، روز گذشته در شبکههاي اجتماعي برخي کاربران پيامي را به اين شرح منتشر کردند: «اگر کشف حجاب ديديد به شماره پيامک ۱۱۰۱۹۷ (ناجا) شماره پلاک ماشين يا موتور و حدود منطقه رو ارسال کنيد». همين ماجرا واکنش متفاوت کاربران فضاي مجازي را در پي داشت. به نظر ميرسد اين اطلاعيه در راستاي پيامکهايي باشد که با ورود موج گرما به کشور براي مالکان خودروها رفت و از آنها خواست براي توضيح درباره بيحجابي به پليس مراجعه کنند. در هفتههاي گذشته رئيسپليس پايتخت با تأييد ارسال پيامک از سوي پليس امنيت اخلاقي براي عدهاي از رانندگان، از تداوم برخورد اين پليس با بدحجابي و بيحجابي در خودروهاي شخصي خبر داد. سردار حسين رحيمي با بيان اينکه پليس مطابق قانون موظف است با هر اقدام غيرقانونياي برخورد کند، افزود: مأموران پليس در سطح شهر خودروهايي را که در آنها کشف حجاب ميشود، شناسايي و با آنان برخورد ميکنند. همچنين بعد از اعتراضات به ارسال اين پيامکها که عدهاي ميگفتند به صورت رندومي ارسال ميشود، جانشين معاون حقوقي و مجلس ناجا گفته بود: امروز نيروي انتظامي نه با بدحجابي، بلکه با بيحجابي برخورد ميکند. قانونگذار به طور واضح عنوان کرده است زناني که بدون حجاب در معابر عمومي ظاهر شوند، به حبس از ۱۰ روز تا دو ماه يا از ۵۰ هزار تا ۵۰۰ هزار ريال جزاي نقدي محکوم ميشوند.کساني که با ارسال پيامکهاي مذکور به وزیران مراجعه کرده بودند، ميگفتند به گفته پليس، گزارش بدحجابي آنها از سوی پليس نامحسوس ارسال شده است. پليس نامحسوس وظيفه داشته است شماره پلاک ماشيني که در آن کشف حجاب صورت گرفته را ارسال کند تا پليس براي فرد خاطي پيامک ارسال کند. حالا پليس با تخصيص اين شماره به مردم از آنها ميخواهد به عنوان پليس نامحسوس عمل کنند و هر کسي که به نظرشان بيحجاب يا بدحجاب آمد، را به پليس معرفي کنند؛ کاري که به نظر ميرسد عواقب آن بررسي مناسب نشده باشد و ممکن است هر کسي به دليل مشکل شخصي هر شماره پلاکي را براي پليس ارسال کند.شيما شهرکي، جامعهشناس، درباره اين شماره به «شرق» ميگويد: من نميدانم واقعا اين کار از منظر حقوقي بررسي شده است يا نه. آيا تعريف مشخصي از بيحجابي وجود دارد؟ شايد مني که مثلا روسري رنگي سر ميکنم به نظر کسي بيحجاب برسم، يا فردي که هنگام رانندگي لحظهاي روسرياش عقب ميرود هم مصداق کشف حجاب باشد. از طرفي آيا به عواقب اين بياعتمادي فکر شده است که بين مردم رايج ميشود؟ مگر اينجا روسيه کمونيستي است که از مردم ميخواهند رفتار يکديگر را گزارش بدهند؟ در 24 ساعت گذشته در فضاي مجازي ديدهايم عدهاي تصميم گرفتهاند مبارزه منفي کنند و شماره پلاک ماشين افراد محجبه را به پليس بدهند، پليس چگونه ميخواهد اين شماره پلاکها را تفکيک کند؟ اين دانشجوي دکتراي جامعهشناسي دانشگاه رشت در ادامه ميافزايد: من فکر ميکنم همه اين رفتارها به دليل جوابنگرفتن پليس از رفتارهاي گشت ارشادي باشد. اما متأسفانه به جاي اصلاح اين رفتار، کارهاي خطرناکي را پيش گرفتهاند که قطع به يقين ميزان نزاع و برخورد بين مردم را افزايش ميدهد. پشت درهاي بسته بعد از ورود گزينشي زنان در چند بازي ملي به استاديوم آزادي و همينطور بازي پرسپوليس کاشيما، فعالان زني که براي آزادکردن حضور زنان به استاديوم تلاش ميکنند، تصور ميکردند اينبار شايد رفتارها نرمتر باشد و آنها بتوانند با اغماض نيروهاي پليس، بازي ايران-سوريه را که روز پنجشنبه در ورزشگاه آزادي برگزار شد، بدون واهمه و لباس مبدل ببينند اما ويدئوهايي که آنها ساعتي پس از ورودشان به ورزشگاه از خود منتشر کردند، جز چشمان اشکبار و نگاههاي بهتزده چيزي همراه نداشت. ويدئويي که آنها ارسال کرده بودند، حکايت از برخورد توسط پليس و همچنين دستگيري موقت دو نفر از دختران داشت. ساره، يکي از دختراني که در اين حوزه فعاليت ميکند و روز گذشته نيز جلوي استاديوم حاضر بود، دراينباره به «شرق» ميگويد: براي بازي ايران-سوريه در سايت بليتفروشي گزينه جنسيت را براي خريد بليت گذاشتند. ما هم مدام چک ميکرديم و ديديم و سريع هم بليت خريديم. اما به ساعت نکشيد که گزينه جنسيت را برداشتند و بعد هم پولمان را پس دادند. چون ميدانستيم عدهاي رايزني ميکنند، گفتيم شايد بتوانيم داخل شويم و از طرفي نميخواستيم ماجراي ورود زنان به استاديوم به فراموشي سپرده شود. ما دفعات پيش که زنان را گزينشي وارد استاديوم کردند هم شرايط ورود داشتيم، حتي ماشيني دنبالمان فرستاده بودند تا وارد استاديوم شويم اما ما ميخواستيم با آدمهاي معمولي و دختراني که دلشان ميخواهد وارد استاديوم شوند، وارد شويم. اين فعال حوزه زنان در ادامه ميافزايد: وقتي جلوي استاديوم رسيديم، ديديم که براي يک بازي بياهميت کلي نيروي پليس دور تا دور ورزشگاه را گرفته است. يکي از دوستانمان را زنان پليس بازداشت کردند و با او برخورد شده بود. کيفش پاره شد و گوشي تلفنش را گرفتند. خواهرش که سوار ماشين بود، با ديدن اين صحنه براي کمک به خواهرش سمت پليس آمد و فقط گفت که با خواهرم چهکار داريد که آنها او را هم دستگير کردند. ما تابهحال جلوي ورزشگاه چنين رفتاري را نديده بوديم. به نظرم بعد از ورود گزينشي زنان براي ديدن دو بازي ملي، رفتارها بهتر که نشده بدتر هم شده است. بعد از دستگيري دو تا از دوستانمان، با خانم سياوشي، نماينده مجلس تماس گرفتيم و شرايط را گفتيم. ايشان هم پيگيري کردند و دو نفر را بعد از اتمام بازي دوباره جلوي ورزشگاه پياده کردند. پيگيريهاي مجلس ادامه دارد طيبه سياوشي، نماينده مجلس که در سالهاي گذشته پيگير وضعيت ورود زنان به ورزشگاه بود، درباره اتفاق روز پنجشنبه و همچنين اختصاص شماره تلفني براي گزارش بدحجابي به «شرق» ميگويد: درباره ماجراي استاديوم، از دو، سه روز پيش با تماسهاي فعالان حوزه زنان که ميخواستند وارد استاديوم شوند، مشغول رايزني با پليس براي فراهمکردن شرايط حضور زنان بوديم. منتها مقامات مسئول گفتند حداقل بايد از يک ماه پيش پيگيري ميکرديد و در اين فرصت کوتاه نميشود اين شرايط را مهيا کرد. ما صحبت کرديم که براي خانمها پشت در مشکلي پيش نيايد. من خودم تهران نبودم و با خانمها در تماس بودم. روز پنجشنبه اين دوستان با من تماس گرفتند و اعلام کردند که دو نفر از دختران با شرايط بدي دستگير شدهاند و مادرشان بيقراري ميکند. من با مقامات مسئول صحبت کردم و شرايط را به ايشان اطلاع دادم. قرار شد مسئول ديگري تماس بگيرد که در تماس ما هماهنگي انجام شد و اين دو دختر را پشت در ورزشگاه پياده کردند. متأسفانه باوجوداینکه تلاش ميشد براي بازيهاي ملي، زنان بتوانند در چارچوب تعيينشده وارد ورزشگاه شوند اما اين اتفاق روز پنجشنبه نيفتاد. درحاليکه اين بازي چندان پراستقبال و شلوغ نبود، اما همکاري صورت نگرفت.او همچنين درباره درخواست از مردم براي گزارش بدحجابي نيز گفت: يکسري وظايف در چارچوب قانون تعريف شده است و نيروي انتظامي مسئول است که در حوزه خودش از بيقانونيها جلوگيري کند و دستگاههاي مختلف نسبت به وظيفهشان به موضوع ورود پيدا ميکنند. اما اينکه مردم را مکلف کنند تا درباره يکديگر اطلاع بدهند، به نوعي آدرس اشتباه دادن است. ما بهشدت از نبود ابزارهاي نظارتي رنج ميبريم و اين کار ميتوانست مردم را دستگاه ناظر عمل کند. اما متأسفانه فقط همين يک مورد تيتر شده است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.