عقبنشینی حوثیها از ۳ بندر مهم
گام اول برای پایان جنگ یمن
با گذشت شش ماه از توافق آتشبس در بندر الحدیده یمن، حوثیهای یمن اولین گام را برای پایان بحران در این بندر استراتژیک و صلح در یمن برداشتند. رسانهها به نقل از ناظران سازمان ملل خبر دادند که شبهنظامیان حوثی به طور یکجانبه و تحت نظارت سازمان ملل از سه بندر الصلیف که برای انتقال دارو و مواد غذایی در نظر گرفته شده، بندر راسعیسی که عمدهترین بندر نفتی یمن محسوب میشود و بندر الحدیده بهعنوان مهمترین بندر یمن خارج خواهند شد. هنوز مشخص نیست که نظامیان وفادار به دولت یمن نیز اقدام متقابلی انجام میدهند یا نه، اما عقبنشینی حوثیها از این سه بندر گامی کلیدی برای پایاندادن به بنبست در مذاکرات سیاسی با هدف پایان جنگ چهارساله یمن به شمار میآید که هزاران کشته برجا گذاشته و این کشور را در قحطی بیسابقهای قرار داده است. سازمان ملل در روزهای گذشته هشدار داده بود که اگر حوثیها از این بنادر عقبنشینی نکنند، روند صلح در یمن به طور کامل شکست خواهد خورد. در صورتی که حوثیها به طور کامل از این سه بندر عقبنشینی کنند، یکی از مهمترین بندهای توافق آتشبس که در دسامبر 2018 در استکهلم سوئد میان طرفین درگیر در یمن به امضا رسید عملیاتی میشود. بر این اساس قرار است سازمان ملل نقش ناظر انتقال کمکهای انسانی، غذایی و دارویی را در بنادر یمن که در ساحل دریای سرخ قرار دارند ایفا کند. اهمیت بندر الحدیده بندر الحدیده مهمترین بندر یمن و عمدهترین محل ورود غذا و دارو برای حدود دوسوم جمعیت ساکن این کشور جنگزده به شمار میآید. کنترل حوثیها بر این بندر و ادعای ارسال سلاح و مهمات به حوثیها از سوی متحدان منطقهای باعث شده بود تا ائتلاف تحت رهبری عربستان بارها به بمباران مناطق مختلف آن بپردازد و در پی این حملات، روند انتقال کمکهای بینالمللی به یمن متوقف شود. در جریان مذاکرات استکهلم توافق شد تا نیروهای طرفین درگیر در یمن از هفتم ژانویه 2019 از الحدیده خارج شوند تا با توقف حملات، ارسال کمکهای بشردوستانه تحت نظارت سازمان ملل به یمن از سر گرفته شود. بااینحال در ماههای اخیر هیچکدام از طرفین درگیر در یمن حاضر به عقبنشینی از الحدیده نبودند و در نتیجه مذاکرات سیاسی برای صلح در یمن به بنبست رسیده بود. در هفتهها و ماههای گذشته سازمان ملل بارها از حوثیها که بر الحدیده مسلط بودند و نیز از نظامیان دولت یمن که به عربستان وفادار هستند خواسته بود تا اجازه دسترسی نیروهای این سازمان به انبار بزرگ غلات را صادر کنند. به گفته مقامهای سازمان ملل، گندم و غلات انبارشده در الحدیده میتواند نیاز یک ماه حدود 3.7 میلیون نفر از مردم یمن را برطرف کند. الحدیده مهمترین محل ارسال «برنامه غذای سازمان ملل متحد» است که بزرگترین برنامه امدادرسانی این سازمان به شمار میآید و هدف آن کمک به بیش از ۱۰ میلیون شهروند یمنی برای نجات از قحطی و گرسنگی است. سازمان ملل به تازگی گزارشی منتشر کرده و تخمین زده که جنگ سالهای اخیر در فقیرترین کشور جهان عرب میلیاردها دلار خسارت وارد کرده و توسعه این کشور را حداقل 20 سال به تعویق انداخته است. انتظار میرود نظامیان دولت یمن که مورد حمایت عربستان و امارات متحده عربی قرار دارند نیز عقبنشینی خود را از اطراف شهر و بندر الحدیده آغاز کنند تا زمینه برای گام دوم که عقبنشینی بیشتر دو طرف است فراهم شود. اما مقامهای سازمان ملل میگویند هنوز هیچ فعلوانفعالی را که حاکی از تمایل نظامیان دولت یمن برای ترک مواضع خود در اطراف الحدیده باشد، مشاهده نکردهاند. یمن با جمعیت حدود 28 میلیونی خود که فقیرترین کشور جهان عرب به شمار میآید، از سال 2014 با تصرف صنعا، پایتخت این کشور و سقوط دولت «عبدربه منصور هادی» از سوی حوثیها درگیر جنگ داخلی شده است. کمتر از یک سال بعد هم عربستان با همراهی امارات و تعدادی دیگر از متحدانش به دلیل آنچه «نگرانی از تسلط ایران بر یمن» خواندند، در حمایت از دولت یمن وارد میدان جنگ این کشور شدند و حملات هوایی گستردهای را علیه حوثیها ترتیب دادند. این عملیات نهتنها به جنگ یمن پایان نداد، بلکه در سالهای اخیر اقتصاد یمن را از هم فروپاشید و وخیمترین وضعیت انسانی را در این کشور رقم زد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.