|

حرفه دشوار تعليم

محمد گلزاری- عضو شورای مرکزی حزب اعتماد ملی

«معلمین می‌گویند حقوق یک دبیر لیسانسه، کمتر از حقوق یک مستخدم جزء در سازمان برنامه یا شرکت ملی نفت است و ما خودمان مکرر نوشته‌ایم که حقوق یک معلم کمتر از حقوق یک راننده دولتی و به‌مراتب کمتر از یک راننده تاکسی است. یک لیسانسه در وزارت فرهنگ ماهی ۴۰۰ تومان می‌گیرد، ولی لیسانسه دیگر با‌‌‌‌ همان تحصیلات و پایه معلومات در یک سازمان دولتی دیگر دوهزارو ۵۰۰ تومان دریافت می‌کند».این بخشی از بیانیه باشگاه مهرگان یا همان مجمع صنفی معلمان در ۱۸ بهمن ۱۳۳۹ است که در اعتراض به ارسال لایحه «اشل حقوقی جدید فرهنگیان» توسط دولت شریف‌امامی به مجلس صادر شده بود. 12 اردیبهشت 1340 معلمان دست به اعتصاب زدند و در جریان این اعتراض، رئیس کلانتری بهارستان با اسلحه کمری خود به سر ابوالحسن خانعلی، دبیر فلسفه و عربی دبیرستان جامی، شلیک کرد و این دانشجوی دکترای فلسفه دانشگاه تهران را به شهادت رساند.اعتراض صنفی معلمان البته در آن مقطع بی‌نتیجه نماند و دولت شريف‌امامي سقوط کرد و توفیق حداقلی به دست آمد. اینک بعد از حدود شش دهه از آن اتفاقات، وقتی مطالبات صنفی معلمان را مرور می‌کنیم تنها عدد حقوق‌ها به‌دلیل آثار تورمی تفاوت کرده، اما مبانی خواسته‌های معیشتی آنان تغییری نکرده است. 12 اردیبهشت 1358 وقتی شهید مطهری به‌عنوان نظریه‌پرداز انقلاب، ترور و مجددا این تاریخ در تقویم به نام روز معلم ماندگار شد؛ جایگاه گفتمان فرهنگی و ضرورت پرداختن به مسئله تربیت در مدارس نیز رونق دوچندان گرفت. بااین‌حال داستان غم‌انگیز توسعه نامتوازن چندین دهه است که گریبان متولیان و برنامه‌ریزان را گرفته و فراتر از شعارها و آرزوها شاهد تحول چشمگیری در آموزش و پرورش نیستیم. اینکه تخصیص هرگونه اعتباری در این حوزه را باید به‌مثابه سرمایه‌گذاری دانست، از آن دست گزاره‌هایی است که حرفش زیبا و عملش سخت است.آن گروه از مردم که توانایی مالی دارند، حساب خودشان را از سیستم آموزش و پرورش جدا کرده و فرزندانشان را با هزینه‌های گزاف به مدارس غیردولتی می‌فرستند که در آنها سیطره آموزشی و تربیتی رسمی در کمترین حالت ممکن است و باور دارند که این مسیر به صلاح فرزندانشان نزدیک‌تر است و خودشان را از دعوای ندارهای سیستم آموزشی جدا کرده‌اند.نمی‌دانم آیا فرزند مسئولی وجود دارد که در دو دهه اخیر تحصیلات خود را در مدارس دولتی آغاز کرده و به پایان رسانده باشد که اگر باشد تجربیاتش شنیدنی و شجاعتش ستودنی است.

در این روزگار تغییریافته، معلمی یکی از سخت‌ترین شغل‌هاست و چه بسیارند آموزگاران و معلمان متعهدی که با نیروی باور و اعتقاد خود در سخت‌ترین شرایط و دورافتاده‌ترین مناطق، بدون انتظار دیده‌شدن به کار خود مشغول هستند. معلمی در تنگنای منزلت و معیشت سال‌هاست که گرفتار است. از یک سو هم در حق معیشت و منزلت معلمان از سوی نهادهای تصمیم‌گیر کم‌لطفی می‌شود و پیگیری مطالبات صنفی‌شان مستلزم پرداخت هزینه است و هم دیگر زمانه سعدی نیست که مردم معلم «ترشروی تلخ‌گفتار، ...» را در نهایت قدر بنهد و انتظارشان از معلمان این است که «پارسای سلیم، نیک‌مرد حلیم که سخن جز به حکم ضرورت نگفتی و موجب آزار کس بر زبانش نرفتی» باشند. و ای بسا در پاره‌ای از موارد آنچه از زمان شیخ اجل تا امروز خیلی تغییر نکرده رفتار با چنین معلم پارسایی باشد که «به اعتماد حلم» او هم درس نخوانند و اغلب اوقات به «بازیچه» فراهم نشینند؛ بااین‌حال دیگر نسل جدید باور ندارد که «جور استاد به ز مهر پدر» است و این همان درسی است که از قضا معلمان آزاده خود به فرزندان این مرز و بوم می‌دهند که رفتار از جانب هر فرد خواه پدر باشد یا استاد یا هر دستگاهي خطاست.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.