|

آخرین تلاش‌هاي مخالفان سرشناس مادورو براي تغيير نظام ونزوئلا

همراهي ارتش آخرين اميد گوايدو

حضور خوان گوایدو، رهبر مخالفان رئیس‌جمهور ونزوئلا، در یکی از پایگاه‌های نظامی کاراکاس، جسورانه‌ترین اقدام این مخالف سرشناس نيكلاس مادورو و البته یکی از آخرین مانورهای او محسوب می‌شود. گوایدو از نظامیان کشورش خواسته تا در حمایت از مردمی که در خیابان علیه حکومت نیکلاس مادورو اعتراض می‌کنند، به میدان بیایند و چنانچه نظامیان ونزوئلا به این خواسته گوایدو چراغ سبز نشان ندهند، او یکی از مهم‌ترین برگ‌های برنده‌اش را از دست خواهد داد. نکته درخور توجه حضور گوایدو در یکی از پایگاه‌های نظامی پایتخت ونزوئلا، همراهی لئوپولدو لوپز، مخالف سرشناس حکومت مادورو برای نخستین‌بار در کنار گوایدو بود.‌با اینکه انتظار می‌رفت نظامیان ونزوئلا به حمایت خود از مادورو ادامه دهند؛ اما برخلاف انتظار، استقبال بسیار خوبی از گوایدو کردند و این امید را در جبهه مخالفان مادورو ایجاد کردند که ممکن است در روزهای پیش‌رو، ورق به سود مخالفان حکومت مادورو برگردد. انتشار تصاویر این دیدار، جبهه اپوزیسیون ونزوئلا را که در هفته‌ها و ماه‌های گذشته به بن‌بست رسیده بود، جانی تازه بخشید. آنچه در هفته‌های اخیر در خیابان‌های کاراکاس و دیگر شهرهای بزرگ ونزوئلا شاهد بودیم، به روندی فرسایشی تبدیل شده بود. ‌اپوزیسیون هر روز تلاش می‌کرد مردم معترض را در خیابان‌ها نگه دارد و از سوی دیگر به مذاکره و چانه‌زنی با نظامیان ونزوئلا می‌پرداخت تا حمایت آنها را از خواسته‌های مردم معترض برانگیزد. با اینکه فرماندهان رده‌بالای ارتش ونزوئلا تاکنون به حمایت از نیکلاس مادورو پرداخته‌اند؛ اما گوایدو نیز به میزانی هوادار در میان نظامیان این کشور دست یافته بود که رئیس‌جمهور اقتدارگرای ونزوئلا نتواند به‌طورکامل صدایش را خاموش کند یا مانع از فعالیت‌هایش شود. یکی از مهم‌ترین دلایل حمایت بخش چشمگیری از نظامیان ونزوئلا از گوایدو را باید به حساب حمایت بین‌المللی از او گذاشت. ایالات متحده و دیگر کشورهای غربی و برخی همسایگان ونزوئلا با اعمال رسمی حمایت از گوایدو هشدار داده بودند که در صورت لزوم، قادر خواهند بود به سود گوایدو در ونزوئلا مداخله کنند. با استقبال نظامیان ونزوئلا از گوایدو، نبرد قدرت در این کشور وارد فاز نهایی خود شده است. یک روز پس از دیدار با نظامیان در پایگاه نظامی پایتخت، گوایدو خواستار راهپیمایی سراسری علیه مادورو شد تا از این طریق بن‌بستی را که در ماه‌های اخیر اپوزیسیون ونزوئلا دچار آن شده بود، بشکند. در پنج سال اخیر اعتراض‌های خیابانی متعددی علیه حکومت مادورو شده؛ اما هیچ‌کدام نتوانسته‌اند او را از صندلی قدرت کنار بزنند. گوایدو نیز این واقعیت را به‌خوبی دریافته است که اعتراض‌های خیابانی به‌تنهایی نمی‌تواند مادورو را سرنگون کند و به‌همین‌دلیل نیازمند حمایت همه‌جانبه نظامیان ونزوئلا به‌عنوان اثرگذارترین عامل حفظ قدرت در این کشور است.آخرین کودتایی که در ونزوئلا رقم خورد، به سال 2002 بازمی‌گردد که هوگو چاوز، رئیس‌جمهور وقت ونزوئلا، مدت کوتاهی از قدرت برکنار شد و معترضان در مسیر تصرف کاخ ریاست‌جمهوری با هواداران چاوز درگیر شدند و در نهایت چاوز مجددا قدرت را در دست گرفت. در این کودتا هم ارتش نقشی کلیدی ایفا کرد و حمایت این نهاد از چاوز، او را مجددا به کاخ ریاست‌جمهوری بازگرداند تا قدرت را کامل‌تر از قبل قبضه کند.این‌بار هم با وجود آنکه بخش زیادی از نظامیان ونزوئلا از گوایدو حمایت کرده‌اند؛ هنوز بسیار زود است که بتوان درباره موفقیت‌آمیز‌بودن اقدام گوایدو نتیجه‌گیری کرد. آنچه همچنان نگرانی گوایدو و دیگر مخالفان مادورو را برطرف نکرده، این است که هنوز هیچ چهره شاخصی در میان نظامیان ونزوئلا حاضر به حمایت علنی از گوایدو نشده است. او ادعا می‌کند که در پشت پرده توانسته سران ارتش را با خود همراه کند تا در دوره انتقالی اقدامی علیه مردم انجام نشود، اما هیچ شواهدی برای این ادعای خود ارائه نکرده است. اگر گوایدو در روزهای آینده موفق به برکناری مادورو نشود، ستاره اقبال او نیز خاموش خواهد شد و رؤیای حضورش در کاخ ریاست‌جمهوری بسیار کوتاه پایان می‌باید. در چنین شرایطی باز هم اپوزیسیون ونزوئلا در همان موقعیت ضعیف خود بدون کسب موفقیتی در کنارزدن مادورو و چپ‌گرایان از قدرت به حاشیه رانده خواهند شد.

لوپز؛ رهبر جنبش‌هاي خياباني ونزوئلا پس از آنکه نظامیان حامی گوایدو به حصر خانگی لئوپولدو لوپز، مخالف سرشناس نیکلاس مادورو، پایان دادند، او برای نخستین‌بار همراه با خوان گوایدو به پادگانی نظامی در پایتخت ونزوئلا رفت تا به‌طور علنی حمایت خود را از این رهبر اپوزیسیون اعلام کند. سابقه فعالیت سیاسی لوپز علیه حکومت مادورو و هوگو چاوز به حدود دو دهه قبل بازمی‌گردد.او در جولای 2000 با پیروزی در انتخابات منطقه‌ای، به‌عنوان شهردار منطقه چاکائو در کاراکاس انتخاب شد و همواره از منتقدان حکومت حزب حاکم سوسیالیست ونزوئلا به شمار می‌آید. لوپز در سال 2009 حزبی با نام «اراده مردم» تأسیس کرد تا فعالیت سیاسی خود را ساماندهی کند. لوپز بارها از سوی حکومت ونزوئلا بازداشت شده است که از خبرسازترین آنها می‌توان به بازداشت او در جریان اعتراض‌های مردمی سال 2014 اشاره کرد.لوپز در سال 2014 رهبری جنبشی را علیه دولت سوسیالیست مادورو بر عهده گرفت که در واقع جنبشی خیابانی با مشارکت دانشجویان علیه سیاست‌های دولت بود. این جنبش از فوریه تا می 2014 ادامه داشت. در فوریه 2014 او برای تظاهرات علیه دولت فراخوان داد و به اتهام سوء‌قصد و توطئه و نیز دعوت به خشونت علیه دولت دستگیر شد. نظرسنجی‌ها در اواخر سال 2014 نشان می‌داد که لوپز پس از دستگیری به یکی از محبوب‌ترین و تأثیرگذارترین سیاست‌مداران ونزوئلا تبدیل شده ‌است.‌او حدود سه سال بعد از زندان و حبس خانگی آزاد شد؛ اما سفر او به ایالات متحده در سال 2017 و دیدارش با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، خشم رهبران ونزوئلا را برانگیخت و مجددا بازداشت شد. لوپز در جولای 2017 در حبس خانگی قرار گرفت. او در آستانه برگزاری انتخابات مجلس مؤسسان از زندان به خانه‌اش منتقل شد و تحت نظر بود و دیوان عالی ونزوئلا در‌این‌باره گفت لوپز به‌دلیل نگرانی از وضع سلامتی‌اش آزاد شده ‌است.کمتر از سه ماه بعد مأموران امنیتی دولت مادورو در نخستین گام برای سرکوب معترضان پس از برگزاری انتخابات جنجالی جولای 2017، لئوپولدو لوپز و تعدادی دیگر از مخالفان حکومت را بازداشت و به زندانی در یک پایگاه نظامی منتقل کردند تا اینکه در روزهای اخیر مقام‌های نظامی ونزوئلا، اقدام به آزادی او از حبس خانگی کردند. لوپز در اولین توییت خود پس از آزادی، به حمایت از گوایدو پرداخت و خواستار همراهی ارتش با مردم در سرنگونی حکومت مادورو شد.دنی باهار، یکی از اقتصاددانان سرشناس ونزوئلا، اعتقاد دارد که ترس حکومت ونزوئلا از لوپز بی‌دلیل نیست، چرا‌که او فردی است که می‌تواند به‌خوبی جبهه مخالفان حکومت مادورو را رهبری کند. «او در میان رهبران اپوزیسیون ونزوئلا که حاضر به انجام هیچ اقدام مخاطره‌آمیزی نیستند، ریسک‌پذیرترین فرد به شمار می‌آید. به نظر می‌رسد لوپز بتواند بیشترین تأثیر را روی گوایدو داشته باشد. گوایدو می‌داند که لوپز تأثیرگذارترین فرد در جبهه اپوزیسیون است و بدون کمک و همراهی او قادر به اعمال فشار بر حکومت کاراکاس نیست».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.