|

مادران كامل يا مادران شرمنده

مريم حسيني

چندبار بابت مادركامل‌نبودن قضاوت شده‌ايد؟ آيا بارها عذاب وجدان نگرفته‌ايد كه چطور مادري هستيد؟ چندبار تا به حال بابت خوراكي‌هايي كه فرزندتان مي‌خورد، فيلم‌هايي كه مي‌بيند، كلماتي كه به كار مي‌برد، لباسي كه مي‌پوشد، نمره‌هايي كه مي‌گيرد يا حتي ساعت خوابش مورد سؤال قرار گرفته‌ايد؟ به تازگي گزارشي در نشريه ال منتشر شده است درباره يك گروه از مادران كه سعي مي‌كنند از اين قضاوت‌ها دور باشند. هانت كه دو فرزند پنج و هفت‌ساله داشت، هنگامي كه چندسال پيش وارد يك محله جديد شد، زياد مورد استقبال قرار نگرفت. او در چند مورد به‌جاي اینكه درخواست كمكش درباره كودكانش با استقبال و همراهي روبه‌رو شود، مورد قضاوت و به نوعي تحقير قرار گرفت. او دوست داشت در كنار كساني باشد كه قضاوت نمي‌كنند، راهنمايي مي‌كنند، درباره سياست و اقتصاد صحبت نمي‌كنند و به‌خاطر مادربودن ناگزير نيستند مانند پيرزن‌هاي فاميل رفتار كنند و هنوز جواني و شادي خود را حفظ مي‌كنند. گروهي كه برای آنها مذهب و رنگ دليل برتري نباشد. تحقق اين خواسته كمی افسانه‌اي به نظر مي‌رسد. او و مادران اندكي كه عضو اين گروه شده‌اند معتقدند تعداد آنان نيز مانند مادران كامل اندك و كمياب است. آنها سعي كردند مادران ديگر را به شادبودن، دوست‌بودن، بي‌قضاوت‌بودن و عاشق بچه‌هابودن، نه خدمتكار آنهابودن دعوت كنند؛ اينكه با هم گاهي داستان‌هاي خنده‌دار ردوبدل كنند، گاهي میهماني بروند و حتي خريد و آرايشگاه بروند. ديگر عضو اين گروه مي‌گويد كه من در دهه 70 به مهدكودك مي‌رفتم، زيرا مادرم كار مي‌كرد و خانواده‌ام؛ از مادربزرگ تا همسايه‌ها همه مادرم را مقصر مي‌دانستند كه مرا از خودش براي كاركردن و پول به‌دست‌آوردن دور مي‌كند و هنوز نيز اين صحبت‌ها وجود دارد. درواقع پديده مادران شرمنده يا شرمنده‌كردن مادران در هركجاي دنيا رواج دارد. لیندا فنتیمان، استاد حقوق دانشگاه پيس می‌گوید: «شرمنده‌كردن مادران ريشه‌اي تاريخي دارد. حتی در دادگاهي كه درباره مسموم‌شدن كودكي بر اثر سرب درون رنگ بود و كاملا مشخص بود كه كارخانه مقصر است، وكلا از اين پديده استفاده كردند؛ استراتژی دفاعی که مادر را نابود کند؛ اینکه بگويیم او ضعف دارد و مشكل از اوست. يك پدر همیشه خوب است و اغلب هیئت‌منصفه این عقيده را قبول می‌کند». یک نظرسنجی در آمريكا كه در سال 2017 توسط بیمارستان C.S.Mott کودکان در میشیگان انجام شد، نشان داد که شش نفر از 10 مادر برای رفتارهايشان در مورد فرزندشان، اغلب توسط اعضای خانواده، مورد قضاوت قرار گرفته‌اند. یکی دیگر از نظرسنجی‌ها که سالانه توسط شرکت غذای کودک انجام می‌شود نيز اعلام كرد که 80 درصد از مادران گفته‌اند توسط کسی که می‌شناسند مورد انتقاد قرار مي‌گيرند. جاشوا کلمن، یک روان‌شناس در سانفرانسیسکو و یکی از اعضای ارشد شورای خانواده‌های معاصر می‌گوید: «گناه و شرم‌آوربودن کلماتي است كه مدام در كنار كلمه مادر استفاده مي‌شود، انگار مادران فقط برای موفقیت فرزندان كاربرد دارند. پدران و مادران امروزي اغلب امیدوارند و حتی انتظار دارند که با فرزندانشان برای همیشه زندگی خوبی داشته باشند. آنها همچنین نگران هستند که اگر آنها کاری را اشتباه انجام دهند، فرزندشان از آنان متنفر خواهد شد، اما در عمل اين مادران هستند كه مدام خود را براي اشتباهات كوچك سرزنش مي‌كنند. مردم در تلاش هستند تا فرزندشان را به سمت پیروزی سوق دهند تا امنیت بیشتری داشته باشند». به‌هرحال در سوي ديگر جهان درحال‌حاضر عده‌اي در برابر شرمنده‌كردن مادران، برخاسته‌اند و مقاومت مي‌كنند. اين پديده اكنون معضلی جدي در شبكه‌هاي اجتماعي است كه مدام مادران را براي شيوه‌هاي زندگي و انتخاب‌هايشان مورد قضاوت قرار مي‌دهند. ‌اصطلاح يك مادر بايد عقلش برسد، اصطلاح رايجي شده است كه در همه‌جاي جهان؛ از ايران تا آمريكا مورد استفاده قرار مي‌گیرد. اين گزارش مفصل به چند پديده‌ كه سبب اعتراض كاربران شبكه‌هاي اجتماعي به رفتار ستاره‌ها و افراد مشهور با كودكانشان شده نيز اشاره داشته است. در نهايت مادر شرمنده ‌بودن انتخابي است كه انگار جامعه قصد ندارد آن‌ را از پيش‌روي مادران بردارد و اين مادران هستند كه بايد بهترين‌ها را براي وجهه خودشان و آينده و اكنون فرزندانشان انتخاب كنند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.