|

خاستگاه عالم و آدم

حدود ۱۳٫۸ میلیارد سال پیش عالم پدید آمد و همان‌ لحظه فضا و زمان هم به وجود آمدند. درحالی‌که عالم فقط یک ثانیه از پیدایش آن می‌گذشت، چهار نیروی بنیادی طبیعت شامل نیروهای گرانش، هسته‌ای قوی، هسته‌ای ضعیف و الکترومغناطیس، ویژگی‌های کنونی خود را به دست آوردند. ذرات بنیادی دارای جرم شدند و هسته‌ها و اتم‌ها شکل گرفتند. هسته‌های عناصر سبک همچون هلیوم و لیتیوم در همان 10 دقیقه اولِ بعد از مهبانگ شکل گرفتند. اتم‌های پایدار بعدی هم طی بازه زمانی که عالم 380هزار سال داشت، شکل گرفتند. با گذشت بیش از یک میلیارد سال از پیدایش عالم، حالا نسل اول ستارگان، موسوم به ستارگان اولیه و کهکشان‌ها در عالم در حال انبساط پدیدار شده بودند. آرام‌آرام سامانه‌های سیاره‌ای به وجود آمدند که سیاره زمین یکی از آنها بود. منظومه شمسی ما حدود ۴٫۸ میلیارد سال قبل شکل گرفت. حدود چهار میلیارد سال پیش حیات به شکل اولیه روی زمین به وجود آمد. در نتیجه این تحول، بعد از چند میلیارد سال، انسان اولیه روی زمین پدیدار شد. کتاب «خاستگاه‌ها: داستان آغاز هر چیز»، روایتگر آغاز هر چیزی است که امروز با آن سروکار داریم. عالم، کهکشان‌ها، ستارگان، سیارات، حیات و تمدن انسانی. این کتاب تألیف استاد نامور کیهان‌شناسی رصدی دانشگاه کالیفرنیا، بهرام مبشر است و خواننده مشتاقِ کشفِ روند تحولی و تکاملی عالم و آدم را به زیبایی به سفری شگفت‌انگیز می‌برد. کتاب با روند توسعه تفکر علمی شروع‌ شده و خاستگاه و ماهیت فضا، زمان، ذرات و میدان‌ها، عناصر سبک و اتم‌ها را بررسی می‌کند. سپس خواننده را به دنیای پر از شگفتی ساختار عالم می‌برد؛ محتوای عالم در بزرگ‌مقیاس و خاستگاه کهکشان‌ها و ستارگان و داستان پرشکوه مرگ‌شان. نویسنده چیره‌دست کتاب با نگاهی زیرکانه تحول عالم را به سرشت و خاستگاه انسان و سرگذشت زمین و حیات گره ‌زده و در ادامه کتاب داستان زمین اولیه و تحول آن را پیش کشیده است. سپس وارد مهیج‌ترین داستان تحول زمین یعنی «حیات و ضروریات» آن شده است. در کمتر کتاب نجومی که برای تدریس در دانشگاه‌ها و حتی دبیرستان‌ها مناسب است، می‌توان چنین پیوستگی را از تحول عالم و آدم دید، اما مبشر به‌خوبی از عهده آن برآمده و کتاب را به منبعی برای طیف وسیعی از خوانندگان تبدیل کرده است. کتاب با خاستگاه زبان؛ تمدن، شهرها و فرهنگ بشری پایان می‌یابد و بیش از هر چیز تصویری شفاف از عالم در حال تحول را پیش روی خواننده قرار می‌دهد. با این کتاب می‌توان سر کلاس درس سفری داشت به اعماق عالم. با عناصر سبک شکل‌گرفته در مهبانگ همراه شد و در پی عناصر سنگین در ابرنواخترها بود. کهکشان‌ها را بسان آجرهای سازنده عالم شناخت و از صخره‌ها و سنگ‌های روی زمین به سلول و حیات سفر کرد و در پایان شناخت عمیقی از جایی که ایستاده‌ایم و آنچه می‌بینیم، کسب کرد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.