هوای بهار، هوای آشتي
قادر باستانی- مدرس علوم ارتباطات
هواي بهاري هميشه بوي آشتي ميدهد. باران مهرافزای بهاري همراه با شكفتن سبزهها و بازشدن شكوفهها، خبر ميدهد که پنجرهها را باز كنيد تا احساس هوايي بخورد. آشتي مستلزم مهربانی است. انسانها در کنار هم شاد و خوشحالاند و دور از هم دچار ناراحتی و اضطراب میشوند. گاهی حرفهای تلخ ما را از هم دور میکند. شاید منظور بدی هم نداشته باشیم، اما ناخواسته دیگران را آزردهخاطر میکنیم. این روزها گذران زندگی برای خیلی از ما سخت شده است. این کدورتها و تلخکامیها هم مزید بر علت میشوند و روزگار را برایمان سختتر میکنند. بخش مهمی از اختلاف و کشمکش و قهر ما انسانها، مربوط به بحثی مهم در علم ارتباطات است. یک تحقیق علمی درباره ارتباط انسانها با یکدیگر نشان میدهد، ما در 70 درصد موارد، منظور فرد مقابل را درست متوجه نمیشویم؛ عدد وحشتناکی است؛ یعنی ما در 70 درصد موارد، در ارتباط با دیگران، بدون اینکه خودمان متوجه باشیم، مقصود طرف ارتباطی خود را درست درک نمیکنیم و اشتباه میکنیم. پایه و اساس قریببهاتفاق اختلافات، بدفهمی و نافهمی مقصود دیگران است. ما در مغز خود، بخشی به نام منبع معنی داریم. این منبع معنی، از زمان تولد بر اساس تجربیات پیرامونیمان شکل میگیرد. نکته مهم این است که منبع معنی در هر شخص، مختص خود اوست و با منبع معنی اشخاص دیگر متفاوت است. در زمان برقراری ارتباط کلامی یا غیرکلامی با دیگران، معنی منتقل نمیشود، بلکه پیام منتقل میشود و فرد پس از دریافت پیام، بر اساس منبع معنی خود آن را درک و تفسیر میکند؛ مثلا کلمه «مادر» در ذهن فردی که مادری بسیار عاطفی داشته، با کسی که مادر منضبط و جدی داشته، با کسی که مادر بیمار داشته، کاملا با هم متفاوت است، درحالیکه همه یک کلمه را استفاده میکنند و گاه ذهنیتهای متضاد با هم دارند. حال اگر شما با کسی اختلاف دارید و این اختلاف منجر به قهر و جدایی شده است، یکبار کلاه خود را قاضی کنید و نحوه بهوجودآمدن اختلاف را موردبهمورد بررسی کنید. آنگاه میتوانید مطلبی را که باعث سوءتفاهم و قهر و جدایی شده است، پیدا کنید. این را به یاد داشته باشید، هیچکدام از ما انسانها، نیتسنج نداریم. ما دسترسی به ذهن طرف مقابل نداریم و بر اساس برداشت ذهنی خودمان قضاوت میکنیم و تصمیم میگیریم و در غالب موارد، برداشت کاملا اشتباهی از منظور اشخاص داریم. همین شرایط را دیگران نیز نسبت به ما دارند و مطالب ما را مطابق با برداشت ذهنی خود درک و تفسیر میکنند. منبع معنی هر فرد، خاص اوست. برای ارتباط بهتر توصیه میکنم، در مواردی که پیام طرف مقابل، باعث ناراحتی شما شده است، از او تأییدیه بگیرید؛ یعنی دوباره به طور دقیق آنچه را از حرف او متوجه شدهاید، بازگو کنید و مطمئن شوید که درست متوجه شدهاید. هوای این روزهای خوش بهاری، هوای آشتی است. هوای باهمبودن و در کنار هم مهربانانهزیستن است. در این شرایط سخت زندگی، کنار هم باشیم و فرصتهای زودگذر زندگی را قدر بدانیم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.