ایران 30 هزار خانه در سوریه میسازد
شرق: ایران به طور جدی در حال برنامهریزی برای بازسازی سوریه است. طبق اخبار، این برنامه قرار است با ساخت 30 هزار خانه در سوریه توسط پیمانکاران و بخش خصوصی ایران عملی شود. این در حالی است که ایران در جریان بازسازی سوریه با مسائل متفاوتی مواجه است. بازسازی در کشوری که هنوز صلح و ثبات به طور کامل در آن برقرار نشده و حتی تخریب مناطق بازسازیشده بهسرعت میتواند در دستور کار تروریستهای باقیمانده قرار گیرد. از سوی دیگر کشورهای اروپایی که رغبتی برای بازسازی نشان نمیدهند و از آنجا که در روند سیاسی حلوفصل مسئله سوریه نیز نقش چندانی به آنها واگذار نشده، اعتمادی به ثبات ایجادشده ندارند. سفیر روسیه اخیرا در گفتوگو با «شرق» از بیمیلی کشورهای دیگر در جریان بازسازی سوریه انتقاد میکرد. برنامه آنها این است که از بازسازی استقبال نمیکنند تا نشان دهند سوریه هنوز درگیر جنگ است، اما در جریان بازسازی سوریه، روسیه و ترکیه نیز میتوانند رقبای جدی برای ایران باشند؛ همانگونه که آنها در جریان سیاسی این کشور نقش داشته و به دنبال این هستند که حالا از محل هزینهای که برای برقراری آتشبس در این کشور کردهاند انتفاع اقتصادی نیز ببرند. نایبرئیس انجمن انبوهسازان استان تهران نیز یک روز قبلتر گفت: «تهران و دمشق یادداشت تفاهمی امضا کردهاند که بر اساس آن، ایران ۲۰۰ هزار خانه در سوریه خواهد ساخت». اواخر سال گذشته میلادی ایمن سوزان، معاون وزیر امور خارجه سوریه، گفته بود که حدود 400 شرکت خارجی به زودی در زمینه بازسازی زیرساختهای سوریه شروع به کار خواهند کرد، اما از 400 شرکت خارجی که در فهرست بازسازی اقتصادی سوریه پردازش شده، اسمی از شرکتهای ایرانی نیست. «حداقل 400 شرکت از نقاط مختلف جهان، از جمله روسیه، چین، هند و همچنین مهاجران سوری، تمایل خود را برای بازسازی سوریه ابراز کردند و این روند به زودی آغاز خواهد شد». وی تأکید کرد که کشورهای غربی متخاصم فرصت سرمایهگذاری در بازسازی سوریه را نخواهند داشت.
حسن روحانی در گفتوگوی تلفنیای که چهارم آذرماه با بشار اسد داشت، گفت که جمهوری اسلامی «آماده مشارکت فعال در روند بازسازی سوریه» است. رئیسجمهوری سوریه نیز از این مسئله استقبال کرد. در سفری که 8 بهمنماه معاوناول رئیسجمهوری ایران به سوریه داشت نیز موضوع بازسازی در دستور کار قرار گرفت. جهانگیری با بیان اینکه ایران در حوزههای مختلف آمادگی انجام کارهای جدی و مهم در سوریه را دارد، گفت: «یکی از مهمترین موضوعات، مسئله نظام بانکی و ارتباط مستقیم کارگزاری بانکهای دو کشور با سیستمی خارج از نظام سوییفت است». جهانگیری ساخت نیروگاههای برق، بازسازی زیرساختهای حملونقل جادهای و ریلی، همکاریهای آموزشی و فنی در حوزه اکتشاف و بهرهبرداری از منابع نفت و گاز سوریه و تأمین نیازهای دارویی سوریه را جزء حوزههایی دانست که ایران میتواند در آنها با سوریه همکاری کند. بر اساس گزارشی که سال ۲۰۱۷ از سوی سازمان ملل منتشر شد، هزینه بازسازی سوریه ۳۸۸ میلیارد دلار است. به گفته بثینه شعبان، مشاور رئیسجمهور سوریه، این کشور در اثر بحرانی که در هشت سال گذشته پشتسر گذاشته، عملا به ۳۰ سال قبل بازگشته است. زیرساختهای اساسی مانند شبکههای آب و فاضلاب، نیروگاههای برق، بیمارستانها، مدارس، دانشگاهها، واحدهای مسکونی و حتی در برخی نقاط چاههای نفت و گاز هم تخریب شدهاند. بازگرداندن پناهجویان به گفته سازمان ملل، فرایند بازسازی سوریه در نهایت باید زمینه را برای بازگشت ۱۲ میلیون شهروند سوری به خانههایشان فراهم کند؛ شهروندانی که نزدیک به یک میلیون از آنها به اروپا پناه برده، نزدیک به هشت میلیون در کشورهای همسایه سوریه، از جمله ترکیه، اردن و لبنان آواره شده و باقیمانده آنها نیز به مناطق امنتر در داخل سوریه فرار کردهاند. این همان نکتهای است که میتواند اروپاییها را به بازسازی سوریه علاقهمند کند. یورونیوز در گزارشی در این مورد نوشته: «به نظر میرسد تا زمانی که آقای اسد در قدرت باشد، کشورهای غربی و کشورهای نفتخیز حاشیه خلیجفارس مایل به سرمایهگذاری برای این کار نباشند؛ بهاینترتیب بازسازی سوریه یک مأموریت غیرممکن محسوب میشود... بازسازی سوریه از جنبه دیگری نیز برای غربیها مهم است: این امید وجود دارد که با احیای زیرساختهای این کشور، سیل پناهجویانی که رهسپار اروپا هستند جهتی معکوس بگیرد. قراردادهای بازسازی نیز میتواند برای کشورهای غربی سودآور باشد». حضور روسیه در صنعت نفت پیش از این واشنگتنپست در گزارشی در مورد تمایل روسها برای بازسازی نوشته بود: «بر اساس توافقهای اولیه که در یک سال گذشته منعقد شده، قرار است روسیه در نوسازی صنایع نفتی سوریه بیشترین نقش را نسبت به سایر کشورها داشته باشد. روسیه علاوهبر ایجاد انحصار در بخش نفت، تلاش دارد بار بازسازی سایر قسمتهای سوریه را بر دوش اروپا و کشورهای عربی قرار دهد. فرمانده ستاد ارتش روسیه سال گذشته از آمریکا برای مشارکت در بازسازی سوریه دعوت کرد؛ دعوتی که مقدمه دیدار رؤسایجمهور این دو کشور در هلسینکی شد». گفته میشود ترکیه نیز علاقهمند به بازسازی حلب است. واگذاری پروژههای مسکن به ایران روز گذشته امیر امینی، معاون برنامهریزی و مدیریت منابع، در گفتوگو با ایلنا درباره توافق با دولت سوریه برای ورود پیمانکاران ایرانی در پروژههای بازسازی مناطق جنگزده، اظهار کرد: موافقتنامه راهبردی ایران با دولت سوریه تنظیم شده و مهمترین موضوع در این تفاهمنامه، اصلاح و روانسازی روابط بانکی است که اگر این موضوعات حل نشوند، پیمانکاران بهعنوان بخش خصوصی طرف ایرانی برای بازسازی قطعا با مشکل مواجه میشوند. وی ادامه داد: به دنبال روانسازی روابط بانکی هستیم که این اقدام؛ چه با ایجاد شعب کارگزاری، چه حتی با ایجاد شعب بانکی خاص انجام خواهد شد. هر یک از طرفین در کشور مقابل؛ چه در تسهیل تضامین و چه در تعیین شعب بانکهایی که باید تضامین را بپذیرند و صادر کنند باید اقدامات خود را انجام دهند. پیشبینیهای خوبی در این زمینه شده و بانک مرکزی ایران و سوریه هم توافقاتی کردهاند. معاون وزیر راه و شهرسازی با اشاره به فرصت سرمایهگذاری موجود در سوریه برای بخش خصوصی کشورمان اظهار کرد: طبق گزارش دولت سوریه، در جریان جنگ هفتساله چیزی حدود 600 میلیارد دلار خسارت به این کشور وارد شده است که اخیرا نخستوزیر سوریه به نمایندگی از دولت برای واگذاری پروژههای بازسازی سوریه، بهویژه بازسازی واحدهای مسکونی به ایرانیها اعلام آمادگی کرده بود. امینی تأکید کرد: در تفاهمنامه بین دولتهای ایران و سوریه عدد 30 هزار واحد مسکونی برای بازسازی از طریق ایرانیها مشخص شده است و ما آمادگی داریم که پیمانکاران و بخش خصوصی را وارد بازار مصالح این پروژه بزرگ کنیم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.