نقش گروههای حرکت در ترویج مد فولک ایرانی
ستاره جاويد
مد فولک ایرانی و در رأس آن، لباس اقوام ایرانی، در رسالت نانوشتهای، توسط هر دو بخش دولتی و خصوصی، پیگیری میشود و هر دو بخش به نوبه و به بضاعت خود میکوشند خوانشی فاخر و فرهنگی با استفاده از لباس اقوام ایرانی داشته باشند و این مدیوم رنگرنگ، کهن، شاد و اصیل را از خطر فراموشی برهاند و آن را احیا کند. قصه این تلاش، خود مثنوی هفتادمن است. از دههها قبل گروههای متعددی در تلاش برای زندهنگاهداشتن لباس سنتی ایرانی اقدامات فرهنگی و اجتماعی متعددی را به اجرا گذاردهاند که جای بسی تحسین و قدرشناسی دارد و هر گروه بهاندازه بضاعت خود، دستی بر آتش داشته است. یکی از مهمترین شاخصهای در دست پیگیری جشنوارههای مد فجر هم، ارجنهادن به لباس اقوام ایرانی بوده و هست. لباس اقوام ایرانی به دلیل برخورداری از غنای فرهنگی و تنوع طرح و رنگ و تاریخ کهن، هنوز پس از سدهها، در تیررس نگاه طراحان ایرانی و خارجی قرار دارد و ارائههای کلاسیک و مدرنی از این مؤلفه فرهنگی کهن را شاهد بودهایم. آنچه تلاش گروههای حرکت نظیر گروه حرکت «فرزانه کابلی» را از سایر اجراها متمایز میکند، نگاه تخصصی و متمرکز این بانو بر لباس فولک ایرانی و رقصهای محلی ایرانی است. «من ایرانم» تازهترین اجرای بانوان گروه حرکت به کارگردانی فرزانه کابلی، ۱۲ بهمن در تالار وحدت روی صحنه رفت. تأثیرگذاری و استمرار اثر اجراهای تخصصی حوزه مد، با استمداد و استناد به لباس اقوام ایرانی که ابزار تخصصی این حوزه است، در قیاس با اجراهایی که از سوی گروههای جنرال ارائه میشود، بسیار مؤثرتر است و توصیه میشود بنیاد ملی مد و لباس که میکوشد خوانشی بهروز از لباس اقوام ایرانی باشد، به جای پرداختن به وجهههای فرعی این عنصر کهن، از گروههای اجرائی حرفهای حمایت کند و بیان هنری مانیفست اجرائی خود را به این گروهها بسپارد. با تجربههای موفقی که گروه حرکت در اجرا و در خوانش داشته و بضاعت تئاترالی که کارگردان صاحبنام آن برخوردار است و همچنین نگاه تخصصی مبتنی بر پژوهشهای میدانی و روزآمدشدن تمام اجراهای این گروه، مبرهن است که وقت آن رسیده رسالت احیای پیراهن ایرانی و لباس فولک اقوام ایرانی، به دست گروههای تخصصی، متمرکز و دغدغهمند مد، برونسپاری شود. از مهمترین تبعات فرهنگی این برونسپاری بجا و ریزبینانه، مدیریت بودجه و هزینههای حوزهای است که به ذات سهم دهانپرکنی از ردیف بودجه ندارد و تقریبا با تعرفه ناچیزی اداره میشود. حاصل دوم، استفاده از ظرفیتهای غنی فرهنگ ایرانی از منابع صحیح و هدایتشده و مبتنی بر دانش، تجربه و تخصص است و از فضای سعی و خطا که دست و پای کودک مد را بسته نگاه داشته، فاصله خواهیم گرفت. سوم، گروههای حرفهای تخصصی، درس خود را نسبت به استانداردها و ممیزیهای لازم و ضروری، پس دادهاند و بهاندازه کافی دیده شدهاند و دغدغه دیدهشدن و کسب نام را ندارند. همین جویای نامنبودن، خود نقطه قوتی است برای اجرائی حرفهای و ارائهای تخصصی از مد فولک ایرانی که در پستوی اولویتهای گروهها و محفلهای جویای نام کنونی، گم شده است. دغدغه رسیدن به خوانشی حرفهای و انتقال تمام بضاعت پژوهشی و فرهنگی نهفته در لباسها و رقصهای محلی اقوام ایرانی که در «من ایرانم» به وضوح حس میشد، میتواند خیال متولیان و فعالان مد را از این بابت که این گروهها نیامدهاند خود را مطرح کنند بلکه بهواقع میخواهند بیانگر پتانسیلها و قابلیتهای فرهنگی مد فولک ایرانی باشند، آسوده کند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.