|

«طلای کثیف»؛ ثروتی بازگشت‌پذیر

توجه به موضوع بازیافت زباله و متعاقب آن خلق اصطلاح «طلای کثیف» در ادبیات جمع‌آوری پسماند در جهان امروز، فضای جدیدی را در مقابل دیدگان بشر گشوده است. در کشورهای پیشرفته به این منظرگاه جدید به دلیل توجه به حفظ محیط زیست و به‌صرفه‌بودن به لحاظ مالی و پتانسیل‌های درآمدزایی و... بسیار پرداخته شده و نتایج چشمگیری را نیز در پی داشته است. از آنجا که امروزه این مقوله نوپا، در سال‌های اخیر در کشور ما نیز نضج گرفته و انجام آن از سوی شهرداری‌ها پیگیری می‌شود، از این به‌بعد درصدد هستیم در سلسله‌مطالبی، با ارائه اطلاعات تخصصی، با هدف فرهنگ‌سازی و تسریع روند نهادینه‌شدن این فرایند گام برداریم. مواد زائد جامد یا همان solid waste به‌عنوان یکی از آلاینده‌های اصلی محیط زیست، به شمار می‌روند که با توسعه شهرنشینی و افزایش شمار جمعیت، بر تنوع و مقدار آن بیش از پیش افزوده شده است. به‌گونه‌ای که پیش‌بینی می‌شود، ادامه مسیر فعلی تولید پسماند، تا سال 2025 حجم آن را به چهار تا پنج‌برابر مقدار فعلی برساند. از‌همین‌رو توجه خاص به موضوع مدیریت مواد زائد جامد solid waste manangment و اتخاذ روش‌ها و مدیریتی که کاهش تولید آن را موجب شود، از ضروریاتی به شمار می‌رود که جایگاه خاصی در زندگی بشر را به خود تخصیص داده است، چراکه اعمال مدیریت صحیح در مراحل مختلف تولید، نگهداری، حمل‌ونقل و دفع نهایی پسماندها، سلامتی محیط زیست انسان را تضمین می‌کند و برای دستیابی به این مهم، می‌بایست سیاست‌های پیشگیری از آلودگی آب، خاک، هوا، تخریب چشم‌اندازهای طبیعی، انتقال بیماری‌ها و در نهایت پیشگیری از رشد و تولید حشرات و جوندگان مضر و موذی اتخاذ شود. امروزه، در تمامی کشورهای پیشرفته جهان، به طور معمول، پسماندهای تولیدی، در زمره مواد دورریز، غیرقابل‌استفاده و زائد به شمار نمی‌روند، بلکه از آنها به‌عنوان ثروت‌های ملی و طلای کثیف یاد می‌شود که از گذشته‌های نه‌چندان دور تابه‌حال، به صورت پیوسته و تحت لوای برنامه‌ریزی‌های کوتاه و بلندمدت متنوع و گسترده در گستره‌ای که بازیافت نامیده می‌شود، بازیابی شده، به چرخه استفاده مجدد، بازمی‌گردند. امری که علاوه‌بر برنامه‌ریزی‌ها و اندیشیدن تمهیدات متعدد از سوی مدیران شهری، نظیر ارائه اطلاعات و فرهنگ‌سازی مورد نیاز به مخاطبان، توجه و تدقیق اقشار عمومی جامعه در این زمینه را به دنبال داشته، ازهمین‌رو نتیجه متقن و قابل‌اعتنایی را رقم زده است؛ مقوله‌ای که امید است در کشور ما نیز (که مطابق آموزه‌های دینی و فرهنگ ذاتی مردمانش، پرهیز از اسراف هماره مرسوم بوده) در آینده‌ای نزدیک و در این وادی، روند رو به رشد و قابل‌قبولی را شاهد باشیم. خوب است بدانیم به طور کلی فرایند بازیابی به طور معمول دارای دو معناست؛ نخست استفاده مجدد (Reuse) از موادی مانند شیشه‌های نوشابه یا بطری‌های شیر (که پس از شست‌وشو، دوباره پر شده و به چرخه مصرف بازمی‌گردند)، اشیای پلاستیکی مستعمل، (که در مصرف وسایل تزئینی به کار گرفته می‌شوند) یا قوطی‌های دورریز آلومینیومی (که پس از ذوب، دیگربار به قوطی‌های نوشابه جدید تبدیل می‌شوند، در کارخانه پر شده و به چرخه مصرف بازمی‌گردند).

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.