|

طرح‌های آماده افتتاح سفر هیئت دولت به استان گلستان

امید زارعی‎منش. مدیرکل دفتر فنی و مهندسی حوضه‌های آبریز دریای خزر و دریاچه ارومیه

استان گلستان از استان‎های با پتانسیل مناسب در امر گردشگری با شرایط اقلیمی خاص است که برنامه‎ریزی به‎منظور ذخیره‎سازی و مدیریت مصارف آب در این استان بسیار حائز اهمیت است، ازاین‌رو با اولویت بهینه‎سازی مصارف آب به‎ویژه در بخش کشاورزی و تأمین آب شرب و صنعت استان، پروژه‎های بزرگی در بخش آب به بهره‎برداری رسیده یا در دست اجراست که در آینده با بهره‎برداری از آنها ضمن تأمین آب شرب و صنعت مناطق، مصرف برنامه‎ریزی‌شده بخش کشاورزی استان نیز مدنظر خواهد بود و ضمن جلوگیری از مهاجرت و تثبیت جمعیت روستاها، امیدواری و رونق کار را در نزد مردم منطقه افزایش خواهد داد. هم‎اکنون 21 طرح اجرائی تأمین، انتقال، توزیع و حفاظت در استان گلستان در دست اجراست که سدهای نرماب و آقدکش مهم‎ترین سدهای اجرائی استان هستند که با پایان‌یافتن ساخت این سدها، تأمین آب شرب، صنعت و کشاورزی بخش اعظمی از شهرهای مینودشت، گالیکش، گنبد و شهرها و بیش از حدود 130روستای حاشیه مرز میسر خواهد شد. هم‌زمان با سفر هیئت دولت به استان گلستان سه طرح بزرگ آبی افتتاح می‎شود که ویژگی‎های این طرح‎ها را به اختصار بررسی می‎کنیم.

1- مطالعه و اجرای زهکشی اراضی اولویت‎دار گلستان، کمک به بهبود شرایط خاک در راستای بهبود شرایط، افزایش بهره‌وری و جلوگیری از شورشدگی خاک، مطالعات زهکشی اراضی استان برای مشخص‌شدن بخش‎های اولویت‎دار انجام و پس از پایان مطالعات محدوده‎ای به وسعت حدود 280 هزار هکتار به‎عنوان محدوده اجرائی طرح مشخص شد که عملیات اجرائی فاز اول در سطح 10هزار هکتار خاتمه یافته و آماده بهره‌برداری است. اهم اقدامات انجام‌شده در این بخش شامل اجرای زهکش اصلی به طول 36 کیلومتر، 52 دستگاه سازه‌ تقاطعی درجه یک و دو، زهکش درجه دو به طول 24 کیلومتر، جاده سرویس به طول 25 کیلومتر، دیوار سنگی به طول 1.5 کیلومتر و رسوب‎گیر به مساحت 20 هکتار است و 420 میلیارد ریال هزینه شده است. عملیات اجرائی فاز دوم در سطح شش هزار هکتار نیز با برآورد 190 میلیارد ریال در حال آغاز است. این بخش شامل اجرای زهکش اصلی به طول 34 کیلومتر، 51 دستگاه سازه تقاطعی و لایروبی و ساماندهی رودخانه گرگان‌رود به طول هفت کیلومتر است. از مهم‎ترین اهداف این طرح کنترل سیلاب دشت و جلوگیری از واردشدن خسارت ناشی از سیل به تأسیسات و زیرساخت‌های صنعتی شهری و روستایی، ممانعت از آب‌گرفتگی اراضی، جلوگیری از توسعه ریزگردها و بیابان‎زایی، افزایش عملکرد زراعی (آبی و دیم)، جلوگیری از توسعه شوره‎زارها، اصلاح سیستم زهکش‎های سطحی و زیرزمینی، افزایش سطح زیر کشت بر پایه استفاده از منابع آب شور با هدف بهبود شرایط اقتصادی، اجتماعی، زیست‎محیطی و... است و پیش‎بینی می‌شود با اجرای تدریجی و کامل طرح، تحولی اساسی در منطقه ایجاد شود. 2- سد لاستیکی گنبد سد لاستیکی گنبد با هدف ذخیره‎سازی و تنظیم آب اراضی حاشیه رودخانه گرگان‎رود به میزان 2.5‌ میلیون مترمکعب، بهبود آبگیری ایستگاه‎های پمپاژ و شبکه‎های آبیاری و زهکشی احداثی در حاشیه رودخانه گرگان‎رود به‌میزان حدود سه‎ هزار هکتار، افزایش سطح تراز آب و تسهیل در انتقال آب به مزارع به روش پمپاژ، جلوگیری از کف‎کنی رودخانه و اهداف جانبی دیگر مانند جذب توریست و گردشگری، بهبود شرایط زیست‎محیطی، پرورش ماهی و... روی رودخانه گرگان‌رود اجرا شده و آماده بهره‌برداری است. طول لاستیک در تاج سد 52 متر و به ارتفاع 3.5 متر است، عمق کاتاف هشت متر و حجم ذخیره 2.5‌ میلیون مترمکعب است. سد مذکور با حجم سرمایه‌گذاری به میزان حدود 92میلیارد ریال اجرا شده است. 3- شبکه آبیاری و زهکشی قره‎سو ز رینگل این طرح در شمال شهرستان علی‎آباد کتول و 40کیلومتری شرق گرگان در مسیر مشهد - گرگان واقع بوده و هدف اصلی آن جمع‎آوری و تنظیم مازاد جریان‎های رودخانه‎های زرینگل و کبود وال به‎منظور بهبود و توسعه آبیاری و کشاورزی در دشت قره‎سو و زرینگل است. به این منظور سد مخزنی خارج از بستر کبود وال روی رودخانه کبود وال در دو کیلومتری جنوب علی‎آباد گرگان با حجم قابل تنظیم آب به میزان 50‌ میلیون متر مکعب و با اهداف 1- تأمین آب کشاورزی 2- تأمین آب صنعت 3- محیط‎ زیست 4- کمک به رشد ساختارهای توسعه و گردشگری منطقه احداث شد. هدف کمی شبکه اصلی آبیاری و زهکشی قره‎سو زرینگل حدود 9 هزار هکتار بوده که تاکنون در سطح هفت هزار هکتار شبکه اصلی با حجم سرمایه‌گذاری حدود 565 میلیارد ریال شامل 55 کیلومتر کانال‎های آبرسان و اصلی و زهکش اصلی به طول 64 کیلومتر اجرا و آماده بهره‌برداری است. درحال‌حاضر به‌منظور استفاده پایدار از منابع آب و خاک و افزایش بهره‎وری آب کشاورزی پروژه استقرار سیستم مدیریت مشارکتی آب در واحد عمرانی قره‌بلاغ در حال اجراست.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.