تونلهاي پولي؛ دروغ 3 هزارتوماني، واقعيت هزارتوماني
شرق: موضوع پوليشدن تونلهاي تهران در چند روز گذشته از داغترين مباحث شهري در رسانهها و شبکههاي اجتماعي بود. خبري را که منتشر شد کساني از بيخوبن تکذيب کردند و آن را دروغ خواندند، اما در ادامه معلوم شد آنقدرها هم دروغ نبوده و فقط قيمتش کمي کمتر بوده. خبر اوليه با هزينه سههزارتوماني هربار عبور منتشر شد و حالا معاون حملونقل و ترافيک شهردار ميگويد در واقعيت «حداکثر هزار تومان» درست است. اين اولينبار نيست که بحث پوليشدن معابر تهران در سطح مديريت شهري مطرح ميشود؛ پنج سال قبل وقتي که قرار بود شهردار اسبق تهران پل پرحاشيه صدر را افتتاح کند، با يک تصميم يا به قولي حاشيه مهم روبهرو بود. شهردار تهران و تيمش پل و تونلي را طراحي کرده بودند که حتي تجهيزات اخذ عوارض و دوربينهاي مخصوص را هم داشت و طرح مربوطه را به شوراي شهر هم ارائه داده بودند، اما پليس ساز ناسازگاري را گذاشت و در ادامه هم شوراي شهر چهارم ترجيح داد در شروع دوره خود، تبديل به آدمبده اين ماجرا نشود و به همين دليل تصميم پوليشدن تونلها و پل صدر را تصويب نکرد و به عبارتي به تعويق انداخت. جعفر تشکريهاشمي، معاون وقت حملونقل و ترافيک شهردار تهران در سال 92 در پاسخ به سؤالي درباره پوليشدن پل صدر گفته بود: «پيشنهاد به شوراي شهر ميرود و در صورتي که کارشناسان شهرداري به اين نتيجه برسند که در ساير معابر يا تونلها نيز بايد عوارض گرفته شود، چنين موضوعي، «محتمل» خواهد بود. مادامي که شوراي اسلامي شهر تهران چنين چيزي را تصويب نکند، چنين عوارضي از مردم دريافت نخواهد شد». او حتي احتمال پوليشدن برخي ديگر از بزرگراهها مثل بزرگراه امام علي را هم محتمل دانسته بود. درواقع موضوع پوليشدن تونلها و پلها و بزرگراههاي تهران در ادامه سياستي قديمي در شهرداري تهران؛ يعني پوليشدن زندگي و تردد در تهران بوده و هست. باوجوداين؛ چه در دوران 15 ساله اصولگرايان که تهران با فروش گسترده تراکم و انواع حربههاي کسب درآمد، بودجه رسمياش به حدود 20 هزار ميليارد تومان رسيده بود و احساس نيازي به دولت نداشت و چه حالا و در دوره ورشکستگي شهرداري تهران که سهم اصلاحطلبان شده است، اين سياست قديمي «تهرانِ گران» کنار گذاشته نميشود. اصولگرايان و محمدباقر قاليباف بعد از شکست در انتخابات رياستجمهوري 92 و تلاش براي سومين رقابت در سال 96 موضوع پوليشدن شهر و حتي تغييرات ترافيکي ديگري مانند تغيير در طرح ترافيک و زوج و فرد را کنار گذاشتند و حتي پروژههاي مترو هم ديگر از اولويت افتاد. در روزهايی هم که اصلاحطلبان به بهشت رسيدهاند، جلوي روي خودشان هيچ راهي جز اين پيشنهاد قديمي رويزمينمانده نديدهاند. مسئولان مديريت شهري بدون توجه به جريان و به دنبال کسب درآمد همانند پادشاهان قاجاري بدون توجه به زيرساختهاي شهري، به دنبال آوردن نشانههاي تجدد در شهر هستند و توجهي به بخشهاي ديگر اين پازل خسته و کهنه و زهواردررفته ندارند و حتي همزمان با چنين پيشنهاداتي موضوع حذف طرح زوج و فرد را هم دنبال ميکنند. اصلاحطلبان از همان شروع به کارشان به دنبال پيداکردن منابع جديد مالي بودند و اين پيشنهاد پوليشدن تردد در شهر تهران را از همان سال قبل دنبال ميکردند. حتي فيلمي از پيروز حناچي بهعنوان سومين شهردار اصلاحطلبان در يکسالونيم گذشته تاکنون رسانهاي شده که در زماني که معاون شهرسازي شهردار تهران است، از اين پيشنهاد دفاع ميکند و ميگويد: «در کوالالامپور با 10 اتوبان در شهر مواجه هستيد که عوارض ميگيرند. دريافت عوارض از بزرگراههاي شهري الان در دستور کار نيست، اما ميتوان به آن فکر کرد. درعينحال بايد پروژههاي بعدي مثل شوشتري را با اين نگاه بسازيم، اما درباره بزرگراههاي قديمي هم حتي با رقمهاي کم هم بايد انجام شود تا هزينه نگهداشت و تعميرات اينها تأمين شود. البته هنوز پيشنهاد روشني نداريم، مخصوصا که تنها شهرداري تهران در آن تأثيرگذار و تصميمگير نيست». بعد از رسانهايشدن مجدد اين موضوع حساس براي عموم مردم تهران از سوي برخي اعضاي شوراي شهر تهران، واکنشهاي زيادي در شبکههاي اجتماعي به وجود آمد و شهرداري تهران نیز بهجاي قبولکردن طرح موضوع و پيگيري آن در شوراي شهر که حتي تا مرحله پيشنهاد و چانهزني براي قيمت نیز پيش رفته است، رسانهايشدن موضوع را شيطنت رسانه خواند و از شهردار و معاون شهردار گرفته تا اعضاي شورا، هرکدام بهنوعي در تناقض کامل با موضوع برخورد کردند. پيروز حناچي اين موضوع را صرفا در حد بحث کارشناسي خواند و گفت: از «خبرگزاري مهر» (عامل انتشار خبر پوليشدن تونلهاي پايتخت) گله دارم؛ زيرا خبري را که از اساس واقعيت نداشته، منتشر کرده است. اين صحبتها در بحثهاي کارشناسي مطرح ميشود و لزومي ندارد در رسانهها در اين مرحله به آن پرداخته شود. در ادامه، روز گذشته نیز محسن پورسيدآقايي، معاون حملونقل و ترافيک شهرداري تهران، به اين موضوع واکنش نشان داد و خبر مهر را حاوي چند دروغ خواند. او در بخشي از متني که رسانهاي کرد، آورد: «مهمترين دروغ، پيشنهاد رقم «حداقل سه هزار تومان» است؛ درحاليکه در پيشنويس لايحه پيشنهادي، رقم ۴۰۰ تومان براي تونل رسالت و ۸۰۰ تومان براي تونلهاي نيايش، توحيد، شهداي غزه و طبقه دوم بزرگراه صدر پيشنهاد شده است که در صورت نداشتن معاينه فني برتر (و داشتن معاينه فني عادي)، به ترتيب به ۵۰۰ و هزار تومان افزايش مييابد؛ بنابراين «حداقل سه هزار تومان» دروغ است و واقعيت «حداکثر هزار تومان» است». معاون ترافيک شهردار تهران در اين نامه اصل موضوع پوليشدن را رد نکرده و تنها به ارائه توضيحاتي تکميلي و جملاتي اطمينانبخش برای جلب اعتماد مردم پرداخته است. با وجود اين، محسن هاشمي، رئيس شوراي شهر تهران، در واکنش به اين خبر و حواشي آن، در صحن شوراي شهر تهران گفت: در بررسيها مشخص شد خبري ابتدا به صورت شنيده و شايعه در رسانهها منعکس شد و تکذيب هم نشد. در مطبوعات پيشنويس اين لايحه منتشر شد که فرايند کارشناسي نداشت. اظهارنظر و گمانهزني درباره وضع عوارض يا هر دريافتي مشابه از شهروندان تهراني نيز در حيطه اختيارات مجلس شوراي اسلامي و شوراي اسلامي شهر تهران است و ارائه لوايح پيشنهادي نيز بايد با امضاي شهردار تهران و در مجلس شوراي اسلامي از طريق شوراي عالي استانها انجام شود. هاشمي افزود: بنابراين انتشار مطالب بياستناد قانوني و گمانهزنيهايي که به تشويش اذهان عمومي و نگراني شهروندان ميانجامد، با ناپختگي و تغيير مکرر ارقام پذيرفتهشده نيست و از شهردار تهران ميخواهم نسبت به ساماندهي فعاليتهاي رسانهاي پراکنده معاونتها و شهرداريهاي مناطق در فضاي مجازي در قالب مشخصشده در ساختار مديريت شهري اقدام کرده و ديگر شاهد اين نوع اقدامات نباشيم. هاشمي درعينحال انتشار خبري بدون فرايند کارشناسي درباره اخذ عوارض از معابر را در راستاي تخريب شورا برشمرد. به گزارش «شرق»، آنچه در اين روزها بهعنوان واکنش در قبال خبر پوليشدن تونلها و بزرگراههاي تهران ديديم و شنيديم، پاسخ به اصل موضوع پوليشدن تردد در بخشهايي از شهر نبود و مسئولان مديريت شهري بيشتر دنبال توجيه و فرار از بيان توضيح بودند. مردم شهر تهران به تجربه دريافتهاند اگر امروز اين اتفاق رخ ندهد يا تکذيب شود، فردايي نزديک مديران تدبيري پولساز را اجرا ميکنند؛ تدبيري که کمترين تناسبي با ميزان رفاه، آسايش و بهویژه جيب و سبد خريد مردم دارد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.